kunstbus

Ben jij de slimste mens? Test je kennisniveau op YaGooBle.com.
Dit artikel is 01-04-2014 voor het laatst bewerkt.

Superstudio

Radicale experimentele architectuurgroep, opgericht in december 1966 in Florence door Adolfo Natalini (geb. 1941) en Christiano Toraldo di Francia (geb. 1941). Andere leden van de groep waren Gian Piero Frassinelli, Alessandro en Roberto Magris en Alessandro Poli. Superstudio had aanvankelijk theoretisch onderzoek als doel. De groep heeft bestaan van 1966 tot 1978.

'the race of consumerism is definitely wrong'

anti-design
Superstudio was onderdeel van de radicale architectuurbeweging aan het eind van de 60'er jaren. Superstudio zette vraagtekens bij de waarde van Rationalisme en verwierp het idee dat modernistische architectuur de wereld kon verbeteren en dat technologie ongekende mogelijkheden heeft en zelfs sociale- en milieuproblemen te verergerd. Hiervoor in de plaats kwam Superstudio met een negatieve utopie. De beelden die Superstudio produceerden, dienden dan ook niet nagestreefd te worden maar zijn bedoeld als waarschuwing; wanneer de wereld en de mensen niet veranderden zou de wereld worden zoals Superstudio haar verbeelde.

Superstudio wilde schoonheid en poëzie brengen in de door de rationaliteit van het modernisme beheerste architectuur. Voor hen was de gebouwde omgeving niet alleen een verzameling van objecten, zij plaatsten de gebouwen liever in een sociale en culturele context.

De groep verspreidde haar visie o.a. door middel van lessen aan de universiteit van Florence, waar de leden bij de oprichter van Archizoom, Andrea Branzi, gestudeerd hadden. Naast deze cursus maakten zij gebruik van kunst, performances, fotocollages, sketches en films.

anti-consumptiemaatschappij
De leden van Superstudio verzetten zich tegen architectuur die gevestigde belangen diende omdat ze inspeelde op een hang naar luxe en machtsvertoon. Ook stelden zij dat objecten vaak uitsluitend worden gemaakt om de economie draaiende te houden. Elke paar jaar komt er een nieuw assortiment, een nieuwe garderobe, nieuw meubilair en nieuwe speeltjes. Superstudio stelde de vraag of er een alternatief bestaat: kan er een statusongevoelig bouwen bestaan of objecten die de zucht naar consumptie niet bevorderen? De ideeën van Superstudio passen in de tijdsgeest van de jaren zestig waarin veel mensen waaronder kunstenaars als Joseph Beuys en Nam June Paik en architecten zoals Archizoom en Hans Hollein in opstand kwamen tegen de heersende consumptiemaatschappij.

Eind 1966 organiseerde Adolfo Natalini met een groep jonge architecten in Florence de eerste expositie Superarchitectuur en een tweede in Modena in 1967, als reactie op superproductie, superman, superconsumptie, supermarkt etc. Eind 1967 begon Natalini samen met Christiano Toraldo di Francia Superstudio. Zij schreven een manifest (Inventief design en evasief design) dat overigens pas in 1969 gepubliceerd werd. Roberto Magris sloot zich in 1967 aan bij Superstudio, later gevolgd door Gian Piero Frassinelli (1968), Alessandro Magris (1970) en Alessandro Poli (1970).

Superstudio zocht naar een enkel ontwerp dat voor ieder object, of dit nu gebouw, meubel of stad was, van toepassing kon zijn 'zodat de architect zijn handen vrij had om zich met belangrijkere dingen bezig te houden' [...] 'Wij weigeren rekening te houden met de persoonlijke problemen van cliënten en proberen uitsluitend een sereen leven en een geslaagde constructie voor ogen te houden [...] een klein onderdeel van de grotere constructie die het systeem van de architectuur bepaald.' Dit systeem werd ook uitgetest op meubels (het Misura-meubilair, 1969) en op de stad (Oneindig Monument, 1969).

Kort na de oprichting in 1966 presenteerde Superstudio een serie tafels, stoelen en kasten die niet veel meer was dan een aantal bruikbare archetypes, opgebouwd uit een blokpatroon van drie bij drie centimeter. Doelbewust neutraal vormgegeven onttrokken de meubelen zich aan de trendgevoelige consumptiemaatschappij.

Il Monumento Continuo
Het symbool van Superstudio was 'Il Monumento Continuo' (1969): een eindeloos monochroom rastermonument dat hun kritiek op de contemporaine, abstracte stedenplanning en absurde urbanisatie moest weergeven. In 'Het Oneindige Monument' zou iedereen een vierkantje leefruimte krijgen en verlost worden van de uiterlijke kenmerken van de materiele cultuur. Zo zou de stad een systeem worden van sociale hierarchie met een 'nieuwe vrije egalitaire staat'.

Van de totale oplossing van architectuur was sprake in het project Verborgen Architectuur. In 1970 werd Superstudio gevraagd een bijdrage te leveren aan een themanummer van Design Quarterly over conceptuele architectuur. De groep maakte een ontwerp, kopieerde dat drie maal en verbrandde het origineel. De kopieën werden onder toezicht van een notaris in een zinken doos geplaatst die werd verzegeld en uiteindelijk dichtgelast.

In 1970 werkte Superstudio samen met Gruppo 9999 aan de vestiging van de Separate School for Expanded Conceptual Architecture (Sine Space School).

Een ander ironisch concept was om Florence onder water zetten en van de domkoepel een watersportattractie te maken.

Voor Zanotta ontwierpen zij in 1970 de Quaderna series.

In 1972 ontwierpen zij de omgeving van het onderdeel 'counterdesign as Postulation' voor de show 'Italy: The New Domestic Landscape' in het Moma te New York.

In 1973 gaven enkele leden van Superstudio een cursus 'Buitenstedelijk Materiële Cultuur' aan de architectuurafdeling van de Universiteit van Florence waarin studenten naar het platteland werden gestuurd om een boerengemeenschap in kaart te brengen. Ze tekenden plattegronden van huizen, gaven aan welk voorwerp waar stond en maakten tekeningen van boerengereedschap. Het werd een antropologische oefening en een herwaardering van het rurale, eerlijke, eenvoudige leven.

De groep nam deel aan vele Triënnale tentoonstellingen en in 1978 organiseerden zij een presentatie in het Istituto Nazionale d’Architettura in Rome.

Eind jaren zeventig zagen de leden in dat hun werk de kapitalistische architectuur niet ten val kon brengen. Nadat zij op de Biennale van Venetië 1978 nog met het project The Wife of Lot kwamen, dat bestond uit vijf monumenten uit zout die oplosten onder een langzame stroom van water hieven zij de groep dan ook op om individueel door te gaan met verschillende projecten.

In 1982 presenteerde het Israël Museum in Jeruzalem een overzichtstentoonstelling.

Superstudio heeft veel invloed uitgeoefend op de architectuurwereld, zowel op architectengroepen als Studio Alchymia en Foreign Office Architects, als op individuele architecten als Rem Koolhaas, Zaha Hadid en Bernard Tschumi. Het werk van Superstudio, waarin vaak ruitjespatronen als symbool voor oneindigheid worden verwerkt, stond centraal in de ontwikkeling van Radical Design.

Adolfo Natalini (Pistoia, 1941) is een Italiaanse architect die in 1966 afstudeerde. Natalini heeft verschillende gebouwen, stedenbouwkundige plannen en meubels ontworpen, in uiteenlopende en vaak spraakmakende stijlen. In Nederland heeft hij onder andere het Waagstraatgebouw op de Grote Markt in Groningen ontworpen in traditionele stijl (1996). Dit gebouw viel wel bij de bewoners in de smaak, maar niet bij een aantal Nederlandse architectuurcritici. Sinds 1973 doceert Natilini architectuur aan de universiteit van Florence en runt het architectenbureau Natalini Architetti Firenze.

Websites:
http://www.metropolism.com/magazine/2004-no6/schrikbeeld-en-utopia/ /


Test je competentie op YaGooBle.com.

Pageviews vandaag: 1485.