kunstbus

Ben jij de slimste mens? Test je kennisniveau op YaGooBle.com.

Gerard Dou


Gerard Dou, of Gerrit Dou, (7 april 1613 Leiden - 9-02-1675 Leiden (begr. 9 februari 1675)), Noord-Nederlands schilder en tekenaar van portretten, stillevens, dieren, boerderijstillevens, vanitasstillevens,

Leerling van en aanvankelijk sterk beïnvloed door Rembrandt. Later werk toont meer eigen stijl: is detaillistischer, met transparante lichteffecten, vooral in zijn nachtstukken (met kaarslichteffecten). Belangrijkste van de Leidse fijnschilders. Populair door zijn portretten en genrestukken over het leven van de gegoede burgerij.

Leerling van Bartholomeus Willemsz. Dolendo, Douwe Jansz., Pieter Kouwenhorn en Rembrandt.
Leraar van Bartholomeus Maton, Frans van Mieris, Carel de Moor, Matthijs Naiveu, Abraham de Pape, Godfried Schalcken, Pieter Cornelisz. van Slingelandt, Domenicus van Tol,
Nagevolgd door Josephus Laurentius Dyckmans en Adriaen van Gaesbeeck,
Invloed op Jodokus Bickart, Adam Braun, Ludwig Wilhelm Busch, Frans Bartholomeus Douven, Claude Gillot, Jean Michel Grobon, Marie Marc Antoine Bilcoq, Martin Drölling,

levensloop
Zoon van glazenmaker Douwe Jansz. de Vries van Arensvelt, ca 1584-1656,

Als zoon van een glasgraveur leerde Gerard Dou in eerste instantie graveren en glasschilderen. Daarna ging hij twee jaar in de leer bij de glasschilder Pieter Couwenhorn.

Gerard Dou werd in 1625 lid van het Leidse glasschildersgilde.

In 1626 deed zijn vader hem als 11-jarige in de leer deed bij Bartholomeus Dolendo.

Leiden 1628 - 1675
Rembrandt
In 1628 ging hij op 15-jarige leeftijd van 1628 tot 1631 in de leer bij Rembrandt. Toen Dou in Rembrandts atelier werkte, hanteerde Rembrandt een precieze schilderstijl met een grote aandacht voor details. Van Rembrandt ook leerde Dou met licht- en donkercontrasten werken. Detaillering en clair-obscur werden Dou's specialiteit. Zijn verfijnde schildertechniek oogstte in binnen- en buitenland bewondering. Dou's 'kaerslichten' werden razend populair. Ook zijn andere werk - hij schilderde vooral genrestukken - ging voor hoge prijzen van de hand.

Zijn werk vertoonde zeker in het begin grote invloed van Rembrandt, zodanig zelfs dat het onderscheid soms moeilijk te maken valt. Net als zijn meester had Dou een voorkeur voor de structuur van textiel en metaal. Bovendien maakte ook Dou regelmatig gebruik van clair-obscur. Hij maakte ook portretten van Rembrandt en diens ouders. Het Rijksmuseum in Amsterdam is in het bezit van het werk De moeder van Rembrandt (ca 1630).

Nadat Rembrandt in 1632 naar Amsterdam was vertrokken vestigde hij zich als zelfstandig schilder in Leiden.
Dou begon geleidelijk zijn eigen stijl te ontwikkelen. Hij ging steeds minutieuzer en gladder schilderen, bracht de verf soms in twaalf lagen op en besteedde veel aandacht aan de realistische weergave van stoffen en andere materialen. In de thematiek ging zijn voorkeur uit naar huiselijke taferelen, vaak door een stenen boogvenster gezien; zijn vondst van het boogvenster zou veelvuldig worden nagevolgd.
De gepolijste nachtstukken met kaarslicht munten uit door een knappe technische uitvoering (De avondschool, Rijksmuseum, Amsterdam). Er zijn van hem echter ook schilderijen bekend met een losse penseelvoering. Iconologisch gerichte studies hebben aangetoond, dat het realisme van Dou dikwijls ook een symbolische betekenis heeft.

Gerard Dou werd één van de succesvolste schilders van zijn tijd. Een aantal buitenlandse vorsten verzamelde werk van hem. Hij werkte in Leiden in opdracht voor Koning Karel II van Engeland, Koningin Christina van Zweden en de Aartshertog Leopold Wilhelm van Oostenrijk. Tussen 1637 en 1651 kreeg hij vijfhonderd florijnen per jaar van de Zweedse gezant Spiering Silvercroon, op voorwaarde dat deze de eerste keus uit zijn werk had. Volgens Houbraken wees hij zelfs een aanbod af om hofschilder van Karel II van Engeland te worden om de reden dat hij zijn kunstwerken op de vrije markt voor meer geld kon verkopen. Er gaat zelfs het verhaal, dat Dou zich per uur door zijn opdrachtgevers liet betalen.

Vanaf omstreeks 1640 legde GErrit Dou zich toe op het vervaardigen van over het algemeen op klein formaat geschilderde genrestukken (taferelen uit het dagelijks leven). Hierbij ging hij zeer gedetailleerd te werk. Door die steeds grotere perfectie in de details wordt hij gerekend tot de 'fijnschilders'. Zijn verfijnde techniek bracht hem er zelfs toe zijn eigen penselen te fabriceren. Een gevolg van zijn grote aandacht voor het detail was wel dat zijn belang als portretschilder afnam: zijn klanten hadden gewoonweg niet de tijd om zo uitgebreid te poseren.

Volgens de biograaf Houbraken werkte Dou uiterst langzaam en zorgvuldig. Een anekdote vermeldt dat hij met schilderen wachtte tot het stof in zijn atelier was neergedaald. Zo kon geen pluisje zijn schilderij vervuilen.

In 1665 werd aan Dou een eenmanstentoonstelling gewijd. 27 werken van Gerard Dou werden tentoongesteld in het huis van de schilder Johannes Hannot. Alle schilderijen waren afkomstig uit de verzameling van één man, de Leidse kunstverzamelaar Johan de Bye. Dou was in 1665 52 jaar oud en zijn 'kaerslichten' waren wereldberoemd.

Ondanks zijn internationale faam liet Gerard Dou zich niet uit Leiden weglokken. Hij stierf er in 1675.

Dou's zorgvuldige en gedetailleerde manier van schilderen maakte school. Dou kan dan ook beschouwd worden als de grondlegger van de zogenaamde Leidse fijnschilders. Zijn precieze schildertechniek kreeg in navolging van meesters als Frans van Mieris en Gabriël Metsu.

Dou produceerde meer dan 200, over het algemeen kleine, werken, die over musea in heel de wereld zijn verspreid. Zijn werk is onder andere te zien in het Rijksmuseum, het Louvre in Parijs en de National Gallery in Londen.

Bronnen:
Dou's zorgvuldige en gedetailleerde manier van schilderen maakte school. Een van deze 'Leidse fijnschilders' was zijn leerling Frans van Mieris. In 1665 werd aan Dou een eenmanstentoonstelling
Tentoonstelling 1665
In 1665 werden 27 werken van Gerard Dou tentoongesteld in het huis van de schilder Johannes Hannot. Alle schilderijen waren afkomstig uit de verzameling van één man, de Leidse kunstverzamelaar Johan de Bye. Dou was in 1665 52 jaar oud en zijn 'kaerslichten' waren wereldberoemd. gewijd. Hij genoot ook internationale faam: een aantal buitenlandse vorsten verzamelde werk van hem. Toch liet Dou zich niet uit Leiden weglokken. Hij stierf er in 1675.


Test je competentie op YaGooBle.com.

Pageviews vandaag: 157.

Tweets by kunstbus