kunstbus

Ben jij de slimste mens? Test je kennisniveau op YaGooBle.com.
Dit artikel is 15 06 2016 13:13 voor het laatst bewerkt.

Jørn Utzon

Deens architect, geboren 9 april 1918 in Kopenhagen - overleden 29 november 2008 aldaar.

Jørn Utzon ontwierp veel gebouwen in Denemarken, maar ook in Zwitserland en in Koeweit zijn gebouwen van zijn hand te vinden. Hij werd beroemd met zijn ontwerp van het Sydney Opera House.

In al zijn gebouwen komt Utzons 'orga­nische' benadering van architec­tuur tot uitdrukking. Utzon hield van organische bouw. Voor Utzon moest een gebouw uit de natuur voortkomen, met de architect als bemiddelaar. Gebouwen waren, in zijn woorden 'organische eenhe­den die de gebruikers moesten verenigen met de natuur'. In Utzons architectuur klinken vooral de opvattingen door van de Amerikaanse architect Frank Lloyd Wright, bij wie hij in 1949 korte tijd werkte. - (Bron: Bernard Hulsman Amsterdam in NRC Handelsblad)

Biografie
Utzon studeerde aan de Koninklijke Academie in Kopenhagen, waar hij in 1941 afstudeerde. Hij werkte vervolgens in Stockholm maar ging later weer terug naar Denemarken.

Belangrijkste bouwwerken
Watertoren in Svaneke, Bornholm, Denemarken, 1949-1951
Eigen woning, Hellebæk, Denemarken, 1950-1952
Middelboe huis, Holte, Denemarken, 1953-1955
Kingohusene, in Helsingør, Denemarken, 1956-1960
Elineberg Housing, Helsingborg, Zweden, 1954-1966
Planetstaden woningproject in Lund, Zweden, 1956-1958

Operagebouw Sydney Opera House te Sydney, Sydney, Australië, 1956-1973
In 1957 werd zijn ontwerp voor het nieuwe Operahuis in Sydney als winnaar van een internationale prijsvraag uitgeroepen. Dit gebouw functioneert als een herkenningspunt voor Sydney zoals de Eiffeltoren dat doet voor Parijs of de Tower Bridge voor Londen.
Ondanks zijn grote oeuvre zou Utzon nooit we­reldberoemd zijn geworden als hij niet in 1957 de prijsvraag voor het operagebouw in Sydney had ge­wonnen. Het werd zijn magnum opus en een icoon van Sydney, maat voor hemzelf werd het een tragedie. De geschiedenis van het Sydney Opera House is bizar. Zo werd Utzons winnende ontwerp door het te laat arriverende jurylid Eero Saarinen uit de stapel al afge­keurde ontwerpen gevist, met de woorden: "Dit wordt de opera van Sydney". Veel meer dan een ruwe schets was Utzons ontwerp niet. Ook toen in 1959 de bouw van het operagebouw begon, had Utzon nog geen idee hoe de karakteristieke, schelpvormige daken moes­ten worden gebouwd. Pas toen de bouw van de terrassen waarop de schelpen moesten rusten al ver gevorderd was kwam Utzon met een oplossing. Inmiddels was al duidelijk geworden dat het ge­bouw veel meer zou kosten dan de begrote 7 miljoen dollar. Ondanks de simpele, ingenieuze oplossing voor de schelpdaken, bleef de bouw vertragingen oplopen en werd het budget steeds verder overschreden. Eind jaren zestig werd Utzon tot zijn woede van de bouw afgehaald en werd de opera voltooid door twee Australische architecten. Utzon zwoer dat hij nooit meer voet zou zetten op Au­stralische bodem. Aan deze eed heeft hij zich gehouden, ook toen Sydney hem enkele jaren geleden vroeg om de restauràtie van de pas in 1973 voltooide opera voor zijn rekening te nemen. Na dertig jaar was zijn woede weliswaar gezakt, maar nu vond hij zichzelf te oud om naar de andere kant van de we­reld te reizen en liet hij de op­dracht over aan zijn zoon die zijn architectenbureau had overgeno­men. Zo heeft Utzon zijn absolute meesterwerk aan de baai van Syd­ney nooit zelf gezien. - (Bron: Bernard Hulsman Amsterdam in NRC Handelsblad)

Fredensborghusene, Fredensborg, Denemarken, 1959-1965
Melli Bank, Teheran, Iran, 1959-1960
Hammershøj verzorgingscentrum, Helsingør, Denemarken, 1962-1966
Bagsværd Kerk, Bagsværd, Kopenhagen, Denemarken, 1968-1976
Espansiva bouwsysteem, geprefabriceerde vrijstaande woningen, Denemarken, 1969
Can Lis, eigen woning, Majorca, Spanje, 1971-1973
Parlementsgebouw van Koeweit, Koeweit Stad, Koeweit, 1972-1984
Paustian Meubelwinkel, Kopenhagen, Denemarken, 1985-1987
Can Feliz, Majorca, Spanje, 1991-1994

In 2003 won Utzon de Pritzkerprijs voor architectuur.

Op 29 november 2008 overleed hij op 90-jarige leeftijd op Mallorca.


Test je competentie op YaGooBle.com.

Pageviews vandaag: 44.