kunstbus

Ben jij de slimste mens? Test je kennisniveau op YaGooBle.com.
Dit artikel is 02-01-2016 voor het laatst bewerkt.

beaux-arts

Beaux-arts

De uiteindelijk ontwerp- en stijlstroming beaux-arts ("schone kunsten") is ontstaan in Frankrijk in de periode tussen 1885 en 1920 en was vooral het product van bijna 250 jaar onderwijs en onderzoek, sinds 1671 aan de Académie royale d'architecture, en na een fusie in 1816 met de koninklijke academies voor andere beeldende kunsten en muziek aan de architectuurschool van de Académie des Beaux-Arts. De principes die hier werden onderwezen, hebben tot diep in de 20e eeuw vrijwel ongewijzigd de vormgeving van vele gebouwen bepaald.

De École des Beaux-Arts was van oorsprong een Frans ontwerpsysteem dat in 1671 was ontstaan aan de Parijse Académie Royale d'Architecture. Op deze Académie werden architecten niet als ambachtslieden, maar als kunstenaars en theoretici opgeleid om monumentale overheidsarchitectuur, zoals regeringsgebouwen, musea en biblioth, te ontwerpen.
In de stijl van de gebouwen overheerste aanvankelijk het classicisme maar in de loop van de negentiende eeuw, met de ontdekking van de stijlenrijkdom uit het verleden, ontstond een weelderig eclecticisme. Alleen een architect die was opgeleid als kunstenaar zou de juiste toets weten te treffen.

Aan de École des Beaux-Arts werden vanaf 1885 volgens de klassieke basis hoorcolleges gegeven over theorie, geschiedenis, bouwkunde en perspectief. De leerlingen werden geacht een grote kennis te hebben van zowel de laatste bouwtechnieken als klassieke iconografie. De prijsvragen die de École des Beaux-Arts uitschreef kenden een strak protocol en schreven precies voor hoe de leerling een ontwerp moest maken en presenteren. Het reglement, samengesteld door Julien Gaudet, dicteerde de schaal van de plattegronden en doorsneden, welke tekeningen de deelnemer in kleur moest uitvoeren en welke kleuren hij mocht gebruiken. Volgens de École des Beaux-Arts was een ontwerp goed als de schets ervan binnen beperkte tijd gemaakt kon worden en deze gedurende het hele ontwerpproces gehandhaafd kon blijven.

Er kwamen buitenlandse studenten studeren, waaronder Amerikanen als Louis Sullivan en Charles Follen McKim. De laatste bracht vanuit de Parijse school neoclassicistische invloeden naar Amerika waar de architectuuropleidingen voortaan georganiseerd werden volgens het principe van de École des beaux-Arts.

Na 1885 werd de beaux-arts stijl populair in de Verenigde Staten. Veel wolkenkrabbers in New York werden ermee vormgegeven. In 1926 kreeg het Metropolitan Museum of Art haar monumentale façade, als een Beaux-arts paleis ontworpen door Richard Morris Hunt, de eerste van vele Amerikanen die studeerden aan het École des Beaux-Arts in Parijs.
Niet alleen in Amerika en Frankrijk, maar ook in de rest van de wereld verrezen veel gebouwen in de Beaux-Arts stijl. Een voorbeeld is het stadhuis van Rotterdam. Ze wordt daarom ook wel gezien als de eerste internationale stijl van de vroege twintigste eeuw. In de loop van deze eeuw verloor de École steeds meer aanzien en uiteindelijk werd de architectuurafdeling in 1969 afgesplitst van de school.

Waar de principes tot wet worden verheven, de menselijke maat wordt losgelaten en de constructie verdwijnt achter een overvloed aan ornamenten, daar raakt volgens critici van de 'beaux-arts' de goede smaak uit het oog verloren en spreekt men wel van de 'suikertaartenstijl'. In engere zin is die term gereserveerd voor de verwording van de stijl tot het 'socialistisch realisme' onder Stalin. .


Test je competentie op YaGooBle.com.

Pageviews vandaag: 384.