kunstbus

Ben jij de slimste mens? Test je kennisniveau op YaGooBle.com.
Dit artikel is 07-10-2008 voor het laatst bewerkt.

Carlo Maderna

Italiaans architect, 1556 Capolago - 30.01.1629 Rome

Maderna (of Maderno) was een van de belangrijkste architecten uit de overgangstijd naar de hoogbarok. Was afkomstig uit Noord-Italië en heeft als eerste het krachtige energieke in de architectuur naar Rome gebracht.

Biografie
Leerling van Fontana te Rome.

In opdracht van Paulus V veranderde hij het Griekse kruis in de plattegrond van de Sint-Pieter in een Latijns Kruis en bouwde hij tevens een nieuwe voorgevel.

Hij maakte het ontwerp voor het Palazzo Barberini (1624) dat door G.L. Bernini werd voltooid.

Werken: Santa Susanna (1596-1603), Palazzo Mattei di Giove (1606-16), Sant'Andrea del Valle (1608-28). (Summa)

Sant'Andrea del Valle, 1560-1591, Rome
Begonnen in 1560 door Olivieri. In 1591 beëindigd door Maderna. Gevel door Rainaldi naar een ontwerp van Maderna voltooid in 1665. Invloed van de Gesù. Interieur: Latijns kruis met hoogste koepel na de Sint-Pieter. Brede stroken pilasters scheiden de zijkapellen van het langschip. (?)
Tegelijkertijd gebouwd met het langschip van de Sint-Pieter door Maderna. Hier is nog sterker dan in de Sint-Pieter het voorbeeld van Il Gesù merkbaar. Brede stroken pilasters scheiden de zijkapellen van het langschip, waardoor die de indruk maken van donkere bijruimten en niet storend werken op de naar het altaar strevende beweging van het langschip. De zware kroonlijst steekt maar even buiten de pilasterstroken uit en vormt de zuivere basis voor het gehele tongewelf. Maderno was afkomstig uit Noord-Italië en heeft als eerste het krachtige energieke in de architectuur naar Rome gebracht. Dit komt ook naar voren in de gevel van de Santa Susanna in Rome. (KIB bar 17)

Westgevel van de Sint-Pietersbasiliek, 1603, Rome
Maderna kreeg in 1603 de opdracht voor de voltooiing van de Sint-Pieter na een door Paulus V uitgeschreven wedstrijd. Hij moest een middenschip toevoegen aan Michelangelo's gebouw, zodat het een basiliek zou worden. Zo werd een verbinding mogelijk tussen de St.-Pieter en het Vaticaanpaleis.
Het gevelontwerp volgt Michelangelo's plan voor het exterieur van de kerk - een grote orde, bekroond door een attica - maar met een dramatische nadruk op de portalen. De gevel steekt aan beide kanten van de kerkmuren uit. De façade van travertijn, indrukwekkend door haar gigantische afmetingen, krijgt een levendig aanzien door de machtige Corinthische zuilen waarop het gebinte rust, met daarbovenop een dakverdieping. Van de hoeken naar het centrum ontstaat een effect dat alleen als crescendo kan worden omschreven: de afstanden tussen de verticale steunelementen worden kleiner, pilasters worden zuilen en de gevelwand treedt stap voor stap naar voren. Dit versnelde ritme was al wel een generatie eerder aangeduid door Giacomo della Porta, met zijn façade voor il Gesù. Maderna maakte het tot overheersend principe van al zijn gevelontwerpen, niet alleen voor de St.-Pieter, maar ook voor kleinere kerken. Hiermee verving hij de traditionele behandeling van de kerkgevel als continu wandoppervlak - een opvatting die door de gevel van il Gesù nog niet wordt aangetast - door de gevel in diepte, die een dynamisch verband onderhoudt met de open ruimte die ervoor ligt. De mogelijkheden die in deze nieuwe opvatting sluimerden zouden pas 150 jaar later worden uitgeput. De voorgevel was in 1612 voltooid, het atrium in 1614. (Janson; Kunstschatten van Rome, 361)

Palazzo Barberini, 1625 v., Rome
Een ontwerp van Carlo Maderna (1625). Gebouwd door Borromini en Bernini (1669). Basis: grondplan van de Romeinse paleizen zonder binnentuin, met twee uitspringende vleugels. Gelijkvloers is het open. (?)


Test je competentie op YaGooBle.com.

Pageviews vandaag: 532.