kunstbus

Ben jij de slimste mens? Test je kennisniveau op YaGooBle.com.

Stien Eelsingh

Stien Eelsingh (1903-1964)

Nederlands schilder en tekenaar, (Zwolle, 1 september 1903 – Meppel, 18 juni 1964)

Stien Eelsingh tekent al vanaf haar jeugd. Haar ouders wilden haar laten opleiden tot pianolerares, maar haar persoonlijke voorkeur ging toch uit naar de schilderkunst.

Haar vroege werk bestaat uit stadsgezichten, portretten en bloemstillevens.
In het vroege werk vallen de grote tekeningen van Zwolse typen op en de door impressionisme en luminisme geïnspireerde schildertrant.

In de jaren dertig maakt ze grote portrettekeningen, waarmee ze driemaal de Koninklijke Subsidie weet te verwerven.
In 1933 kan ze zich dank zij een koninklijke subsidie in Amsterdam vestigen en lessen nemen van David Bauts en Henk Meijer. Ze wordt lid van de kunstenaarsverenigingen De Brug en Arti et Amicitiae en neemt deel aan groepstentoonstellingen.

Al vanaf 1935 gaat ze geregeld naar Staphorst om daar samen met Dirk Filarski en Roel Frankot te tekenen en te schilderen. Ze kijkt veel naar van Gogh en imiteert zijn stijl.

Begin Tweede Wereldoorlog, 1941, trouwt ze met Roelof Frankot, een schilder en fotograaf die acht jaar jonger is dan Stien. Als de gevolgen van de Duitse bezetting steeds meer voelbaar worden en haar Joodse vrienden Mommie Schwartz en Else Berg worden gedeporteerd, vestigt zij zich in 1942 definitief in het Overijsselse dorp Staphorst. Ze neemt haar intrek in een bouwvallige Staphorster boerderij die zij en Frankot opknappen en wit schilderen. Hier stelt ze haar werk tentoon en ontvangt ze regelmatig collega schilders, toneelspelers, schrijvers e.d.

Ondanks haar onorthodoxe levensopvattingen, werd Stien Eelsingh opgenomen in deze gesloten streng orthodoxe christelijke boerengemeenschap, mede doordat zij meewerkte op het land. Ze gaat door met het schilderen van Staphorster onderwerpen, waar ze in haar Amsterdamse periode al mee begonnen was. De bevolking van het dorp krijgt een prominente plaats in haar werk. Ze portretteerde kinderen en volwassenen in Staphorster kostuum en taferelen uit het boerenleven.

In 1944 wordt haar dochter geboren.

Het huwelijk valt in 1950 uit elkaar als Frankot gaat samenwonen met Stiens beste vriendin Margreet van Beek. Om in haar onderhoud te voorzien schildert Stien Eelsingh veel in opdracht. Ze heeft in 1952 een expositie bij de kunsthandel van Lier in Amsterdam.

Vanaf de jaren vijftig verandert haar schildersstijl: het realisme verandert in expressionisme, kleuren en vormen zijn belangrijker geworden dan een exacte weergave. De Staphorster figuren zijn nauwelijks meer te herkennen, de handen worden fors weergegeven, het uitgebeelde onderwerp is sterk vereenvoudigd, de expressie staat voorop.

Stien Eelsingh was in de jaren vijftig en zestig een zeer bekende kunstenares die alom grote waardering genoot. De Witte Boerderij groeit uit van galerie annex verblijfplaats voor kunstenaars die enkele tijd in Staphorst willen werken, tot kunstcentrum waar mensen voorgedragen, musiceren en bijzondere lezingen houden. Cabaretiers, musici en schrijvers zoals Carmiggelt, Hetty Blok en Martie Verdenius treden er op. Met haar zomerexposities en soirees voorzag ze in een behoefte aan de beleving van kunst en wist zij een culturele brug te slaan tussen het oosten en het westen van ons land.

Stien Eelsingh stond niet in direct en voortdurend contact met de groep Meppeler schilders. Een uitzondering daarop was Piet Zwiers, met wie ze samen een tijdlang in Zwolle een schildersschool dreef. Het geven van lessen was één van Stien Eelsinghs grote liefhebberijen.
In 1957 maakte ze samen met de leerlingen in de kleuterschool de Duiventil in Meppel een wandschildering, waarvoor de Culturele Prijs van Drenthe voor groepen werd verleend. Een paar jaar later in 1961, vervaardigde een groep kleuters, weer onder haar leiding, een glasmozaïk in de kleuterschool Het Waterhoentje. Met veel overgave verzorgde ze ook lessen aan de volkshogeschool Overcinge te Havelte.

Stien Eelsingh overleed in 1964 te Meppel aan kanker, maar werd juni 1964 op traditionele Staphorster wijze begraven in Staphorst begraven.

Stien Eelsingh was een stimulerende persoonlijkheid, die op het kunstleven in Zwolle en de regio jarenlang haar stempel heeft gedrukt. Ze stond niet alleen aan de wieg van de kunstenaarsvereniging Het Palet, maar gaf ook veel lessen aan volwassenen en kinderen.
Stien is vooral bekend geworden als ‘schilderes van Staphorst'. Van 1942 tot haar dood in 1964 woonde zij in de Witte Boerderij in Staphorst. Bijzonder was de kinderserie aquarellen uit en over de kindertijd van haar dochter.

Stiene
schilderes op Staphorst

Documentaire van Kiki Amsberg en Willem van der Linde.
Staphorst is een streng christelijke boerengemeenschap met een heel eigen cultuur en leefregels. Zij leidde haar eigen bohémienne leven in Staphorst. De inwoners en het boerenleven van het dorp vormden een bron van inspiratie voor haar werk. Alhoewel ze de mensen niet herkenbaar in beeld mocht brengen (zoals het in de Bijbel staat). Stiene is een documentaire over twee contrasterende culturen die elkaar goed leken te verdragen.
De documentairemakers Willem van der Linde en Kiki Amsberg zijn ook van 'verschillende cultuur'. Willem van der Linde woont vlakbij Staphorst en kent dit dorp vanaf zijn vroegste jeugd. Kiki Amsberg is een 'westerling'. Hun contrasterende kijk op dit dorp heeft geleid tot dit verhaal, over de tijd van toen, in de tijd van nu bekeken.
Stien Eelsingh is ondermeer te zien in het Staphorster Gemeentehuis, in het Zwols Provinciehuis en in het Stedelijk museum Zwolle, www.historischcentrumoverijssel.nl


Test je competentie op YaGooBle.com.

Pageviews vandaag: 640.