kunstbus

Ben jij de slimste mens? Test je kennisniveau op YaGooBle.com.
Dit artikel is 12-12-2008 voor het laatst bewerkt.

Petrus van Schendel

Petrus van Schendel is op 21 april 1806 in Terheijden geboren. Hij groeide op in Breda. In 1822 ging hij naar de academie in Antwerpen waar hij les kreeg van de historieschilder Matthijs van Bree. Daarna keerde hij terug naar Breda en woonde afwisselend hier en in Amsterdam. Na 1830 werkte hij in Rotterdam en Den Haag. Hij vestigde zich in 1845 voorgoed in Brussel. Van Schendel overleed aldaar in 1870. Als kunstenaar heeft hij zich toegelegd op genretaferelen bij nacht, vooral marktscènes. Daarmee is hij tot ver over de grenzen beroemd geworden. Op den duur kreeg hij echter ook kritiek op de eenvormigheid van dat werk. Van Schendel heeft daarentegen ook veel ander werk gemaakt, zoals landschappen, portretten en historiestukken. Ook daarin benutte hij meestal zijn vakkennis als schilder van nachtscènes met maanlicht of kaarsen en lampen.

Vriendenvereniging verwerft ‘Moeder’
Opnieuw een Van Schemdel-aanwinst voor Breda’s Museum
In 1848 portretteerde Breda’s beroemdste schilder Petrus van Schendel zijn 80-jarige moeder. Dit schilderij werd onlangs bij het veilinghuis Sotheby’s in Amsterdam ter verkoop aangeboden. Petrus van Schedel-kenner Jan de Meere onderzocht het aangeboden schilderij en identificeerde de geportretteerde vrouw als de moeder van Petrus van Schendel. Hij tipte Breda’s Museum over zijn bevinding. Het lukte de Vereniging Vrienden van Breda’s Museum dit werk net voor de openbare veiling voor € 10.000,- aan te kopen. De nieuwe Van Schendel-aanwinst werd tijdens de presentatie over de voortgang van de publieke restauratiewerkzaamheden aan het immense schilderij ‘De aanbidding der herders’ of te wel ‘De geboorte van Christus’ onthuld. Het schilderij is vanaf dinsdag 28 oktober te bezichtigen in Breda’s Museum.

Geertruy van Schendel- Brocx was getrouwd met Gijsbert van Schendel, een herenboer en graankoopman in Terheijden. Petrus werd in 1806 geboren en was het tiende kind van in totaal elf. Zijn vader behoorde tot de meest welgestelde boeren in het dorp en was daar ook lid van de gemeenteraad. Hij bezat een groot woonhuis met hof, schuur, wagenkeet en erf aan de huidige Raadhuisstraat op een perceel van ruim een halve hectare en buiten het dorp weilanden van bij elkaar meer dan vijf hectaren. Het gezin had een knecht en een dienstmeid die in huis woonden. Na 1811 ging het slecht met de activiteiten van Petrus’ vader. Hij moest geld lenen met zijn onroerend goed als onderpand en dit uiteindelijk ook verkopen. Hij stierf toen Petrus elf jaar was.

Een echte Bredase marktvrouw
Weduwe Geertruy Brocx was na zijn dood gedwongen zelf de kost te gaan verdienen om het grote gezin in leven te houden. Ze deed dit als marktvrouw. In mei 1821 verhuisde ze met haar nog thuis wonende kinderen (waaronder Petrus) naar Breda. In de stad kon de weduwe beter de kost verdienen als marktkraamster en winkelierster dan in Terheijden. In Breda was er tweemaal in de week een marktdag. Ze gingen wonen aan de Boschstraat op huisnummer 31 tegenover de Beyerd. Drie jaar later verhuisde het gezin naar nummer 66 in diezelfde straat. Daar woonde een oudere broer van Petrus die er kleermaker was.

Het portret ‘Moeder’ van Petrus van Schendel toont een echte Bredase marktvrouw uit het midden van de negentiende eeuw. Zij draagt een eenvoudige witte muts, twee gouden oorbellen en een collier van bloedkoraal. Het olieverf is heel fijn en karakteristiek geschilderd en is een van de betere portretten van Van Schendel. Petrus van Schendel is opgegroeid in Breda en zijn leven lang aan de stad verbonden gebleven. Zijn werk neemt een centrale positie in de verzameling van Breda’s Museum. De collectie telt inmiddels een respectabel aantal van acht schilderijen en drie tekeningen. In Nederlandse openbare collecties is het werk van Petrus van Schendel maar spaarzaam vertegenwoordigd. Breda’s Museum profileert zich als het museum dat het werk van Van Schendel een centrale plaats toekent in zijn collectie beeldende kunst. Andere musea die werk van Van Schendel bezitten zijn het Rijksmuseum Amsterdam (een portret en een marktstuk) en het Rotterdams Historisch Museum (twee portretten).


Test je competentie op YaGooBle.com.

Pageviews vandaag: 1916.