kunstbus

Ben jij de slimste mens? Test je kennisniveau op YaGooBle.com.

Joop Sjollema

Johan Sybo ('Joop') Sjollema (1900-1990)

Nederlands graficus, illustrator, aquarellist, monumentaal kunstenaar ( keramiek ), monumentaal kunstenaar ( intarsia ), muurschilder, schilder, glasschilder met de thema's landschappen, stadsgezichten en voornamelijk portretten.

Joop Sjollema heeft een omvangrijk en zeer divers oeuvre nagelaten. Hij was behalve kunstnaar ook schrijver van beschouwende artikelen over moderne beeldende kunst en heeft een belangrijke rol gespeeld bij de ontstaansgeschiedenis van het Museum Henriette Polak.

Geboren Groningen 10-12-1900, gestorven Amsterdam 5-7-1990,

Joop Sjollema werd 10 december 1900 geboren in Groningen.

1920-23 Rechtenstudie te Utrecht, behaalt de meestertitel in 1923

Hij besloot echter beeldend kunstenaar te worden en schreef zich in aan de Rijksakademie voor Beeldende Kunsten in Amsterdam, waar hij een leerling was van Hendrik Jan Wolter.

Richard Roland Holst
Hij werd een belangrijke protégee van Richard Roland Holst die daar monumentale schilderkunst doceerde. Sjollema's voorliefde voor dit soort kunst kwam voort uit zijn ambitie ‘maatschappelijk gericht en voor ieder verstaanbaar werk te maken'.
Sjollema had tijdens zijn studie aan de Rijksakademie door zijn uitmuntende ijver en zijn goede vorderingen de aandacht getrokken van de directeur prof. R.N. Roland Holst. Er was zelfs een zekere vriendschap tussen hen beiden gegroeid. Sjollema kreeg vanaf 1926 de beschikking over een loge: een atelier in de academie toegewezen aan de meest begaafden die uitsluitend contact hadden met een hoogleraar. Roland Holst maakte wandschilderingen (o.a. voor de Beurs van Berlage). Hij streefde zeer bewust naar een aanpassing van de decoratie aan het geheel, omdat hij de kunst in de eerste plaats een ideële, dienende taak toekende, en legde vooral de nadruk op ambachtelijke zuiverheid en schone vorm.

Amsterdam 1928 - 1990
1928-29 Eerste wandschildering, schoolgebouw P.L. Takstraat 34 Amsterdam

In de jaren dertig ontwierp Sjollema veel affiches, postzegels, boekomslagen en ex-libris.

1935-36 Wandschildering Stadsschouwburg, Amsterdam

Na de Tweede Wereldoorlog werd hij een veel gevraagd monumentaal kunstenaar en portrettist. ‘Hij is een portrettist die uitmunt door sensibiliteit en door psychologie. Hij doorgrondt zijn sujetten en beeldt de moderne mens uit in zijn eigen vorm', aldus de dichter en essayist Jan Engelman.

1948 Vermurail-paneel Schillerbar, hotel Schiller, Amsterdam
1956 Wandschildering, caseïne, in gebouw Telefoondienst, Amsterdam; (in 1973 in opdracht van de directie van de PTT vernietigd).

1964 Wand in baksteen en gekleurde cementen, Marnixcollege, Ede
1966 Portret Sonia Gaskell, portrettengalerij Stadsschouwburg, Amsterdam
1967-69 Wandschildering, Scholengemeenschap Gerrit van der Veen, Amsterdam

Henriëtte Polak
In 1967 werd mevrouw Henriëtte Polak geschilderd door de Amsterdamse kunstschilder Joop Sjollema. Wanneer de rijke, kunstzinnige dochter van een Zutphense industrieel in 1967, ze is dan 74, bevriend raakt met de schilder, wordt zij gewonnen voor het idee dat de Nederlandse kunst onder leiding van Sandberg en De Wilde, directeuren van het 'Stedelijk' in Amsterdam, zeer eenzijdig wordt gewaardeerd. Door Sjollema geïnspireerd besloot zij al in 1968 figuratieve Amsterdamse kunstenaars, zoals Otto de Kat, Piet Esser en Bertus Sondaar te steunen in hun strijd tegen de abstracte kunst. Met name Willem Sandberg, toenmalig directeur van het Stedelijk Musuem te Amsterdam wordt als schuldige aangewezen voor de al te grote aandacht die hij onder andere aan de Cobra-beweging geeft.

Sjollema wist Henriëtte Polak-Schwarz te interesseren voor de financiering van een nieuw museum voor Nederlandse kunst, dat aansluiting zocht bij de traditie van de Nederlandse schilder- en beeldhouwkunst. Voor dit plan richtten Joop Sjollema en Henriette Polak in 1968 een stichting op en een aankoopcommissie begon met het selecteren van kunstwerken. Dit betekende de start voor de huidige collectie van het Museum Henriette Polak dat in 1975 de deuren voor het publiek opende.

In de beoordelingscommissie, die adviseerde bij de aankopen, zaten Henriette Polak, de schilders Joop Sjollema, Otto de Kat, Harry op de Laak en de beeldhouwers Piet Esser en Han Wezelaar. Bertus Sondaar nam wel deel aan de vergaderingen van de beoordelingscommissie, maar was geen officieel lid.

De eerste aankoop in 1968 betrof drie schilderijen uit de collectie van Johan Buning, die in 1963 was overleden. In het Rosa-Spierhuis werden de eerste aangekochte werken getoond, maar al snel moest er uitgezien worden naar een andere, meer museale behuizing. Deze werd gevonden in Zutphen, Museum Henriëtte Polak, de geboortestad van Henriette Polak.

Het werk van Sjollema en zijn vrienden aan de Rijksacademie, die de klassieke beginselen in hun realisme trouw bleven, werd als 'oubollig' afgedaan. Henriette Polak zette zich in een collectie te vormen van de traditionele figuratie en slaagde erin daarvoor een museum in haar geboortestad Zutphen te stichten. 25 jaar later viert het Museum Henriette Polak zijn jubileum en toont hoe de collectie is gegroeid, waarbij de controverse figuratie-abstractie is geherdefinieerd. De geschiedenis van het museum en de collectie met een belangrijk aandeel beeldhouwkunst werd verdedigd en bekritiseerd. Dat leverde een boeiende collectie op van terecht of ten onrechte achtergestelde kunst die een verborgen beeld openbaren van de Nederlandse figuratie die uitgaat van de vele vormen van waarneming en weergave van de realiteit.
Bekende kunstenaars uit de collectie van het museum zijn onder andere: Herbert Fiedler, Kees Verwey, Otto de Kat, Wim Oepts, Joop Sjollema, Jeanne Bieruma Oosting, Co Westerik en Hermanus Berserik. Van de beeldhouwers uit de collectie dienen genoemd te worden: Charlotte van Pallandt, Mari Andriessen, Fred Carasso, Piet Esser, Pieter d'Hont en Han Wezelaar. De traditie wordt voortgezet met recente aankopen van onder andere Herman Berserik, Elisabeth de Vaal en Rudi Bierman.

Joop Sjollema heeft het Museum Henriette Polak altijd een warm hart toegedragen. In zijn testament heeft hij het museum de eerste keus gegeven uit zijn nalatenschap. Het Museum Henriette Polak bezit daardoor een groot aantal schilderijen van Joop Sjollema die tot de kerncollectie van het museum behoren. De portretten van Jan Wiegers (1940) en Maud van Loon (ca 1967) gelden als topwerken van het museum, evenals De Familiekring (ca 1970), Herbert Fiedler en Charles Roelofsz in gesprek en enkele fraaie ‘muziekensembles'.

1990 5 juli, overleden in Amsterdam. .


Test je competentie op YaGooBle.com.

Pageviews vandaag: 94.