kunstbus

Ben jij de slimste mens? Test je kennisniveau op YaGooBle.com.
Dit artikel is 18-08-2008 voor het laatst bewerkt.

Frans Zwollo

Frans Zwollo sr.

Nederlandse edelsmid en docent aan academie, geboren 4 april 1872 Amsterdam - overleden 31 januari 1945 Amstelveen.

Frans Zwollo Sr. maakte zilveren servieswerk, gouden sieraden, lichtkronen, wandborden in koper en brons. Hij behaalde gouden medailles te Turijn (1902), te Amsterdam (1907) en te Parijs (1925). Hij was lid van Vereeniging voor Ambachts- en Nijverheidskunst en Arti et Industriae (Den Haag).

Zijn werk is uitsluitend met de hand gemaakt en naturalistisch van vorm. Na 1902 werd zijn werk steeds abstracter en vanaf 1910 werkte hij met golvende en spiraalvormige ornamenten in combinatie met edelstenen. Voor meubelen van De Bazel, Lauweriks en Van Leeuwen verzorgde hij het hang- en sluitwerk. Zwollo was een overtuigd lid van de theosofische vereniging. De theosofie heeft zijn ontwerpen en denkbeelden over het edelsmeedvak dan ook flink beïnvloed.

Biografie
Als zoon van een zilversmid ging Frans Zwollo in Amsterdam in de leer.
Teekenschool voor Kunstambachten (Amsterdam)
Kunstnijverheidsschool Quellinus (Amsterdam)
Leerling van Frans Wildring,

Van 1892-1894 vestigde hij zich in Brussel, waar hij onder invloed kwam van de Art Nouveau. Dit leidde tot een aantal bijzondere unica.

Na zijn opleidingen in Amsterdam en de daaropvolgende praktische scholing bij diverse gerenommeerde firma's in Amsterdam, Brussel en Parijs, vestigde Zwollo zich als zelfstandig edelsmid in Amsterdam.

In 1896 werkte Zwollo in Voorschoten voor de firma Van Kempen.

In 1897 werd hij de eerste docent metaalbewerking aan de Haarlemse School voor Kunstnijverheid, waaraan hij tot 1907 verbonden bleef.

Museum Boijmans Van Beuningen
Omstreeks 1895 werden in Nederland de eerste zilveren voorwerpen gemaakt in een nieuwe stijl die aansloot op de internationale Art Nouveau met zijn kenmerkende zweepslaglijnen en asymmetrische florale ornamentiek. Aanvankelijk werden vertrouwde klassieke vormen versierd met naturalistische, min of meer gestileerde motieven zoals orchideeën, narcissen, lelietjes van dalen en irissen, bloemen met langgerekte bladeren waarmee men de gewenste modieuze lijnen kon verkrijgen. Zo heeft de vaas die Frans Zwollo sr. in 1898 maakte zijn moderne uiterlijk alleen te danken aan de gedreven florale decoratie. De vaas is geheel handwerk. Zwollo was op dat moment een van de weinigen in ons land die alle ambachtelijke aspecten beheerste. Niet voor niets werd hij in 1896 aan de Haarlemse School voor Kunstnijverheid benoemd tot leraar in ‘artistieke metaalbewerking'. Toen echter decoraties de vormen gingen overheersen werd deze stijl voor Nederland eigenlijk te extravagant. De decoratieve florale stijl bereikte haar hoogtepunt in 1902 en ontaardde daarna in een wildgroei van inferieure imitaties. - (Zilveren met turkooizen Vaas, h. 20,6 cm.
Dit zilveren vaasje is gedreven door de Amsterdamse zilversmid Frans Zwollo, die zich liet inspireren door de internationale Jugendstil-beweging. Gestileerde vormen uit de natuur kenmerken deze stijl. De voet van de vaas is versierd met gegraveerde bladmotieven en bloemen met een turkooizen hart sieren de zes ovale lobben op de vaas. Ook in de gehamerde hals zijn kleine turkooizen opgenomen. Onder de lobben zijn pauwen aangebracht en erboven wisselen maskers en libellen elkaar af. Boven iedere libel krult het metaal naar buiten. Zo ontstaan drie oren die doen denken aan laat 16de-eeuws rolwerk. De illusie wordt gewekt dat het om opgerolde riemen met gespen gaat. Zwollo ontving 250 gulden voor zijn vaasje. Het stuk werd in 1902 uitgezonden naar de Eerste Internationale Tentoonstelling voor Moderne Decoratieve Kunst in Turijn. - (Beker van koper, H. 9,2 cm, diam. 6,7 cm,
Gesigneerd en gedateerd op de onderzijde van de bodem: 7 jan 1902 / fz / amsterdam met daaronder een vijfpuntige ster met de initialen j l = Jan le Nobel; dit alles omgeven door het randschrift geen godsdienst boven waarheid.
De beker is een vroeg werk van de edelsmid en koperslager Frans Zwollo (1872-1945), een van de sleutelfiguren van de Nederlandse art nouveau. Rond de eeuwwisseling versierde Zwollo zijn voorwerpen met aan de natuur ontleende motieven. Hiermee sloot hij aan bij de ideeën over ornamentiek die opgeld deden aan de Haarlemse School van Kunstnijverheid, waar Zwollo in 1897 tot leraar metaalbewerking was benoemd.
Het lichaam van de beker is gedecoreerd met drie over elkaar liggende gestileerde bladeren, samen een bloemkelk vormend. Dit oude, aan de Oosterse kunst ontleende motief omschreef Zwollo als ‘beker van ontvangende wijsheid en liefde’. De symboliek sluit aan bij de theosofische levenshouding van de kunstenaar en hangt samen met de opdracht voor de beker.
Zwollo maakte het voorwerp voor zijn vriend Jan le Nobel die net als hij lid was van de Nederlandse Theosofische Vereniging. Op de onderzijde van de beker is het symbool van deze beweging, twee met elkaar vervlochten driehoeken, samen een vijfpuntige ster vormend, gegraveerd, in combinatie met het
theosofische devies ‘geen godsdienst boven waarheid’.

Tussen 1910 en 1914 gaf Zwollo zijn meesterteken in bewaring bij de keurkamer en sloot hij zich in Duitsland aan (als leider) bij de Hagener Silberschmiede. Hij gaf les aan de Staatliches Handfertigkeitsseminar te Hagen (1910-1914).

Terug in Nederland werd Zwollo docent aan de Academie voor Beeldende Kunsten in Den Haag (1914-1924) waar hij o.a. leraar is van de Enschedese Piet Regenspurg in 1916.

Een voorbeeld van de invloed van de theosofie is de bronzen schaal met het wiel van Vishnu-motief waarmee Zwollo op de art deco expositie in Parijs (1925) een gouden medaille verwierf.

Later ging hij lesgeven aan de Rijksvakschool in Schoonhoven (1935-1937).

Zwollo overleed aan het einde van de Tweede Wereldoorlog in Amstelveen.

Frans Zwollo II
Frans Zwollo Sr is vader en leraar van Frans Zwollo II (15 oktober 1896 Amsterdam - 24 oktober 1989 Arnhem), edelsmid en docent aan academies in Den Haag en Arnhem, die ook medewerker is geweest in zijn atelier. Frans Zwollo (II) is de vader van Paul Zwollo (1930).
Frans Zwollo II genoot een opleiding aan de Arts and Crafts School in Londen. Hij was leerling van Alexander Fisher en leraar van Rudie Arens (1918) en Riet Neerincx.


Test je competentie op YaGooBle.com.

Pageviews vandaag: 94.