kunstbus

Ben jij de slimste mens? Test je kennisniveau op YaGooBle.com.
Dit artikel is 09-01-2016 voor het laatst bewerkt.

Democritus

Democritus (Demokritos) van Abdera was een Grieks geleerde, filosoof, astronoom en reiziger, leefde van ca. 460 v.Chr. - 380/370 v.Chr.. Democritus wordt tot de presocratici gerekend. Hij wordt door velen gezien als de grondlegger van de atoomtheorie.

Democritus stamde uit Thracië en was een leerling van Leucippus en nam diens Grote Diacosmus over in zijn eigen verhandeling over Natuurkunde.

In de laatste jaren van zijn leven werd hij bekend als de "Lachende Filosoof", omdat hij op straat constant zijn verachting voor de dwaasheden van mensen liet merken door zijn gelach. Democritus stierf op bijna honderdjarige leeftijd.

Egypte
Na 459 v.Chr. verbleef hij een jaar of vijf in Egypte, waar hij veel leerde over het land en de astronomie. Van het merendeel van zijn boeken is alleen de titel bekend, zoals de Rondvaart van de Oceaan. Veel van zijn werken hebben de Middeleeuwen niet overleefd, maar kunnen uit verwijzingen gedeeltelijk gereconstrueerd worden. Zo weten we dat hij ook schreef over Phrygië en de Bewoners van Meroë, hoewel het niet duidelijk is of hij inderdaad de hoofdstad van het toenmalige Ethiopië bezocht had.

Babylon
In 449 v.Chr. werd de Vrede van Callias getekend tussen de Attische Bond en het Perzische Rijk en dit stelde een burger van Abdera (een lid van de Bond) in staat vrijelijk naar Babylon te reizen. Democritus verliet Egypte en maakte in Babylon een studie van de astronomie.

Babylon kende al sinds 747 v.Chr., de dagen van Nabu-nasir, de cyclus van 19 jaar, die de schijnbare beweging van zon en maan met elkaar in overeenstemming bracht. Democritus trachtte deze kennis naar Athene te brengen, maar daar was de achterdocht tegen alles wat met de rivaal Perzië te maken had sterker dan de belangstelling voor wetenschap. Ook Meton zou later ervaren dat de 19-jarige cyclus niet erg welkom was.

Astronomie
Toch bracht Democritus veel astronomische kennis naar Griekenland. Hij geeft bijvoorbeeld een beschrijving van de sterrenbeelden in zijn Uronografie en - dit was nieuw - verdeelt de hemel in een noordelijk en zuidelijk halfrond. Hij verklaart ook waarom bepaalde sterren, zoals Canopus wel in Egypte te zien zijn, maar in Griekenland onder de horizon blijven. Dit leidde logisch tot de gevolgtrekking dat er naast een noord- ook een zuidpool moest bestaan.

Wiskunde
Van zijn bijdragen tot de Griekse wiskunde is mogelijk een deel uit Egypte en een ander deel uit Babylon afkomstig. Hij schreef over raaklijnen en -vlakken aan cirkels en bollen en gaf een formule voor de inhoud van een kegel.

Atoomtheorie
Op dit gebied ontleende hij waarschijnlijk veel aan zijn leraar, maar Aristoteles schrijft de atoomtheorie (het atomisme) aan hem toe. Hij trachtte een verschil aan te brengen tussen een lege ruimte aan de ene kant en het 'niets' aan de andere kant en bestreed daarmee de leer van Parmenides en was de eerste die het begrip 'ruimte' of 'leegte' invoerde. Volgens hem gebeurde er niets zomaar maar had alles een reden. Dit wordt een causaal verband genoemd.

Zijn atomen (atomos = ondeelbaar) konden verschillen qua vorm, grootte en rangschikking. Ze hadden geen kwaliteiten (=a-poia) die door de mensen konden worden waargenomen. De interpretaties van zintuigindrukken zijn dus fout (de kleur zwart ontstaat door atomen die zeer hoekig zijn en veel schaduw vertonen). De atomen zijn ondeelbaar en konden een oneindig aantal combinaties vormen. De atomen bewegen doelloos door elkaar en via botsingen kunnen ze iets creëren, dat nadien weer kan uiteenvallen.


Copyright, This article is licensed under the GNU Free Documentation License. It uses material from the Wikipedia article http://nl.wikipedia.org/wiki/Democritus
Test je competentie op YaGooBle.com.

Pageviews vandaag: 362.