kunstbus

Ben jij de slimste mens? Test je kennisniveau op YaGooBle.com.
Dit artikel is 14-02-2011 voor het laatst bewerkt.

Carlo Scarpa

Italiaanse architect en ontwerper, geboren 2 juni 1906 Venetië - overleden 28 nov. 1978 Sendai, Japan.

'Architectuur heeft een paar problemen. Die zijn al eeuwen dezelfde. Alleen de oplossingen zijn tijdgebonden.'

Scarpa's werk wordt gekenmerkt door strakke lijnen en geometrische vlakken, die hij combineert met getrapte detailleringen. Hij was er op uit een ‘visuele logica’ te ontwikkelen. Voor Scarpa hadden vormen geen associatieve of conventionele betekenis; ze moesten uitsluitend naar zichzelf verwijzen. - paviljoen van Venezuela in de tuinen van de Biënnale en de restauratie van de Fondazione Querini-Stampalia in Venetië. Hij was docent architectuur aan universiteiten over de hele wereld en ontwierp in de jaren '60 en '70 een aantal belangrijke Italiaanse gebouwen. Na de oorlog begint hij meubelen voor Gavina te ontwerpen.

Zijn architectuur is geïnspireerd op de Venetiaanse architectuur (een mengeling van Byzantijnse en gotische stijlen), de Weense Secession, De Stijl en Frank Lloyd Wright.

Hij werkte zowel met kunststoffen als met hout, marmer en zandsteen en wou altijd een synthese bereiken tussen architectuur en natuur.

Biografie
Carlo Alberto Scarpa studeerde en werkte vanaf 1926 aan de architectuurfaculteit (Accademia di Belle Arti) van Venetië.

Hij werd van 1926 tot 1930 ontwerpadviseur voor de glasmeester Cappelin.

In 1927 opende hij zijn eigen atelier.

Van 1932 tot 1947 maakt hij glasontwerpen voor de gerenommeerde Firma Venini & C. in Murano.

NAOORLOGS ITALIAANS GLAS
Het glas van Murano, het eiland in de lagune van Venetië waar de glasblazerijen zijn gevestigd, is legendarisch. Na de tweede wereldoorlog maakten de glasblazerijen een periode van ongekende bloei door. Het aanwezige vakmanschap werd gevoed door een nieuw artistiek elan dat tot verbluffende resultaten leidde. De explosie van creativiteit stond niet op zich zelf. Italië maakte in die tijd in rap tempo een tweede renaissance door en trok internationaal de aandacht met beeldende kunst, design en filmkunst.
De vernieuwing van de glaskunst werd geleid door de Milanese advocaat Paolo Venini (1895-1959). Hij maakte deel uit van een progressieve groep jonge architecten en ontwerpers, werkzaam in Milaan, en was aangesloten bij de groep Il Labirinto, opgericht in 1923 door de vermaarde architect/ontwerper Gio Ponti.
Al in de jaren dertig haalde Venini belangrijke ontwerpers naar Murano, zoals de architect Carlo Scarpa (1906-1978). Deze ontwierp voor Venini & C. opzienbarende collecties: heldere, elementaire vormen die aansluiten bij het nieuwe internationale vocabulaire van het Modernisme en het Functionalisme. De vormen zijn voorzien van experimentele decoraties en oppervlaktebewerkingen zoals de battuto-techniek (battuto = gehamerd).

Macchie (Vlekken), ca 1941 - 1942, schaal van gekleurd glas, 5.2 x 24.5
De collectie van het Stedelijk Museum is verrijkt met twee werken van Scarpa: een grote groene schaal in de battuto-techniek, ontworpen in 1940 doch later uitgevoerd, en een zeldzame schaal uit 1942 die versierd is met glasapplicaties. De schaal heeft in het midden een compositie van twee abstracte ronde vormen, als schaduwen van appels. De ene van diep smaragdgroen glas valt net over de andere van een stralend wijnrood, eenvoudig doch geraffineerd en een fraai contrast vormend met de goudgele glans van de lusterlaag die op het schaaltje is aangebracht. Het moderne, abstracte karakter van dit werk steekt af met wat gangbaar was in die tijd en is een bewijs van Scarpa’s meesterschap en Venini’s kwaliteiten als artistiek leider.
De Italiaanse architect Carlo Scarpa heeft relatief weinig gebouwd en zijn tentoonstellingsinrichtingen waren per definitie tijdelijk van karakter. Van zijn prachtige ontwerpen op het gebied van museuminrichting is gelukkig wel iets bewaard gebleven, onder andere in Verona. Net als veel collega-architecten begaf hij zich ook op andere terreinen van vormgeving. Zo ontwierp hij in de jaren dertig en veertig glaswerk voor de firma Venini & C. in Murano, bij Venetië. Het is van een tijdloze schoonheid, zo’n schaaltje van licht goudglanzend transparant glas waarin als enige decoratie een rode en een groene ronde vlek zijn aangebracht die elkaar even overlappen. Boven de gekleurde schaduw die ze op de ondergrond werpen, lijken ze zelf te zweven. De geraffineerde eenvoud die Scarpa hier demonstreert is zeer typerend voor zijn werk als geheel, van klein siervoorwerp tot gebouw. - elementen met moderne kenmerken combineerde, gebruikmaakte van natuurlijk licht en fraaie binnenruimten neerzette.

Werken:
. Accademia in Venetië (1952)
. Galleria Nazionale della Sicilia van het Palazzo Abatellis in Palermo (1953-1954)

. Museum Castelvecchio in Verona
Scarpa heeft op onnavolgbare wijze in het Castelvecchio in Verona (1958-1961) bruggen en trappen naar zijn eigen ingenieuze ontwerp ingebracht die de overgangen tussen de verschillende bouwperioden blootleggen en tegelijk afwisseling in de route door het museum brengen. Doorzichten naar de binnenhof van het kasteel worden daarin afgewisseld met uitzichten over de stad erbuiten.
Net als Palladio werd Scarpa geïnspireerd door het landschap, de cultuur en de historie van de omgeving van Venetië. In het door hem gereconstrueerde Castelvecchio is te ervaren hoe Scarpa relicten van verschillende fasen in de cultuurhistorie tot één nieuw architectonisch geheel omvormde.

Ook in de samen met D'Agaro en Maschietto ontworpen Olivetti-toonzaal in Venetië (1957-1958) bracht hij oud en nieuw samen.

. Even buiten Treviso in San Vito d'Altivolo het graf van de familie Brion en in Possagno de Gipsoteca Canova. Het familiegraf (aangelegd tussen 1972 en 1978) in Altivole is het meest sprekende voorbeeld van hoe Scarpa zowel de details als het geheel beheerst. Het is een L-vormig stuk land dat tegen de gemeentelijke begraafplaats ligt aangeplakt. - muziektheater (1987) in Amsterdam wil Cees Dam nog weleens twee in elkaar versmolten ronde ramen in zijn gebouwen plaatsen. Voor de goede verstaander: die twee in elkaar gezogen Maagdenburger-bollen verwijzen naar zijn initialen: C en D. In feite betreft het hier gewoon jatwerk. De Venetiaanse architect Carlo Scarpa paste een dergelijk raam al in 1963 toe in zijn Negozio Gavina in Bologna. - www.volkskrant.nl


Test je competentie op YaGooBle.com.

Pageviews vandaag: 8.