kunstbus

Ben jij de slimste mens? Test je kennisniveau op YaGooBle.com.
Dit artikel is 05-07-2008 voor het laatst bewerkt.

Fokker

Een groep enthousiaste technici van Fokker haalt de Spin uit Aviodome en maakt hem weer vliegklaar...

Anthony Fokker, Nederlandse luchtvaartpionier en vliegtuigbouwer, geboren 6 april 1890 Blitar, Kediri, Java - overleden 23 december 1939 New York.

Anthony Herman Gerard Fokker was de zoon van koffieplanter Herman Fokker. Fokker werd geboren op Java, in het toenmalige Nederlands-Indiƫ. Begin 1894 vestigde de familie Fokker zich in Haarlem om Tony en zijn oudere zus Toos een Nederlandse opvoeding te kunnen geven.

Fokker senior was een self made man, en ook Fokker zelf hield het op school niet uit. Hij speelde liever met zijn modeltrein en zijn stoommachine. Hij verliet de middelbare school voortijdig, en vond een lekvrije band uit, maar de uitvinding bleek al door een ander gepatenteerd.

In de zomer van 1910 stuurde zijn vader hem naar een monteuropleiding in Duitsland. Fokker wilde liever vliegen en besloot naar een andere school te gaan. Zijn eerste propellervliegtuigje, dat hij in 1910 ontwierp en construeerde, noemde hij De Spin. Zelf testte hij zijn modellen ook uit.

De Fokker Spin was het eerste vliegtuig van Anthony Fokker. Hij bouwde het toestel in zijn tijd in Duitsland.
De eerste Spin werd in 1910 gebouwd in samenwerking met Jacob Goedecker die de constructie ontwierp maar werd werd door Fokker's zakelijke partner Franz von Daum tegen een boom gevlogen. Snel volgde de Spin 2 waarin Anthony Fokker zichzelf leerde dit toestel te vliegen en waarin hij zijn vliegbrevet behaalde. Ook deze Spin werd door Von Daum onherstelbaar beschadigd.

Met de Spin 3 vloog Fokker op 31 augustus 1911 boven Haarlem en om de St. Bavo. Na dit succes vestigde Fokker een vliegtuigfabriek en vliegschool op. Niet alleen kreeg Anthony zijn technische training in Duitsland en bouwde hij er zijn eerste vliegtuig, ook zijn eerste bedrijf Fokker Aeroplanbau werd in Berlijn gevestigd. Van 1912 t/m 1913 werden in totaal 25 Spinnen gebouwd, waaronder een aantal in een tweepersoons uitvoering. Vele Duitse vliegers hebben bij de vliegschool van Fokker in een dergelijke Spin leren vliegen. In de navolgende jaren construeerde hij diverse andere typen vliegtuigen. Het bedrijf leverde circa 700 gevechtsvliegtuigen aan het Duitse leger.

De romp van De Spin bestaat uit twee houten dragers met tussenschotjes waarop de motor (Argus watergekoelde 4 cilinder) gemonteerd is. Aan de zijkanten van de romp waren de radiateurs bevestigd. De vleugels bestaan uit twee stalen buisliggers en de ribben waren van een korte gebogen buis voor het profiel met daarin een bamboe rib. Ook de staart was van stalen buis met bamboe ribben. Ook het landinggestel was van stalen buis. Dit geheel werd met staaldraden bijeen gehouden. Latere Spinnen waren van een gestroomlijnde romp voorzien. - (Fokker zijn eerste looping met een vliegtuig; hij was de eerste die de Fransman Adolphe Pegoud met zijn 'looping the loop' na kon doen.

Bij het uitbreken van de Eerste Wereldoorlog werd zijn fabriek door de staat overgenomen en opent Fokker een fabriek in Schwerin en produceerde kleine series vliegtuigen, maar al spoedig werd het tempo van ontwikkelen, testen en bouwen fors opgevoerd en verlieten duizenden machines voor de Duitse Luftwaffe de fabriek.

Hij bezocht het front en bezorgde de Duitsers een nagenoeg oppermachtige positie in de lucht, dankzij zijn revolutionaire toevoeging waardoor de boordmitrailleur voor het eerst niet de propellerbladen van het vliegtuig kapot schoot. Deze simpele metalen toevoeging zorgde ervoor dat de kogels die de propellorbladen wel raakte deze niet beschadigde en gewoon werden weg gekaatst. Vliegen en schieten tegelijk werd ineens goed te doen, let wel de oppermachtige positie in de lucht, en dit zette de ontwikkeling van het synchronisatiesyteem opgang.

In 1919 keerde Anthony Fokker terug in Nederland en sloot zich aan bij de N.V. Trompenburg. Op 21 juli 1919 richtte hij de Nederlandse Vliegtuigenfabriek op in Amsterdam. Dit kon hij doen met steun van familie, de Steenkolen Handels Vereniging (SHV) (eigendom van de families van Beuningen en Fentener van Vlissingen) en enkele rijke particulieren.

Naast de bouw van militaire vliegtuigen had hij zich nu ook gericht op de snelgroeiende burgerluchtvaart. In plaats van snel en precies dienden de vliegtuigen nu vooral betrouwbaar te zijn en na verloop van tijd ook in staat om passagiers over grotere afstanden comfortabel te vervoeren. Fokker speelde met nieuwe modellen als de FII, geschikt voor vier passagiers, en de FIII waarin wel elf passagiers konden vliegen, op deze nieuwe eisen in.
Zijn vliegtuigen speelden vaak een prominente rol in betrouwbaarheidsvluchten als de beroemde eerste coast to coast-vlucht in de Verenigde Staten, die in 1922 door een Fokker FIV werd volbracht. Fokker had toen al de eerste van uiteindelijk drie fabrieken in de VS gebouwd, en toonde daarmee een vooruitziende blik op de ontwikkelingen in de luchtvaart.

Hij trouwde op 25 maart 1919 te Haarlem met Sophie Marie Elisabeth von Morgen. Dit huwelijk strandde na vier jaar. In 1922 vertrok hij naar de Verenigde Staten, waar hij zich tot Amerikaan liet naturaliseren. Al in 1923 begon hij ook daar met een eigen vliegtuigfabriek. Hij trouwde een tweede maal in juli 1927 te New York met Violet Austman, die na een sprong uit het raam van haar appartement overleed.

Fokkers voorspoed van de eerste jaren begon hem in de steek te laten. Allereerst werd zijn bedrijf meer nog dan de buitenlandse concurrentie getroffen door de economische crisis van de jaren dertig. Ten tweede zou Fokker niet tijdig het grote belang van de geheel metalen vliegtuigen inzien. De Amerikaanse concurrentie van Douglas met de DC3 bracht hem een flinke slag toe, al verwierf Fokker de licenties voor productie in Europa. Fokker liep nu achter de ontwikkelingen aan. Het bedrijf kwam meestal te laat op de markt met mooie vliegtuigen als de twee-staartige G1.

Na het overlijden van Fokker in 1939 als gevolg van complicaties na een operatie aan zijn neusbijholten en de verwoestingen van de oorlog, moest Fokker in 1945 opnieuw beginnen. Eerst maakten de oude medewerkers kleine lesvliegtuigen en militaire toestellen en het bedrijf verdiende veel geld door licentiebouw.

In 1958 stapte Fokker weer vol overtuiging in de burgerluchtvaart door de ontwikkeling van de F27 Friendship, in 1969 gevolgd door de introductie van de F28 Fellowship. Het waren de succesvolste vliegtuigen uit de geschiedenis van Fokker. Ze werden opgevolgd door de F50 en de F100. Hoewel de vooruitzichten voor deze toestellen aanvankelijk gunstig leken, werd duidelijk dat een onafhankelijke vliegtuigbouwer in een klein land nauwelijks overlevingskansen had. De overeenkomst met het Duitse DASA was uitstel van executie. In 1996 ging Fokker failliet.

Websites: GNU Free Documentation License. It uses material from the Wikipedia article http://nl.wikipedia.org/wiki/Anthony_Fokker


Test je competentie op YaGooBle.com.

Pageviews vandaag: 32.