kunstbus

Ben jij de slimste mens? Test je kennisniveau op YaGooBle.com.
Dit artikel is 17-03-2008 voor het laatst bewerkt.

Meester-van-de-Boodschap-van-Aix

Meester van de Boodschap van Aix (Barthélemy d'Eyck ?)



Middenpaneel: De boodschap aan Maria, Aix-en-Provence, Sainte-Madeleinekerk
linkerluik : De profeet Jesaja (op keerzijde Maria Magdalena), Rotterdam, Boymans-van Beuningenmuseum, nr. 2463
bovengedeelte linkerluik : Stilleven, Amsterdam, Rijksmuseum, nr. A 2399, in dépot te Parijs, Louvre

De keerzijden der luiken van een andere hand?


Het meesterlijke retabel van de "Boodschap aan Maria" is zonder enige twijfel een ware mijlpaal in de artistieke productie van de Provence in de 15de eeuw. De sculpturale behandeling van de drapering, de geometrisering van de volumes en het exemplarische gebruik van een hevig licht verraden de mediterrane achtergrond van de kunstenaar. De zorg voor het detail verwijst daarentegen naar de Vlaamse kunst, net zoals de bijzondere aandacht voor de getrouwe en liefdevolle weergave van de materie, de slagschaduwen en het realistisch uitgewerkte gelaat van de profeet, dat zonder twijfel een portret oproept. De kunstenaar wist de Vlaamse en zuiderse traditie samen te smelten tot een schitterende synthese, die een diepgaande invloed zal uitoefenen op de Provençaalse schilderkunst en een blijvende stempel zal drukken op tal van belangrijke ateliers in Zuid-Frankrijk. (naar Véronique Bücken, in 'Museum voor Oude Kunst. Een keuze')

Rechterluik van de triptiek met de boodschap uit de Saint-Sauveurkerk te Aix-en-Provence. Hout, 152 x 86
De profeet Jeremia en een Christus van een Noli me tangere
Interpretatie: Als een mens geworden beeld of een beeld geworden mens staat de profeet Jeremia in een nis op een stenen voetstuk. Hij is rijk gekleed in een eigentijds gewaad en geheel verdiept in zijn lectuur. Op een schap liggen boeken, gekreukte perkamenten, dozen en diverse voorwerpen zoals een minutieus, uit subtiele en fijnzinnige kleurtonen opgebouwd stilleven, dat het geestelijke leven en de eruditie van het personage oproept. Op de keerzijde staat een imposante Christusfiguur. Uit de door het licht expressief gemodelleerde torso spreekt een buitengewoon pathetisch gevoel, dat in totale tegenspraak lijkt met het vluchtig aangeduide landschap. (naar Véronique Bücken, in 'Museum voor Oude Kunst. Een keuze')


De profeet Jesaja

Soms zijn delen van hetzelfde schilderij na allerlei omzwervingen in verschillende musea terecht gekomen. Het schilderij van de Barthélemy d'Eyck vormde een onderdeel van een groot altaarstuk in de kathedraal in Aix-en-Provence in Frankrijk. Later is het altaar uit elkaar gehaald. Het middenpaneel is in Aix-en-Provence gebleven. De panelen die zich in Museum Boijmans Van Beuningen bevinden, zijn van het linker zijluik. Het bovenste deel met het boekenstilleven (tegenwoordig in bruikleen van het Rijksmuseum) werd gescheiden van de profeet eronder en aan alle zijden afgezaagd om als zelfstandig schilderij dienst te doen. Ook het paneel met de profeet Jesaja is rondom afgezaagd. Het rechter zijluik bevindt zich in het museum in Brussel.

Het is heel verleidelijk om de Franse schilder Barthélemy d'Eyck, die tussen 1442-1445 aan het hof van René d'Anjou werkzaam was als een nazaat of familielid van de Vlaamse meester te beschouwen. Er hangt een indringend mansportret (1456) dat aan Barthlémy d'Eyck wordt toegeschreven. De ogen van de onbekende man kijken ons onder het recht afgeknipte, donkere haar veelzeggend aan en hij heeft zijn hand op de lijst gelegd alsof hij op het punt staat ons zijn geheimen toe te fluisteren. De Franse kunsthistorici twijfelen er inmiddels niet meer aan dat het kunstenaarsbloed van de beroemde Vlaamse schildersfamilie Van Eyck door de aderen van Barthlémy stroomde.

Websites: www.opac-fabritius.be


Test je competentie op YaGooBle.com.

Pageviews vandaag: 1667.