kunstbus

Ben jij de slimste mens? Test je kennisniveau op YaGooBle.com.
Dit artikel is 20-01-2016 voor het laatst bewerkt.

Jean Nouvel

Frans architect, geboren 12 augustus 1945 in Fumel, Zuid-Frankrijk. Jean Nouvel werkt sinds 1970 als architect in Parijs en zijn huidige architectenbureau is één van de grootste in Frankrijk.

De gebouwen van de Franse architect worden vooral gekenmerkt door zijn belangstelling voor hightech en het gebruik van glas en metaal.

Biografie
Jean Nouvel verhuisde op achtjarige leeftijd naar Sarlat, waar de interesse voor architectuur ontstond.

Op 16-jarige leeftijd kreeg hij het idee om kunstenaar te worden. Zijn ouders waren hier fel op tegen, waarop hijj voor de studie architectuur koos, zodat hij later alsnog kunstenaar kon worden. Hij werkte tot 1967 bij de architect Claude Parent en architect-filosoof Paul Virilio.

Jean Nouvel studeerde van 1966 tot 1971 aan de École Nationale Supérieure des Beaux-Arts (ENSBA) in Parijs en startte in 1970 een partnership met François Seigneur.

Hij verwierp de destijds gangbare repressieve bouwkunst door provocerend te werk te gaan. Zo stak hij de wanden van een schoolproject in brand, bekladde een sportschool met verf en schraapte repen pleisterwerk van het Belfort Theatre af.

Nouvel voltooide enkele architectonische opdrachten, waaronder de renovatie van het theater Gaieté Lyrique (1977) in Parijs en het Anne Frank-college (1979). Zijn eerste gebouw, de renovatie en uitbreiding van het Centre Médico-chirurgical (1978) in Bezons, zorgde door het bijzondere ontwerp direct voor naamsbekendheid.

Zijn inzending voor de prijsvraag voor het nieuwe Ministère des Finance in 1982 gooide hoge ogen en zijn ontwerpen voor het Parc de Ia Villette en het Centre d'Art Contemporain et La Médiathèque in 1983 en 1984 wonnen een tweede prijs.

In 1985 werd het kantoor Jean Nouvel & Associates opgericht. Nouvel werkt samen met Jacques Le Marquet aan enkele theaterprojecten, o.a. voor het Théâtre de Jean-Marie Serreau, de Cartoucherie de Vincennes, de Opera in Lyon en een gedeelte van het Théâtre de Belfort.

Institut du Monde Arabe (Parijs 1981-1987)
Licht is het centrale thema in dit gebouw, dat de oosterse en westerse cultuur met elkaar confronteert, beginnend bij de gevels tot de inrichting van het interieur. De zuidzijde van het bouwwerk is bekleed met stalen diafragma's die automatisch openen en sluiten, al naargelang de sterkte van het invallende licht. Deze diafragma's herinneren ook aan arabesken en geometrische vlakverdelingen uit de Islamitische kunst. Zijn Institut du Monde Arabe werd alom geprezen om de bijzondere gevelwerking. Zelf zei Nouvel hierover: 'Het is veel duurder en het werkt niet echt goed. Het is een volmaakt poëtisch systeem.'
Het institut du monde arabe ('Instituut van de Arabische wereld') is een gebouw en een organisatie in het Ve arrondissement in Parijs. Het gebouw biedt onder andere onderdak aan een museum voor Arabische kunst en een bibliotheek. Het maakt deel uit van de Grand Traveaux die de erfenis vormen van het presidentschap van François Mitterrand.

. Opera van Lyon (1986 – 1993)

Nouvel werd tevens internationaal bejubeld om zijn Centre Culturel in Combs-la-ville en het Nemausus 1-woningbouwproject in Nîmes (1981-1987) en werd in 1987 beloond met de Équerre d'Argent en de Grand Prix d'Architecture.

Design
Eind jaren '80 maakte hij enkele sierlijke meubelontwerpen met dezelfde functionalistische schoonheid als zijn gebouwen, hoewel ze doen denken aan het meubilair van Louis Cuny uit de jaren '20. In 1987 kreeg hij carte blanche van de VIA voor een serie aluminium meubelstukken - de kist BAO, de tafel IAC en een opbergsysteem. Nouvel heeft tevens meubilair ontworpen voor Knoll en Ligne Roset en verlichting voor Luceplan. Voor fabrikant Ligne Roset ontwerpt Nouvel Hightech-meubelen, die opvallen door de eenvoud van hun vormgeving. In 1987 werd hij op het Salon Internationale du Meuble uitgeroepen tot designer van het jaar.

Supermodernisme
De gebouwen van het zogenaamde supermodernisme (1995-heden) hebben een gladde huid met een transparante (klimaat)gevel of een semi-transparante doorschijnende gevel. Supermodernisme is in feite een soort perfectionering van het modernisme uit de twintigste eeuw. Belangrijke architecten zijn Dominique Perrault, Massimiliano Fuksas, Herzog & de Meuron en Jean Nouvel, één van de bekendste hedendaagse architecten.

Met zijn voorliefde voor metaforen en verrassende elementen werd Nouvel de schepper van de 'kritische' architectuur. De werkwijze van Jean Nouvel getuigt van een andere opstelling dan die van de meeste architecten. Hij probeert terug te keren naar de essentie van de opdracht. Dat doet hij door veel te discussieren en nauwelijks te tekenen. Hij vindt dat inspiratie niet als vanzelf moet leiden tot een ontwerp, maar eerder een precieze analyse van de omgeving, de cultuur, het programma en de klant. Omdat bij iedere opdracht deze aspecten anders zijn, lijken zijn gebouwen niet op elkaar. De elementen die wel steeds soortgelijk zijn, worden bepaald door zijn persoonlijke, culturele en esthetische ontwikkeling. Nouvel is op zoek naar het evenwicht tussen wat wel en wat niet kan. Hij vindt zichzelf geen architect, maar iemand die de grenzen van realiteit en virtualiteit zoekt.

De tekenende kenmerken die men meestal in zijn gebouwen vindt zijn de kleuren zwart, belangstelling voor hightech en het gebruik van glas en metaal. De buitenwand van de Torre Agbar bestaat ook uit glaspanelen, die fungeren als een soort luxaflex. Een ander bekend voorbeeld van interactieve gevelelementen zijn ook de panelen van Jean Nouvel in L'Institute Le Monde Arabe. Deze werken als diafragma's van een fotocamera en laten meer of minder licht door.

Hotel Saint James (1989)
Een van de bekendste gebouwen van de Franse architect Jean Nouvel is Hotel Saint James. Het hotel met haar roestkleurige buitenwanden midden in een wijngaard is gelegen in Bouliac (Frankrijk), een dorpje nabij Bordeaux. Tussen 1987 en 1989 werd het hotel in opdracht van Jean-Marie Amat gebouwd. In 1995 is het hotel uitgebreid met een aantal extra ruimten. - (Parijs 1991 – 1994)
. Centre Euralille (Lille 1994).
. Centre de Culture et de Congrès (Luzern 1993 – 2000)
. warenhuis Galeries Lafayette in Berlijn (1995)
. Cultuur- en Congrescentrum Luzern (1998)

Gasometer (1999-2000) is een gebouwencomplex in de Oostenrijkse stad Wenen, dat bestaat uit vier, heringerichte gasopslagtanks.
De vier tanks werden in de periode 1896 - 1899 gebouwd en konden elk 90.000 m³ gas opslaan. In 1978 kregen de tanks een monumentenstatus. Een paar jaar later in 1984 werden ze uit gebruik genomen.
In 1995 besloot het stadsbestuur om de tanks als woningen in te laten richten. Er werd een ontwerpwedstrijd uitgeschreven en de winnende architecten konden elk één tank herinrichten. De winnende architecten waren Jean Nouvel (Gasomter A), Coop Himmelb(l)au (Gasomter B), Manfred Wehdorn (Gasometer C) en Wilhelm Holzbauer (Gasometer D). In de jaren 1999 en 2000 werden de ontwerpen uitgevoerd.
De naam is afgeleid van het Duitse woord Gasometer, wat Gashouder betekent. Het complex diende als decor in de James Bond-film The Living Daylights.

. Reina Sofia Museum (Madrid 1999 – 2005)

Torre Agbar, Barcelona 2004
Jean Nouvel ontwierp de wolkenkrabber Torre Agbar, 144,4 meter hoog in Barcelona. De naam is afgeleid van Aguas de Barcelona, het Spaanse waterleidingbedrijf dat in de toren gevestigd is. Koning Juan Carlos heeft de Torre Agbar officieel geopend op 16 september 2005. Nouvel omschrijft de toren als een opspuitende geiser. De opdrachtgevers hebben het over een kogelhuls. Maar in de volksmond heeft deze toren door zijn vorm nog enkele andere bijnamen gekregen. De Torre Agbar (Avinguda Diagonal 209-211) nabij Plaça de Les Glòries bepaalt nu mede de skyline van Barcelona en herbergt een waterleidingmaatschappij.
De toren heeft 38 verdiepingen en heeft de vorm van een cilinder die vanaf de 26e verdieping overgaat in een koepel. De buitenwand is volledig bedekt met aluminium zonweringen van 120 bij 30 cm. Overdag weerkaatsen deze het zonlicht en 's nacht worden deze door Ledlampen verlicht. Doordat de toren omring wordt door een greppel lijkt het net of deze vanuit de grond omhoog is geschoven.
Om de toren goed in de stad te laten passen heeft de architect zich door een aantal typisch Barcelonese objecten laten inspireren. Zo lijkt de toren enigszins op de klokkentorens van de Sagrada Família en heeft het iets van de toppen van de berg Montserrat. Daarnaast ziet het eruit als een blauwe waterstraal die uit de grond omhoog komt wat weer van toepassing is op het waterleidingberijf dat erin gevestigd is. In een enkel interview zou Jean Nouvel het een fallussymbool hebben genoemd.

In 2001 ontving de ambitieuze Nouvel de gouden RIBA-medaille.

. Musée des Arts et des Civilisations 2004

Musée du quai Branly (2006) is een groot etnografisch museum dat gevestigd is in het VIIe arrondissement van Parijs, dichtbij de Eiffeltoren. Op 23 juni 2006 werd het officieel geopend door de toenmalige Franse president Jacques Chirac. Het museum gaat door als zijn project om in de Franse hoofdstad een duurzaam cultureel monument na te laten dat hem zal overleven. Op dezelfde wijze verleende president Pompidou in de zeventiger jaren zijn naam aan het Centre Georges Pompidou.
Het museum, ontworpen door architect Jean Nouvel beslaat met zijn vier gebouwen een oppervlakte van 40.600 m². Om een natuurlijk effect te benadrukken is éen muur van 200 meter lang en 12 meter hoog aan de buitenzijde begroeid met planten.

In 2007 werd bekend dat het Louvre een filiaal opent in een door Nouvel ontworpen museumgebouw op het kunstmatige eiland Saadiyat in Abu Dhabi. Een doorschijnende koepel, die refereert aan een moskee, overdekt een 'stadje' met gebouwen, kanalen en pleinen. Het complex met een oppervlakte van 24.000 vierkante meter moet in 2012 zijn opgeleverd.

In 2008 won hij de Pritzker Prize. De Pritzker Prijs is de hoogste internationale onderscheiding voor architecten. De prijs werd eerder onder meer gewonnen door Frank Gehry, Renzo Piano en Zaha Hadid. Aan de Pritzker Prijs is een bedrag van 100.000 dollar verbonden.
Architect Jean Nouvel werd door de jury vooral geprezen voor zijn creatieve experimenten en de manier waarop zijn gebouwen zich verhouden tot hun omgeving. Nouvel bouwde in eigen land alleen al meer dan tweehonderd gebouwen. In het buitenland worden binnenkort de Tour Verre in New York en Suncal Tower in Los Angeles gerealiseerd. De jury was onder de indruk van zijn ontwerp voor het Guthrie Theater in Minneapolis. Het gebouw gaat, volgens de jury, een dialoog aan met het water van de Mississippi en de historische windmolens in de buurt.

27-1-2009 - In Kopenhagen is een Concertgebouw naar ontwerp van Jean Nouvel geopend. De bouw heeft meer dan zes jaar geduurd, maar volgens beschouwers als Nicolai Oroussoff van de New York Times was het resultaat het wachten waard. De grote zaal doet denken aan die van de vermaarde Berliner Philharmonie. - (Jean Nouvel is geselecteerd om de omgeving van station Brussel-Zuid vorm te geven. Het grootste treinstation van België zal zelf ook onder handen worden genomen. - (Museum of Modern Art in New York heeft toestemming van de gemeenteraad gekregen voor het bouwen van een toren met 82 verdiepingen. Het museum krijgt zodoende 4000 vierkant meter extra expositieruimte ter beschikking. Jean Nouvel maakte in 2007 al een ontwerp voor de wolkenkrabber. - (Jean Nouvel krijgt opdracht Tour Signal in La Défense
Architect Jean Nouvel gaat de hoogste toren van de zakenwijk La Défense bouwen. Hij won een competitie die uitgeschreven was door de EPAD, de organisatie die La Défense beheert en ontwikkelt. De Tour Signal zoals de toren heet, moet met 301 meter hoogte een van de iconen worden van La Défense. La Défense is de grootste zakenwijk van Europa en telt nu al meer torens boven de 100 meter dan heel Nederland. De wijk ondergaat de komende jaren een grote metamorfose en krijgt er een flink aantal wolkenkrabbers van meer dan 200 meter bij.
De Tour Signal moet in 2015 af zijn en zal appartementen, kantoren en een hotel bevatten en komt linksachter de Grande Arche.
Voor Jean Nouvel (1945) is de prijs een kleine revanche. Hij ontwierp al eerder de hoogste toren van La Défense, de Tour sans Fin, maar die 425 meter hoge toren werd nooit gebouwd.

Websites:
. GNU Free Documentation License. It uses material from the Wikipedia article http://nl.wikipedia.org/wiki/Jean_Nouvel


Test je competentie op YaGooBle.com.

Pageviews vandaag: 328.