kunstbus

Ben jij de slimste mens? Test je kennisniveau op YaGooBle.com.

Martijn Engelbregt

Martijn Engelbregt (1972)

Grafisch kunstenaar,

Engelbregt het registratieonderzoeksbureau onder het acroniem Engelbregt Gegevens Beheer Groep. Het werd opgericht om het gebruik van (persoons)gegevens in onze maatschappij kritisch te volgen. Met projecten (zoals het 'Tegenscript' en 'Een Democratisch Kunstwerk voor het Kremlin') stelt EGBG de vanzelfsprekendheid van dit gebruik aan de orde."

Martijn Engelbregt studeerde in 1996 cum laude af aan de Hogeschool voor de Kunsten in Utrecht, faculteit Beeldende Kunst en Vormgeving.

In het eerste studiejaar werd leerlingen gevraagd mooie ontwerpen te gaan verzamelen en dit zette Engelbregt aan het denken: "Begrippen als mooi en lelijk vond ik onzinnig. Uit grafische interesse was ik geboeid door formulieren. Ik ben alles gaan verzamelen wat mensen zo kunnen invullen. Naarmate ik mij meer in de vorm verdiepte, vroeg ik mij af waarom en hoe mensen dingen invullen. Formulieren hebben een 'schijnbare' objectiviteit, zo kwam ik erbij om formulieren over formulieren te gaan maken. Formulieren hebben hun eigen 'geautomatiseerde' standaard. Voor mijn afstuderen besloot ik een driedimensionaal formulier te maken."

EGBG verzorgt regelmatig voor de VPRO gids de Backstage pagina. VPRO lezers worden middels allerlei tactieken verleidt om te participeren aan een onderzoek van EGBG. Humor en omkering voeren hier de boventoon zoals wel blijkt uit titels als 'Omschrijf waarom u niet mee wilt doen aan dit verzoek', 'Identiteitscontrole' of 'Toe aan een burn out?' Martijn Engelbregt is als oprichter van de EGBG geïnteresseerd in allerlei soorten gegevens van mensen. Om die te krijgen bedenkt hij enquêtes en formulieren, die niet alleen de bedoelde gegevens moeten verzamelen maar meestal ook zichzelf als onderwerp hebben. Hij maakte bijvoorbeeld het Tegenscript, een lijst met vragen om terug te vuren naar telefonisch enquêteurs (die zelf gebruik maken van een ‘telescript'). Zo kan Engelbregt informatie krijgen over de enquêteurs (doet u dit werk fulltime? heeft u problemen met het telefonisch beantwoorden van vragen, gesteld door wildvreemdem, waarvan u het belang niet inziet?) en heeft de Tegenscript-gebruiker een machtig wapen in handen om het telefoongesprek een andere wending te geven. De taal van de bureaucratie - die precies is maar niet altijd even helder - is een belangrijk onderdeel van zijn werk. Met minieme verstoringen weet hij verwarring te wekken en tegelijk de verwrongenheid van deze taal bloot te leggen.

Als EGBG realiseerde hij inmiddels een groot aantal projecten waaronder een fotoregistratie van bezoekers, samen met de inhoud van hun portenmonnaie. Bij het Haagse kunstenaarsinitiatief Voorheen het Archief deed hij het 'EGBG bevolkingsonderzoek Nederland', waarbij het publiek een fototoestel kreeg en bij die gelegenheid de fotograaf het model was. Op internet startte hij een Telemarketingonderzoek dat via de pers, radio en televisie grote aandacht kreeg. in 1999 publiceerde EGBG het 'Bestelformulier' in VPRO's Backstage, en presenteert zich onder meer bij de manifestatie 'Holland in Vorm' in de Bijenkorf (Arnhem), het Impakt Festival in Utrecht, de Kunstvlaai3 en de KunstRai in Amsterdam.

2000 Engelbregt is genomineerd voor de ADCN-prijs, een reclameprijs voor het beste ontwerp van de Art Directors Club Nederland.

In 2002 wandelde Martijn Engelbregt door het serene landschap van Cothen, met de opdracht een werk te bedenken voor de tentoonstelling 'Lijnen in het landschap' die in dit gebied plaats zou vinden. Engelbregt bedacht dat iedere toevoeging aan dit landelijke gebied een verstoring zou zijn en dat dit gebied om die reden geen kunst nodig had. Uiteindelijk plantte hij een signaalrood billboard aan de rand van een weiland waarop in grote witte letters de tekst 'Niet Storen' stond afgebeeld. Middels dit bord, dat in feite niets anders dan een stoorzender is, bereikte hij juist het tegenovergestelde doel. Deze tactiek van de omkering komt vaker terug in zijn werk.

2003 kleur overgeschilderd.

De behoefte om alles in kaart te brengen en te registreren neemt soms dwangmatige vormen aan. Tijdens een treinreis van Utrecht naar Emmerich, fotografeerde Engelbregt zo vaak als zijn camera dit toeliet. Dit leverde 764 negatieven op. Een soortgelijke actie plande hij in Berlijn. Engelbregt was voornemens om bij ieder metrostation uit te stappen, naar buiten te lopen en daar een foto te maken. Door alle 166 metrostations van Berlijn te fotograferen, meende hij een objectief beeld van de stad te geven. Overigens is dit werk nog in ontwikkeling. Niet minder dwangmatig is het feit dat wanneer Engelbregt voorbij een afstempelmachine op een station loopt hij daar zijn - zelf gecreëerde - strippenkaart doorheen moet halen. De machine laat een stempel achter op de strip en Engelbregt kan deze gegevens verwerken in weer een nieuw onderzoek.

29 december 2003 - de Volkskrant
Een 31-jarige kunstenaar heeft veel Amsterdammers de stuipen op het lijf gejaagd met een officieel ogende 'inventarisatie van illegalen'. Bij 200 duizend gezinnen liet hij in het weekeinde een vragenformulier in de bus vallen waarin de ontvangers worden opgeroepen illegalen aan te geven. De post - 'van hoeveel mensen in uw omgeving weet of vermoedt u dat zij illegaal zijn' - blijkt een kunstproject te zijn, gesubsidieerd door het Amsterdamse Fonds voor de Kunst (AFK). De ontwerper, Martijn Engelbregt, presenteert zijn project volgende maand in De Balie tijdens een debat over illegale vluchtelingen.
Een van de ontvangers, Benjamin van der Ploeg (77), schrok zich een ongeluk toen hij de envelop ('Belangrijke Informatie') van de organisatie 'Regoned' opende. 'Alles kwam weer terug. Die razzia aan het einde van de oorlog, waaraan ik ternauwernood ontsnapte. Ik begrijp niet dat zulke post in Amsterdam wordt verspreid.'
Tientallen andere ontvangers reageren identiek. Een van hen, de 57-jarige kunsthistoricus Jan Timmerman: 'Ik werd er misselijk van toen ik dat NSB-achtige formulier zag. Dit moet op het bureau van burgemeester Cohen.'
De kunstenaar noemt de reacties 'interessant'. Hem is het erom te doen de zaak te ontregelen, het liefst via semi-officiële documenten. Het vraagstuk van de illegalen leent zich volgens hem goed om eens te peilen hoe bewoners van Amsterdam erover denken.
Directeur Amil Ramdas van De Balie erkent dat het project 'zeer gevoelig' ligt. 'We hebben er drie dagen over vergaderd. We hebben toch het risico genomen om door middel van dit kunstproject het enorme moralisme waarmee het probleem van de illegalen wordt behandeld in één klap de grond in te boren.'
http://www.7x11.nl/: Martijn Engelbregt in het nieuws

Relevante verwijzingen: http://www.egbg.nl/, EGBG in de Tweede Kamer: de Dienst http://www.de-dienst.nl/, http://www.xs4all.nl/~egbg/, NRC Handelsbla: Omcirkel wat van toepassing is


Test je competentie op YaGooBle.com.

Pageviews vandaag: 24.