kunstbus

Ben jij de slimste mens? Test je kennisniveau op YaGooBle.com.
Dit artikel is 12-01-2016 voor het laatst bewerkt.

Engels-Nederlandse oorlogen

Engels-Nederlandse Oorlogen

De Engels-Nederlandse oorlogen of Engelse zeeoorlogen werden gevoerd in de 17e en 18e eeuw tussen het Engelse Gemenebest (later opnieuw Groot-Brittannië) en de Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden om de controle over de zee- en handelsroutes. De oorlogen staan in Nederland bekend als de Engelse Oorlogen, en in het Verenigd Koninkrijk als de Nederlandse oorlogen (Dutch wars).

Hoewel de Nederlanders uiteindelijk verslagen werden, behaalden ze verscheidene overwinningen, zoals de overgave van de Royal Prince in 1666 tijdens de Vierdaagse Zeeslag, waarover Willem van de Velde een beroemd schilderij schilderde, en de vernietiging van de Engelse vloot in de dokken van Chatham in juni 1667 toen een kleine vloot onder leiding van Admiraal Michiel de Ruyter door de verdedigingsketting die de Medway (een zijrivier van de Thames) afsloot, kon breken.

Oorzaken
Tijdens de Tachtigjarige Oorlog waren Engeland en de Republiek bondgenoten tegen de gemeenschappelijke vijand: de Habsburgers. Na de Vrede van Münster in 1648 verloor Spanje zijn sterke politieke positie. De Spaanse koloniale bezittingen lagen voor het grijpen, wat de twee vroegere bondgenoten tegen elkaar opzette.
Om de Engelse positie in Noord-Amerika te beschermen keurde het Engelse Parlement de Engelse Scheepvaartwetten goed, waardoor goederen uit Noord-Amerika enkel nog maar door Engelse schepen mochten worden getransporteerd. Dit was de aanleiding voor de Engels-Nederlandse Oorlogen.

Situatie voor de oorlogen
In het midden van de 17e eeuw hadden de Nederlanders een sterke oorlogsvloot, maar bovenal een gigantische handelsvloot (met meer schepen dan alle andere landen in Europa tezamen) en bezaten nu een dominante positie in de Europese handel in het algemeen, en de Baltische handel in het bijzonder. Ze hadden verder nog het merendeel van de Portugese gebieden in Oost-Indië geannexeerd inclusief het bijbehorende monopolie op de zeer winstgevende specerijenhandel, en kregen meer en meer invloed over de zeehandel tussen Engeland en haar Noord-Amerikaanse koloniën.

Nasleep
De in de Engelstalige literatuur gebruikelijke bewering: "Na de Engelse zeeoorlogen verloren de Nederlanders hun dominante positie in de wereldhandel", duidt aan dat dit een direct gevolg is van Nederlandse nederlagen. Hoewel de Nederlandse geschiedschrijvers dit tegenspreken, heeft de Republiek nooit haar stempel op wereld kunnen drukken. Het is vrijwel ondenkbaar dat een stad als New York zich zou hebben ontwikkeld tot de huidge wereldstad, als zij toendertijd nog steeds in handen van de Republiek was geweest. Ironisch genoeg was het de verkiezing van stadhouder Willem III tot nieuwe Britse koning in 1688, na zijn invasie van dat jaar, die de uiteindelijke ondergang van de Republiek versnelde.

De Nederlandse steden zagen hun invloed als handelscentrum onmiddellijk verminderen ten gunste van Londen. De Nederlandse groei stagneerde meteen en de Gouden Eeuw kwam aan zijn einde. Bijna een eeuw waren Groot-Brittannië en de Republiek opnieuw bondgenoten, maar de laatste werd steeds meer de mindere partner. De ressentimenten die dit opriep leidden in 1780 tot de vierde Engels-Nederlandse Oorlog.


Copyright, This article is licensed under the GNU Free Documentation License. It uses material from the Wikipedia article http://nl.wikipedia.org/wiki/Engels-Nederlandse_Oorlogen.

Test je competentie op YaGooBle.com.

Pageviews vandaag: 1189.

Tweets by kunstbus