kunstbus

Ben jij de slimste mens? Test je kennisniveau op YaGooBle.com.
Dit artikel is 28-12-2009 voor het laatst bewerkt.

Laszlo Moholy-Nagy

László Moholy-Nagy

Hongaars schilder, beeldhouwer, fotograaf, filmer, decorontwerper, geboren 20 juli 1895 te Bäcsborsod, Hongarije - overleden 24 november 1946 in Chicago.

Biografie
László Moholy-Nagy werd geboren als László Weisz. Zijn vader Lipót Weisz verliet het gezin rond de geboorte van het kind, waarna een oom zich over het gezin ontfermde. László en zijn broers namen in 1910 de familienaam van deze oom aan: Nagy. In 1919 voegde hij aan deze naam bovendien een verwijzing naar de plaats Mohol toe: in dit Zuid-Hongaarse stadje (thans Mol in de Servische Vojvodina) bracht hij een deel van zijn jeugd door, totdat het gezin in 1905 naar Szeged verhuisde. Daar doorliep hij het gymnasium.

Van 1913 tot 1918 studeerde László Nagy rechten in Boedapest, een studie die hij niet afmaakte.

In de oorlogsjaren 1916 en 1917 moet hij dienen aan het front, totdat hij in 1917 zwaar gewond naar Hongarije terugkeerde. Hij maakte zijn eerste tekeningen op de achterkant van ansichtkaarten van het leger. Toen hij o.a. zijn duim verloor in een gevecht moest hij langere tijd herstellen in een hospitaal, waar hij alle tijd had om te tekenen.

Sinds 1918 hield Moholy-Nagy zich bezig met schilderen. Hij werd lid van de revolutionaire kunstgroep Ma (Morgen).

In 1919 week hij na de val van de Hongaarse Radenrepubliek evenals veel andere Hongaarse kunstenaars uit naar Wenen om een jaar later verder te trekken naar Berlijn, waar hij samen met fotografe Lucia Schulz, met wie hij in 1921 trouwt, zijn eerste fotogrammen creëert. In zijn experimenten met fotogrammen was hij een pionier in de artistieke toepassing van het licht en legde hij de grondslagen voor de kinetische kunst. In zijn werk zag je de invloed van zowel Dada als Constructivisme en werd geëxposeerd in galerie 'Der Sturm'.

Na een kortstondige briefwisseling ontmoette Van Doesburg en Moholy-Nagy elkaar in het jaar 1922 en zij werden goede vrienden. Op 24 september 1922 woonde hij met Lucia in Jena een bijeenkomst bij van de Städtische Kunstverein van Walter Dexel en de volgende dag, in Weimar, het door Theo van Doesburg georganiseerde Congres van Dadaïsten en Constructivisten. Hun vriendschap leidde tot een aantal uitwisselingen tussen het Nederlandse kunsttijdschrift De Stijl, waar Van Doesburg redacteur van was en het Hongaarse kunstblad MA, een tijdschrift waarvoor Moholy Nagy actief was als correspondent.

In 1922 kreeg hij van Gropius een aanstelling als docent aan het Bauhaus in Weimar, waar hij zich o.a. met films, typografie en fotografie bezighield.

László Moholy-Nagy: Lichtspiel Schwarz-Weiß-Grau, 1930

In 1923 komt Schlemmer die al op de beeldhouwafdeling van het Bauhaus werkte samen met de Hongaar Laszlo Moholy-Nagy, aan het hoofd te staan van de theaterwerkplaats. De werkplaats trekt veel studenten van de andere afdelingen aan, niet alleen om het plezier, dat theatermaken vaak betekent, maar vooral omdat de schilders, beeldhouwers en architekten hun kleuren, vormen en strukturen hier in beweging kunnen zetten, kunnen experimenteren met alle mogelijke kombinaties in steeds veranderde ruimtes.

Laszlo nam samen met Josef Albers ook de vorkurs van Itten over. Ze hielden vast aan de opzet van deze propedeuse die was opgezet door Johannes Itten, maar ginnen niet mee in diens Mazdaznan-ideeën (MA-ZDA-ZNAN betekent: de oergedachte meesterlijk volbrengen. Mazdaznan is de tegenwoordige naam voor de oeroude levensfilosofie van Zarathoestra Spitama, 6900 v.Chr in Oost-Iran. Mazdaznan is geen kerk, geen sekte en geen vereniging, maar een filosofie voor vrijdenkers voor het dagelijkse leven). Ze stonden een industriële methode van ontwerp voor dus gaf Moholy-Nagy lessen in 'materiaal en ruimte'.

Laszlo leidde in opvolging van Paul Klee eveneens het atelier metaalbewerking waar zich onder zijn studenten Marianne Brandt en Wilhelm Wagenfeld bevonden.

In de jaren twintig en dertig experimenteerde het Bauhaus in het Duitse Dessau o.l.v. Laslo Moholy-Nagy met licht en beweging. Mechanisatie is voor de kunstenaars van het Bauhaus een teken van de moderne tijd, die de maatschappij en de kunst beïnvloedt. Alles wat gemechaniseerd kon worden, werd gemechaniseerd. Met technologie konden de gekste fantasieën worden gerealiseerd. Zo werd er bijvoorbeeld gebruik gemaakt van geluidsapparatuur die stemgeluiden kon vervormen en ontwierp Laszlo Moholy-Nagy speciaal voor de Bauhaus-opvoeringen bewegende luidsprekers. De decors van Bauhauskunstenaar Heinz Loew bestonden uit elementen, die draaiden en bewogen, zoals in een machine. Hiervoor werden onder andere de mechanische balletten van Kurt Schmidt opgevoerd.

Hij gaf de serie Bauhausbücher uit en schreef diverse boeken. In 1926 publiceert Moholy-Nagy zijn Bauhaus-boek Malerei, Photographie, Film en in 1928 The new vision: From material to architecture.

In 1928 verliet hij het Bauhaus en richtte hij zijn eigen atelier op waar hij zich bezighield met grafische vormgeving en tentoonstellingen en toneeldecors ontwierp.

In 1934 vluchtte Laszlo Moholy-Nagy voor de nazi's en kwam hij, na een verblijf in Amsterdam (1935-1937), in Londen waar hij werkt als filmproducer en boeken met fotoreportages publiceert. Hij ontwierp posters voor London Transport en adviseerde regisseur Alexander Korda over visuele effecten. In Londen had hij uitwisselingen met de Engelse abstracte beeldhouwers als Barbara Hepworth.

In 1937 vestigde hij zich in Chicago, waar hij een kortstondig New Bauhaus Chicago stichtte dat in 1938 al sluit vanwege financiële moeilijkheden, gevolgd door de School of Design, dat in 1944 werd omgedoopt in het Institute of Design en dat nog steeds bestaat.

Moholy-Nagy overleed in 1946 in Chicago aan de gevolgen van leukemie.


Copyright, This article is licensed under the GNU Free Documentation License. It uses material from the Wikipedia article http://nl.wikipedia.org/wiki/L%C3%A1szl%C3%B3_Moholy-Nagy.


Test je competentie op YaGooBle.com.

Pageviews vandaag: 26.