kunstbus

Ben jij de slimste mens? Test je kennisniveau op YaGooBle.com.
Dit artikel is 12-01-2016 voor het laatst bewerkt.

eucharistie

Eucharistie

R.-k. sacrament, dat een voortzetting inhoudt van het laatste avondmaal van Christus.

De Eucharistie is het belangrijkste sacrament van de Rooms-Katholieke Kerk. De Eucharistie is enigszins vergelijkbaar met het Heilig Avondmaal dat in protestante kerken wordt gevierd.

Het woord Eucharistie is afgeleid van het Griekse eucharisto, dat dankzeggen betekent. In het Modern Grieks betekent eucharisto nog altijd bedankt of dankjewel, alleen wordt het uitgesproken als evcharistó - in het Modern Grieks wordt de U als V uitgesproken (ook in het Latijnse alfabet is de U gelijk aan de V).

Herkomst
- De eerste christelijke gemeenschappen richtten agape in. Het waren gezamelijke brood- en wijnmaaltijden waarbij het christelijk geloof werd beleden. Cyprianus van Carthago (derde eeuw) wilde kerkgemeenschap en ritueel een 'diepere' zin geven, en veranderde agape in het nergens door Jezus en de apostelen genoemde sacrament van de eucharistie. Het is keizer Constantijn die van de zondag een verplichte rustdag maakt. Deze beslissing kwam zowel tegemoet aan zijn eigen zonneverering als aan die van de christenen voor de dag des Heren. Sindsdien wordt de euchristieviering op een zondag gehouden. Volgens de katholieke kerk werd de eucharistie door Jezus ingesteld aan de vooravond van zijn kruisiging tijdens het Laatste Avondmaal. Volgens de katholieke kerk nam Jezus ongezuurd brood, zegde dank, brak het en deed een opdracht waaronder Hij zei: "Dit is mijn Lichaam." Hij deelde het uit aan zijn apostelen, nam een kelk met wijn, zegde dank en zei: "Dit is mijn Bloed." Ook dit deelde Hij uit aan zijn leerlingen, met de opdracht deze handelingen telkens te herhalen om Hem te gedenken. Na de verrijzenis van Jezus herhaalden de mensen die zijn leer aanvaardden iedere zondag - zeer vroeg in de morgen - dit ritueel.

Betekenis
In schriftelijke vorm wordt reeds bij de apostolische vader Ignatius van Antiochië (overl. 110) de eucharistie gedefinieerd als de gave, waarin Christus werkelijk lichamelijk aanwezig is. Uit circa 150 dateert de beschrijving van de eucharistische liturgie door Justinus de Martelaar, waarin Ignatius' weergave wordt bevestigd en blijkt dat de viering op zondagochtend plaats had.

De eucharistie is de tegenwoordigstelling van Christus' lijden en verrijzenis, teken van het Nieuwe Verbond, teken van eenheid in Christus en teken van eenheid met de kerkelijke hiërarchie (paus, bisschoppen, priesters en diakens). Niet-gelovigen nemen aan de eucharistie uit respect niet deel.

Niet alleen belangrijk is dat de tekenen van brood en wijn, lichaam en bloed van Christus worden: ook de deelnemers worden veranderd. Door de eucharistie worden de deelnemende gelovigen verenigd met de Heer en worden zó tot Volk Gods. Het gaat dus om vereniging met de Heer, om later, in het gewone leven de Heer uit te dragen. Men ontvangt dus het Lichaam van Christus (de hostie) om Zijn lichaam (kerk) te worden.

Eucharistie
De eucharistie is de avondmaalviering. Het Griekse 'eucharistein' betekent 'danken'; 'eu' betekent 'goed' en 'charis' betekent 'geschenk'. De eucharistie is dankzegging voor een grote gave, namelijk de gave van het lichaam van Christus. Voordat Jezus werd opgepakt, hield hij het laatste avondmaal met zijn leerlingen. Hij nam brood in zijn handen, zegende het en brak het en gaf het aan zijn leerlingen met de woorden: 'Neemt en eet hiervan, dit is mijn lichaam.' Evenzo nam hij de beker met wijn, sprak er een dankzegging over uit en zei: 'Neemt en drinkt hiervan, want dit is de beker van het nieuwe verbond, dat God met jullie wil sluiten. Dit is mijn bloed, dat voor jullie vergoten wordt.' Tevens geeft Jezus zijn leerlingen de opdracht dit gebaar te blijven herhalen, opdat de gelovigen steeds aan Jezus blijven denken.

In de viering van de eucharistie neemt de christen volledig deel aan de kerk als gemeenschap van Christus. Juist door de eucharistie wordt de verbondenheid duidelijk van christenen met elkaar en met God. Zoals Jezus vroeger zijn vriendschap deelde met zijn vrienden/leerlingen, zo delen de christenen nu de vriendschap met elkaar en met God. Jezus Christus is gestorven en begraven, daarna verrezen en bij God opgenomen. Door de eucharistie danken christenen God voor de belofte dat mensen niet door de dood verloren zullen gaan, maar dat God alle mensen een naam geeft en hen herinnert. Christenen geloven dat ze in handen van God leven en dat Hij hen beschermt waar nodig. Christenen geloven dat zij na de dood door God zullen worden opgenomen, zoals ook Jezus is opgenomen in de hemel. Dit is het nieuwe verbond, dat christenen vieren en beleven.

Praktijk
In de Rooms-katholieke en Orthodoxe Kerk kan het sacrament van de Eucharistie dagelijks, en in het bijzonder op zondag in de Mis of Eucharistieviering gevierd worden. Het schema van een Heilige Mis of Eucharistieviering (Ordo Missae) is te vinden onder het lemma Mis.

In de Rooms-katholieke Kerk wordt een bijzondere vorm van ongedesemd brood, de hostie, gebruikt tijdens de viering. Ook de gebruikte wijn moet voldoen aan een aantal voorwaarden (bijv. hoger alcoholpercentage dan gebruikelijk). Het laten mede-consacreren van brood en wijn door anderen dan de gewijde bedienaar (priester of bisschop) geldt volgens het kerkelijk wetboek als een zwaar misdrijf.

Omdat parochiële praatgroepen en priesters niet altijd geslaagd zijn in het vermijden van dubieuze experimenten in de postconciliaire liturgie, heeft de Rooms-Katholieke Kerk in het document Redemptionis Sacramentum een handreiking aan de gelovigen gedaan door de ernstigste vormen van misbruik in de liturgie van de Eucharistie te verduidelijken.

Vergelijking met Heilig Avondmaal
In vergelijking met de Rooms-katholieke Kerk, wordt het Heilig Avondmaal in de meeste protestante kerken minder frequent gevierd: van eenmaal per week tot slechts enkele malen per jaar.

Een belangrijk verschil tussen de Rooms-katholieke Kerk (en sommige andere kerken) enerzijds en de meeste protestante kerken anderzijds ligt in de interpretatie van wat er gebeurt met het brood en de wijn. Volgens de katholieke en oosters-orthodoxe leer worden het brood en de wijn, die in de kerk tijdens de eucharistie worden geconsacreerd, daadwerkelijk Lichaam en Bloed van Christus (transsubstantiatie). Katholieken en oosters-orthodoxen geloven dat in het zogenaamde Heilig Misoffer Jezus Christus, die zichzelf aan het kruis offerde tot vergeving van de zonden van de mensheid, met zijn Lichaam, Bloed, ziel en Godheid onder de schijnbare gedaanten van brood en wijn aanwezig komt. De Mis is dus een offerviering. Volgens de luthers-protestantse kerken worden brood en wijn door het geloof van het volk tijdens de viering werkelijk Lichaam en Bloed van Christus (consubstantiatie). Volgens de meeste protestantse kerken (calvinisme) echter zijn het brood en de wijn louter symbolen. Het was vooral Zwingli die er in de Reformatie zo over dacht, meer dan Calvijn.


Copyright, This article is licensed under the GNU Free Documentation License. It uses material from the Wikipedia article http://nl.wikipedia.org/wiki/Eucharistie.

Test je competentie op YaGooBle.com.

Pageviews vandaag: 157.

Tweets by kunstbus