kunstbus

Ben jij de slimste mens? Test je kennisniveau op YaGooBle.com.

Johan Grimonprez

Videokunstenaar

1992 Kobarweng or where is your Helicopter?
De eerste westerse antropologen in Nederlands Nieuw-Guinea veroorzaakten een cultuurschok. En jaloezie tussen verschillende stammen. film was de vraag die de Belgische kunstenaar Johan Grimonprez te horen kreeg in het dorpje Pepera in 1987: “Waar is uw helikopter?” Naar later bleek was het dorpje een kleine dertig jaar eerder bezocht door een wetenschappelijk onderzoeksteam per helikopters. “De vrouwen pisten in hun broek van angst toen de helikopters in de lucht rondcirkelden”, memoreerde een dorpsbewoner. In Kobarweng (te vertalen als ‘het geluid van een vliegtuig') komt de botsing tussen twee culturen aan de orde aan de hand van herinneringen van inwoners van afgelegen dorpen in Nieuw Guinea aan de komst van westerse vliegtuigen in de jaren '40 en ‘50. De film bestaat uit een montage van oud documentair materiaal; de indrukken van de Papoea's worden weergegeven in een CNN-achtige newsreel. De film, aldus Grimonprez, is een kritische bevraging van de mythe van objectiviteit in de media.

1997 dial H.I.S.T.O.R.Y
De film toont een geschiedenis van vliegtuigkapingen en terroristische aanslagen, in een snelle montage van bestaande televisie- en filmfragmenten.
Grimonprez over deze film: “Het begint met enkele nostalgische beelden uit de jaren ‘50 en '60 ... Maar in de loop van de film wordt een heel ander mediaklimaat zichtbaar ... tot en met het cynische spektakelterrorisme zoals we dat kunnen zien op CNN. Dial H-I-S-T-O-R-Y is behalve een geschiedenis van de vliegtuigkaping, ook een geschiedenis van de manier waarop kapingen in de media zijn gerepresenteerd … En zelfs van de techniek van de media, van de filmcamera tot aan de camcorder”.
Vanwege de gebeurtenissen van 9/11 is dial H-I-S-T-O-R-Y behalve een bijzondere blik op de geschiedenis ook een enigszins macabere voorspelling gebleken.

Wie vliegt neemt afscheid van het gewone leven. Op zijn minst voor een paar uren - maar soms ook voorgoed. Dat was zo ongeveer de strekking van het project Dial H-I-S-T-O-R-Y waarmee de Vlaamse kunstenaar Johan Grimonprez grote indruk maakte op de Documenta te Kassel. De ruim een uur durende collage van fragmenten uit o.a. reclamefilms, nieuwsuitzendingen, muziekclips en amateurvideo's toonde de onrustbarende kant van de luchtvaart, de bedreigingen en de gevaren, met als rode draad een beeldende geschiedenis van het fenomeen vliegtuigkaping en de manier waarop de media daarmee zijn omgegaan. Zoals terroristen de geschiedenis kapen, zo worden de kapers op hun beurt door de media ontvoerd.

Voor Grimonprez was het thema 'luchtvaart' na het voltooien van zijn vele malen bekroonde documentaire niet uitgeput. In 2000 ontstond een op het eerste gezicht zeer werkelijkheidsgetrouw Inflight Magazine, het glimmende pr-blad dat luchtvaartmaatschappijen hun passagiers plegen te verstrekken, compleet met kotszakje, veiligheids-instructiekaart en vliegroutes. Maar nadere beschouwing leert dat alle artikelen en zelfs de reclame-uitingen in dit blad op de een of andere manier verband houden met ongelukken en gewelddadigheden. Wie nog geen vliegangst had voor het zien van film of magazine, kreeg er wel last van daarna.

In het Gentse museum voor Actuele Kunst bouwde Grimonprez een complete Inflight Lounge. Om tegenwicht te bieden aan de voorspelbare en op geruststelling gerichte televisiebeelden die doorgaans op vliegvelden en in vliegtuigcabines worden vertoond, kon de bezoeker hier zelf kiezen uit een door de kunstenaar samengesteld aanbod van ontregelende en verontrustende films.

Johan Grimonprez is het meest bekend vanwege zijn video werk DIAL H-I-S-T-O-R-Y. De video was een van de meest verrassende werken op de Documenta X. Met INFLIGHT en I'M A BIT LIKE YOU, I'M A BIT IN THE CLOUDS vervolgt Grimonprez zijn onderzoek naar het gebruik van massamedia als politiek instrument en de constructie van werkelijkheden in het tijdperk van infotainment en mediahypes. Op
speelse maar soms ook morbide wijze vergelijkt Grimonprez de strategieën van de beeldenstormende kunstenaar met die van de vliegtuigkapende terrorist. Grimonprez' zoektocht naar Hitchcock look-alikes. In de oriëntatie op de vele figurantenrollen die Hitchcock zelf vervulde, en door de montage van de beelden, bevat het werk niet alleen referenties naar vijftig jaar filmgeschiedenis, maar tast het ook de grens af tussen fictie en documentaire.
Johan Grimonprez is gefascineerd door Hitchcock, en vooral door zijn bizarre voorkeur om in zijn eigen films als figurant op te treden. Tijdens audities overal ter wereld bracht Grimonprez tachtig dubbelgangers van Hitchcock bij elkaar. Vier van hen duiken op in de korte film ,,Looking for Alfred''.


Test je competentie op YaGooBle.com.

Pageviews vandaag: 80.