kunstbus

Ben jij de slimste mens? Test je kennisniveau op YaGooBle.com.
Dit artikel is 16-01-2010 voor het laatst bewerkt.

Bernhard Pankok

Duitse schilder, graficus, beeldhouwer, architect en ontwerper, geboren 16 mei 1872 in Münster (Westfalen) - overleden 5 april 1943 in Baierbrunn (Beieren).

Bernhard Pankok is vooral bekend om zijn op de natuur geïnspireerde jugendstil-meubilair en interieurs (waaronder ook de inrichting van schepen en zeppelins). Zijn eerste bouwwerken (rond 1900) verraden daarentegen eerder een zakelijk en streng concept. Zijn bijdrage aan de Duitse Art Déco bestaat uit het gebruik van rechthoekige vormen met een duidelijk raster. Tot zijn oeuvre behoren ook schilderijen (voornamelijk portretten), grafiek en decors (na 1909). Zijn voorlaatste bouwwerken zijn het pand van de burgerlijke stand in Dessau (1900-1902) en het Konrad Lange-huis in Tübingen (1900-1901).

Biografie
Meubelmakerszoon Bernhard Pankok ging in de leer bij een binnenhuisarchitect en restaurateur in Münster. Van 1889 tot 1891 volgde hij een schildersopleiding aan de Kunstakademie in Düsseldorf en van 1891 tot 1892 in Berlijn waarna hij een eigen atelier begon in München.

vanaf 1896 werkte als portretschilder en maakte hij ontwerpen voor de tijdschriften Jugend en Pan.

Jugendstil
Toen de Secessie in Wenen plaats had, was in de Beierse hoofdstad, in artistiek opzicht het Parijs van het opstrevende Wilhelminische Duitsland, het nieuwe vuur al ontstoken. De in '94 op een tentoonstelling in München ingezonden vlammende textielontwerpen van de Zwitser Hermann Obrist waren de vonk in dit kruitvat. Zodra hij ze gezien had wierp Otto Eckmann zijn penseel weg en begon hij met zijn decoratieve tekeningen van lekkende vlampijpen op een wat sentimenteel-Duitse wijze. Ook Bernhard Pankok en Bruno Paul, Patriz Huber en Hans Christiansen, die als Eckmann zich van schilder tot kunstnijveraar bekeerden, zouden weldra volgen. De Duitse stijl was geënt op de Belgische zweepslaglijn, maar toch weer iets anders. - Jugendstil (Ned: jeugdstijl) verscheen in een tekst van de revue Insel van Rudolf Schröder uit 1896 en was afgeleid van het satirische tijdschrift 'Die Jugend', dat sinds januari 1896 door Georg Hirth in München werd uitgegeven en de nieuwe stijl aanzienlijk populariseerde. De randillustratie werd verzorgd door Otto Eckmann, Bruno Paul en Bernhard Pankok. Al in het eerste hoofdartikel brak Hirth een lans voor de kunstvernieuwing.

Zijn vriendschap met Hans Eduard von Berlepsch-valendas maakte hem bekend met het kunsthandwerk. In 1897 deed Pankok mee aan de Glaspalast-expositie waar hij zijn eerste prestaties op dit gebieden toonde. In hetzelfde jaar richtte hij samen met Hermann Obrist, Richard Riemerschmidd, Bruno Paul, Peter Behrens en August Endell in München de Vereinigte Werkstätten für Kunst im Handwerk (verenigde ateliers) op voor de productie van handgemaakte gebruiksvoorwerpen.

In 1899 nam hij deel aan de Secession-expositie in München.

Hij ontwierp meubelen voor het huis van Obrist in München. De Jugendstil-ontwerpen van Pankok vielen op door gegraveerde naturalistische decoraties en grillige vormen.

Hij werd belast met de vormgeving van de officiële Duitse catalogus voor de 'Exposition Universelle et internationale', de wereldtentoonstelling van 1900 in Parijs, die men bewonderend het modernste boek van zijn tijd noemde. Voor de inzending van de Werkstätte aan deze expositie ontwierp hij een 'alkoofkamer', een met houten panelen beklede rooksalon door Obrist omschreven als een combinatie van rococokrullen en vikingschipelementen.

In 1900 ontwierp Pankok een huis in Tübingen voor kunsthistoricus Konrad Lange. Het gebouw was met zijn zadeldak weliswaar volgens de traditie van het Zwarte Woud gemaakt, maar het eenvoudige interieur was in een moderne stijl ingericht.

In 1902 stichtte hij in Stuttgart de Lehr- und Versuchswerkstätten.

In 1904 maakt hij het extravagante interieur van een muziekkamer voor de 'St. Louis World Exhibition', later ook te zien op het Landesgewerbeanstalt in Stuttgart. Deze kamer die de Jugendstil van München illustreerde, straalde een luxe uit door een overvloed aan details en sierlijke kromme lijnen.

In 1908 werd Pankok lid van de Deutscher Werkbund.

Van 1913 tot 1937 was hij de directeur van de Königliche Lehr- und Versuchswerkstätte in Stuttgart, die in hetzelfde jaar nog zou fuseeren met de Kunstgewerbeschule, de plaatselijke rijkskunstnijverheidsschool.


Test je competentie op YaGooBle.com.

Pageviews vandaag: 429.