kunstbus

Ben jij de slimste mens? Test je kennisniveau op YaGooBle.com.

Krijt

Het krijt

1 witte of witgele delfstof, in hoofdzaak bestaande uit koolzure kalk
2 (~en) gips om mee op een schoolbord te schrijven
3 [geol.] de jongste periode van het mesozoïcum => krijtperiode

Krijt is een vast materiaal dat voornamelijk uit calciumcarbonaat (CaCO3) bestaat.

Kalk
Krijt kan worden gebrand waardoor het wordt omgezet in ongebluste kalk (CaO)(Calciumoxide).
Calciumoxide is een basevormend oxide met chemische formule CaO. Een andere naam voor calciumoxide is ongebluste kalk.
Calciumoxide is een wit poeder en het wordt gemaakt door het element calcium te oxideren met zuurstof of door de thermische ontleding van calciumcarbonaat (CaCO3), waarbij CaO + CO2 (kooldioxide) ontstaat. De thermische ontleding wordt bij 500 tot 550 °C uitgevoerd.
Calciumoxide wordt gebruikt in de metaalindustrie om verontreinigingen in het erts te verwijderen. Het wordt gebruikt als droogmiddel en als tussenproduct bij de productie van calciumhydroxide (gebluste kalk).
Het wordt ook ingezet bij de afvalwaterreiniging om de zuurgraad te verminderen en om fosfaten en andere verontreinigingen te verwijderen. In de papierindustrie moet het lignine oplossen en wordt het gebruikt in het bleekproces. In de agrarische sector wordt het soms gebruikt om zure bodem te verbeteren, meestal wordt koolzure magnesiakalk of schuimaarde gebruikt. In het afgas wordt het ingezet voor de verwijdering van zwavel. Het wordt ook ingezet om citroenzuur, glucose en kleurstoffen te zuiveren en om kooldioxide (CO2) te absorberen.
Ongebluste kalk wordt ook toegepast om de afbraak te bespoedigen, zoals bijvoorbeeld tijdens een uitbraak van mond-en-klauwzeer.
Ongebluste kalk wordt toegevoegd aan de betelnoot omdat het de euforische werking ervan versterkt.


Na afblussen met water ontstaat gebluste kalk (calciumhydroxide, CaOH). Dit wordt onder meer gebruikt om er witkalk van te maken. Witkalk heeft maar een geringe dekkracht.
Calciumhydroxide of gebluste kalk is een witte vaste stof met chemische formule Ca(OH)2 die maar matig in water oplost. Het wordt gemaakt door water toe te voegen aan calciumoxide (CaO), of ook wel ongebluste kalk genoemd. Wanneer veel water wordt toegevoegd, ontstaat er een melkachtige substantie (kalkmelk). Calciumhydroxide kan ook gevormd worden uit calciumcarbide, dan ontstaat er als bijproduct ethyn, ook wel acetyleen genoemd.
Calciumhydroxide is een basische (niet-zure) oplossing en wordt gebruikt om zure grond te neutraliseren en om bijvoorbeeld ammoniak terug te winnen bij chemische processen waarbij ammoniak wordt gebruikt. Het wordt gebruikt in metselkalk, wasmiddelen en voor waterontharding.
Calciumhydroxide is ook toegelaten als additief voor voedingsmiddelen. Het E-nummer van calciumdihydroxide is E526.
Calciumhydroxide in de vorm van kalkmelk wordt in drinkwaterzuivering toegepast om de pH van het ruwwater te regelen

Krijt zelf vormt verder een belangrijk deel van zachte polijstpoeders.

Stopverf is een mengsel van lijnolie en krijtpoeder.

Voor veel mensen is krijt slechts een stift, waarmee men schrijven kan op schoolborden. Helemaal juist is dat niet meer. Krijt is inderdaad zo zacht, dat het voor schrijfdoeleinden gebruikt kan worden en ook jarenlang gebruikt is. Schoolbordkrijt is tegenwoordig van een andere samenstelling, namelijk calciumsulfaat (gips) met wat toeslagstoffen.

Ook kunstenaars kunnen krijt gebruiken in hun kunst (tekeningen, schilderijen, etcetera); het is vaak een bestanddeel van pastelkrijt. Kunstschilders gebruiken krijt wel als schetsmateriaal, als voorbereiding voor een schilderij. Lithografische steen is vaak van krijt.

Historie
Krijt werd reeds 2500 jaar v. chr. door de Egyptenaren gebruikt, aangemaakt met lijmwater, als grondlaag voor sarcofaag- en houtbeschildering. Grieken en Romeinen bonden het krijtwit met melk en gebruikten het voor wandschilderingen binnenshuis.

De naam krijt komt van "Kreta" een grieks eiland.

Bord- of schrijfkrijt wordt verkregen door het fijne krijtpoeder met lijmstof te mengen en tot pijpjes samen te persen.

Verschillende natuursteen soorten worden direkt als teken-materiaal gebruikt, zoals:
. De zwarte, leisteenachtige koolstofhoudende krijtvariëteit, die reeds in de 15e eeuw bekend was. Het is zwarter van kleur dan houtskool en hecht beter op papier. Het bezit evenwel natuurlijke verontreinigingen, zoals zand waardoor krassen op het papier kunnen onstaan.
. Het door ijzeroxyde rood getinte krijt komt vóór 1500 na het zwarte krijt in gebruik. Het komt voor in natuurlijke vorm in verschillende nuances, van helder rood tot blauwachtig rood.

Krijtpotlood is eigenlijk een foutieve benaming, omdat bij het maken géén krijt wordt gebruikt. Bedoeld wordt het in potlood-stift-vorm zeer fijngemalen pastelkrijt.
We onderscheiden:
a. het zwarte krijtpotlood, dat bestaat uit amorfe koolstof
b. het witte krijtpotlood, dat bestaat uit een mengselvan pijpaarde en barietwit
c. het rode krijtpotlood, dat bestaat uit door ijzeroxide gekleurde pijpaarde.
Deze potloden zijn verkrijgbaar in verschillende hardheden. Deze soorten zijn ook in pijpjes te krijgen. Zoals "Pitt" krijtstiften of Conté à Paris.

Siberisch krijt is vermalen en samen geperst houtskool verkrijgbaar in kantige of ronde pijpjes en als potlood of dunne stiften.

In pastelkrijt wordt het krijt als grondstof weinig of geheel niet gebruikt. Het maken van deze stiften is makkelijk: het pigment wordt met water aangewreven en met een beetje bindmiddel gemengd en vervolgens in een vorm gedroogd. Lichte tinten verkrijgt men door meer of minder, witte vulstoffen zoals krijt of kaoline toe te voegen. Als wit kan pijpaarde, krijtpoeder, alabastergips e.d. gebruikt worden met een bijmenging van zink of titaanwit. Het bindmiddel is traganthgummi 3% of arabischegom 3% of gelatine-oplossing. Honing, kandijsuiker of afgeroomde melkkan toegevoegd worden.
Het papier, waarop gewerkt wordt, dient een speciale behandeling te krijgen, ook karton of weefsel is te gebruiken.Het wordt met lijm ingestreken en bestrooid met fijn puimsteenpoeder. Bij gebruik van weefsel, zoals linnen of katoen, woordt over de lijming een dunne olievernislaag gezet, waarin het schuurpoeder gestrooid wordt.
Fixeren van pasteltekeningen is niet aan te bevelen, omdat de grijzige toon, die pastel eigen is, verdwijnt. Indien het noodzakelijk is, fixeren met een snel verdampend fixeermiddel, zoals: sterk verdunde schellakfixatief of 2% Venetiaanse terpentijn in alcohol of 2% colophonium in benzine, ether of alcohol. Ook 2% dammarhars in ether of benzine opgelost en aangelengd met spiritus kan gebruikt worden.

Waskrijt bestaat uit pigment dat met olie of was en een oplosmiddel is vermengd. De gebruikte wassoort is bepalend voor de hardheid van de stift.
Verschillende technieken zijn hierbij mogelijk.
a. Als olieverf techniek: door ze te dopen in terpentijn of detekening met terpentijn te bestrijken.
b. Enkaustiek: door het getekende te verwarmen, waardoor de was iets vloeit.
c. Sgraffitomethode: door wegkrassen van bepaalde gedeelten.

Bron: GNU Free Documentation License. It uses material from the Wikipedia article http://nl.wikipedia.org/wiki/Krijt_(grafisch_materiaal)


Test je competentie op YaGooBle.com.

Pageviews vandaag: 1018.