kunstbus

Ben jij de slimste mens? Test je kennisniveau op YaGooBle.com.

Philippe Wolfers

Philippe Wolfers (1858-1929)

Belgische beeldhouwer, ontwerper, glaskunstenaar, edelsmid, kunstverzamelaar, sieraadontwerper en medailleur; onderwerpen: figuurvoorstellingen en bloemen,

Vader van Marcel Wolfers en zoon van Louis Wolfers,

Geboorteplaats/datum Brussel 1858-04-16
Sterfplaats/datum Sint-Joost-ten-Node (Brussel) 1929-12-13

levensloop
Wolfers werd geboren in een welgestelde familie van zilversmeden en hofjuweliers van Nederlands / Duitse afkomst.

Wereldtentoonstelling 1873 Wenen
Sinds het - opnieuw - aanknopen van handelsbetrekkingen tussen Japan en het Westen in 1854 kwamen grote hoeveelheden Japanse kunst- en gebruiksvoorwerpen naar Europa en Amerika, waar ze enorme indruk maakten. Op de Wereldtentoonstelling van 1873 in Wenen waren voor het eerst veel Japanse voorwerpen te zien. Philippe Wolfers en zijn vader bezochten deze tentoonstelling en het was hier dat Philippe gefascineerd raakte door de vormgeving, decoratie en versieringstechnieken van de Japanners. Dit leidde tot een Japanse lijn in zijn oeuvre, die tot in de jaren negentig van de negentiende eeuw merkbaar zou blijven.

1873-1877 Académie des Beaux-Arts (Brussel)
Wolfers studeerde beeldhouwen bij Isidore de Rudder aan de academie in Brussel (laureaat in 1875), voordat hij in 1875 in de werkplaats van zijn vader ging werken, de goudsmid Louis Wolfers (1820-1892).

'Louis XV Wolfers'
Louis Wolfers was gespecialiseerd in zilver in verschillende neostijlen en daarom in Brussel bekend stond als 'Louis XV Wolfers'. De firma, die toen nog geen eigen winkels had, leverde haar producten aan alle grote juweliers in Europa, waaronder Cartier in Parijs, Goldschmidt in Keulen en Bonebakker in Amsterdam. De jonge Philippe bezocht deze klanten een paar keer per jaar.

De belangrijkste taak van de jonge Philippe was aanvankelijk het werven van opdrachten. Tijdens de vaak lange treinreizen door Europa tekende hij zijn eerste eigen ontwerpen, het resultaat van een onderzoekende geest en een drang naar vernieuwing als reactie op de conventies en tradities van de negentiende eeuw. Hij liet zijn ontwerpen blijkbaar ook aan klanten zien en terwijl Lalique toen nog met zijn opleiding moest beginnen werd het talent van Wolfers reeds voorspeld. Tijdens een diner op 1 januari 1900 ter gelegenheid van het vijftigjarig bestaan van de firma Wolfers memoreerde de Keulse juwelier Joseph Goldschmidt, die als klant, collega, oud-leerling en vriend aanzat, in zijn toespraak: Meine verstorbene Mutter, die damals in dem Coblenzer Geschafte tatig war, erkannte sofort in dem Jüngling den werdenden Künstler, und ausserte sich: "Aus dem werd noch einmal ein tüchtiger Künstler werden!"' De oude mevrouw Goldschmidt kwam tot deze uitspraak omdat de modellen van de ijslepels waren uitgevoerd in een volstrekt nieuwe, Japanse stijl.

Art Nouveau in Brussel
Aan het eind van de negentiende eeuw was de Belgische hoofdstad het middelpunt van de avant-garde en in deze voor kunstenaars inspirerende omgeving leefde en werkte de veelzijdige goudsmid Philippe Wolfers. Politieke, sociale en economische omstandigheden maakten Brussel tot een centrum van kunst en cultuur. In zekere zin speelde Brussel zelfs een belangrijkere rol in de Art Nouveau dan Parijs. Architecten als Paul Hankar, Victor Horta en Henry van de Velde ontwierpen en bouwden huizen, terwijl talloze kunsthandelaren hun producten verkochten aan een select, maar zeer geïnteresseerd en progressief publiek. Schilders, beeldhouwers, musici en andere kunstenaars maakten succesvolle carrières in de Belgische hoofdstad. In 1881 publiceerden de Brusselse advocaten en kunstkenners Octave Maus en Edmond Picard het eerste exemplaar van L'Art Moderne, een tijdschrift over de ontwikkeling van de moderne kunst. In november 1895 opende de Duitse kunsthandelaar Samuel Bing in Parijs de galerie 'L'Art Nouveau', de naamgever van de nieuwe beweging. Maar al in 1893 had Edmond Picard in Brussel een vergelijkbaar initiatief genomen onder de naam 'Maison d'Art'! Hij combineerde het met een theater waar kunstenaars symposia konden houden om hun werk te bespreken.

Rond 1880 begon Wolfers sieraden en zilveren voorwerpen in neorococo-stijl te ontwerpen.
Maakt vanaf 1882 japoniserende juwelenontwerpen.

In 1885 trouwde Philippe met Sophie Willstädter, een dochter van een klant uit Mannheim, die hij op een van zijn reizen had leren kennen. Sophie was zeer gefortuneerd en bracht een grote bruidsschat mee, die gedeeltelijk in het bedrijf werd gestoken.

Oosterse kunst en naturalisme
In de jaren '90 van de 19e eeuw vertoonden zijn werken zowel naturalistische en Japanse invloeden.

Ook in 1889 te Parijs zag Wolfers veel Oosterse kunst. Bovendien was hij geabonneerd op het bekende tijdschrift l'Art Japonais, dat de Japanse kunst en kunstnijverheid een brede bekendheid gaf. Het Japonisme bij Wolfers is vooral zichtbaar in een bewaard gebleven theeservies en een waterkan met bamboemotief. Zowel de vorm van de theepot als die van de waterkan is direct overgenomen van een origineel Japans voorbeeld. Hierin is Wolfers te vergelijken met de Nederlander Jan Eisenloeffel (1876-1957), bij wie het Japonisme nog omstreeks 1900 merkbaar was.

Philippe interesseerde zich al vroeg voor oosterse kunst, de renaissance en vooral de natuur.
Voor Philippe Wolfers was de natuur een van de belangrijkste inspiratiebronnen geworden. Zijn tekeningen van bloemen zijn juwelen op zich. Voorbeelden haalde hij uit zijn eigen tuinen, eerst bij zijn huis op de Brusselse Sqaire Marie-Louise en na 1899 vooral bij zijn door Hankar gebouwde huis in Ter Hulpen waar hij een indrukwekkende Japanse tuin liet aanleggen.

ivoor
In zijn vrije tijd experimenteerde hij met nieuwe materialen en technieken. Zo was hij rond 1890 een van de eerste Europese kunstenaars die met ivoor ging werken, dat hem ter beschikking werd gesteld door koning Leopold en dat afkomstig was uit Belgisch Congo. Vrijwel gelijktijdig nam hij in Parijs les bij de emailleur Louis Houillon in de moeilijke techniek van het vensteremail.

Hij maakt furore met zijn ivoren objecten op de Wereldtentoonstellingen Antwerpen 1894 en Brussel 1897.

In 1897 besloot hij zich uitsluitend met het ontwerpen van sieraden bezig te houden. Beleeft tussen 1897 en 1905 zijn vruchtbaarste periode met art-nouveaucreaties van juwelen en goud- en zilversmeedwerk. Creëert floraal geïnspireerde vormen, afgewerkt met edelstenen, email, ivoor en kristal.

Rond 1900 opende hij filialen van zijn juwelierszaak in Antwerpen, Luik, Gent, Boedapest, Düsseldorf, Londen en Parijs.

Wolfers, wiens succes met dat van René Lalique vergelijkbaar is, drukte een duidelijk stempel op de edelsmeedkunst van de Jugendstil. Zijn door het symbolisme beïnvloede gouden sieraden, waarvoor hij zeer dure materialen gebruikte, spreidden een luxe tentoon die goed paste bij de decadente levensstijl van die tijd.

Catalogue des Exemplaires Uniques
In de periode 1897-1905 produceerde hij een reeks van 109 sieraden en was hij op talrijke internationale tentoonstellingen vertegenwoordigd.
Na de dood van zijn vader in 1892 werd Philippe Wolfers artistiek directeur van de firma 'Wolfers Frères', die hij samen met twee broers leidde. Zijn werkzaamheden werden nu tweeledig. Enerzijds bleef hij ontwerpen leveren voor het bedrijf, dat omstreeks 1905 ruim tweehonderd werknemers in dienst had. Daarnaast was Wolfers door de inkomsten van dit bedrijf in staat om op een ontspannen manier zijn eigen idealen te verwezenlijken. Dit resulteerde in ongeveer tweehonderd ontwerpen, waarvan het grootste deel slechts eenmalig werd uitgevoerd. Tussen 1894 en 1905 noteerde Wolfers deze unieke ontwerpen in een schrift, de Catalogue des Exemplaires Uniques, een nu zeer waardevol document, hoewel hij het toen slechts voor eigen gebruik samenstelde. De Catalogue omvat voornamelijk juwelen, maar ook enkele zilveren voorwerpen, kristallen vazen, een waaier, een lorgnet, een fotoalbum met standaard en zelfs een tafellamp in de vorm van een vrouwenfiguur met een pauw, genaamd Junon. Officieel bevat de Catalogue 151 ontwerpen, waaraan veel later door Philippe's zoon Marcel (1886-1976) nog enkele ontwerpen werden toegevoegd.
Philippe Wolfers, zijn vader, een broer en later zijn zoon waren actieve leden van de vrijmetselarij, die aan het eind van de negentiende eeuw in België ook grote politieke invloed had en waarvan veel vooraanstaande kunstenaars lid waren.

Behalve sieraden ontwierp hij ook glaswerk, onder andere voor de toonaangevende Belgische glasmanufactuur Val-Saint-Lambert.

Maakt vanaf 1905 decoratieve beelden, friezen en reliëfs in edelmetalen en met edel- en halfedelstenen.

Wijdt zich na 1908 volledig aan de beeldhouwkunst in marmer, ivoor en brons, zonder echter zijn vroeger artistiek niveau te evenaren.

Na 1910 werd zijn stijl aanmerkelijk geometrischer, wat heel duidelijk te zien was aan de door hem ingerichte salon op de Parijse kunstnijverheidstentoonstelling van 1925. Hiervoor had hij elk detail zelf ontworpen: meubelen, gordijnen, tapijten, porselein en andere gebruiksvoorwerpen. Dit vormde het laatste hoogtepunt van zijn artistieke carrière.

Retrospectieves in Brussel in 1928 en 1929. Werk in de Musea van Antwerpen en Brussel.

Wolfers bezat een belangwekkende collectie schilderijen van tijdgenoten die in 1935 door zijn weduwe werd verkocht.

Zie ook : http://www.zilverbank.nl/


Test je competentie op YaGooBle.com.

Pageviews vandaag: 41.