kunstbus

Ben jij de slimste mens? Test je kennisniveau op YaGooBle.com.
Dit artikel is 04-04-2011 voor het laatst bewerkt.

Wit

Wit bestaat uit alle kleuren uit het zichtbare gedeelte van het spectrum. Zuiver wit licht heeft geen tint en mag daarom eigenlijk geen kleur genoemd worden maar een grijstint of achromatische kleur.

Wit licht

Als de drie typen kegeltjes in het oog in dezelfde mate worden aangesproken ervaren wij licht als wit. Dat gebeurt wanneer alle delen van het spectrum waarvoor het menselijk oog gevoelig is voor alle frequenties even intens is. Een witte lamp straalt alle kleuren even sterk uit en ervaren wij dus als wit. Wit wordt daarom ook wel een optelkleur genoemd.
Wit licht bestaat dus uit een menging van elektromagnetische golven met ieder hun eigen specifieke golflengte.
Dat wit een mengkleur is werd eeuwen geleden al door de Engelse natuurkundige Newton ontdekt toen hij zonlicht door een prisma liet vallen en aan de andere kant van het prisma een soort regenboog ontstond die alle waarneembare kleuren bevatte van donker rood tot donker paars. Zo kwam men er achter dat wit licht geen fundamentele kleur was, en dat andere kleuren licht niet ontstonden door iets aan wit licht toe te voegen maar juist een andere kleur krijgt als een deel van het spectrum wordt weggenomen.

Zuiver wit komt in de praktijk niet voor. Elk wit heeft wel een bepaalde tint die naar voren komt wanneer er een ander wit voorwerp naast wordt gehouden. Houdt maar eens een wit vel papier naast een beeldscherm waarop een witte achtergrond te zien is.

Kleurtemperatuur

De eigenschappen van wit licht worden uitgedrukt in de kleurtemperatuur. De kleurtemperatuur van daglicht bedraagt 5600 Kelvin, terwijl de kleurtemperatuur van een gloeilamp 'slechts' 2400 Kelvin is. De menselijke hersenen corrigeren echter de kleurtemperatuur van het licht waardoor beide soorten licht als wit worden ervaren. Op een fotografische film gemaakt in een kamer verlicht door gloeilampen kun je duidelijk zien dat het licht niet wit is en alle kleuren sterk geel of roodachtig gekleurd worden. De flitser van een fototoestel is zo gemaakt dat deze 5600 Kelvin bedraagt, dezelfde kleurtemperatuur dus als daglicht.

Wit en verf

Witte verf vermengd met andere kleuren geeft lichte tinten zoals roze bij menging met rood, beige bij menging met geel, of lichtgrijs bij menging met zwart.

Loodwit

Voor het gebruik van het tegenwoordige onschadelijke titaanwit werd vooral gebruik gemaakt van het giftige loodwit. Loodwit is een loodoxide (basisch loodcarbonaat) dat door de hoge giftigheid in de Europese Unie niet meer verkocht mag worden.
Loodwit wordt verkregen door banden lood op te rollen met een ruimte van ongeveer twee millimeter tussen de lagen. Deze worden dan in aarden potten gevuld met salpeterzuur gehangen waarbij het lood echter niet in aanraking mag komen met het zuur. De aarden potten worden dan in paardenmest geplaatst zodat de warmte van de mest de salpeterdampen doet neerslaan op het lood. Deze reactie geeft het loodwit dat van de banden wordt geschraapt en vermengd wordt met lijnolie om als olieverf te kunnen gebruiken. Loodwit bij olieverf vormt door reactie met het bindmiddel lijnolie loodzepen die zeer hard zijn waardoor de levensduur van de schilderijen zeer wordt verlengd. Loodwit houdt röntgenstralen goed tegen, wat het de moderne onderzoeker mogelijk maakt eerdere opzetten van het schilderij zichtbaar te maken.
Loodwit werd tot het midden van de 19e eeuw zowel in de schilderkunst als bij de make-up gebruikt. In de oudheid werd het ondanks zijn giftigheid ook gebruikt als conserveringsmiddel en zoetstof in levensmiddelen.

Titaanwit (Titaandioxide)

Titaanwit is een helder wit pigment dat bestaat uit het oxide van titanium. Het is niet giftig en dekt goed dank zij de hoge brekingsindex van de kristallen. Titaandioxide wordt gemakkelijk opgenomen in water, kunststoffen en bindmiddelen waardoor het het producten tegen de schadelijke gevolgen van UV-straling kan beschermen.

In verf heeft titaanwit het loodwit geheel verdrongen. Doordat de deeltjes in titaniumwit relatief groot zijn kunnen onderliggende kleurlagen toch door de verf heen schemeren waarom door het titaanwit vaak een ander, minder wit, maar fijner pigment wordt gemengd. Omdat lijnolie in de loop der jaren vergeelt wordt titaanwit in een duurdere versie wel geleverd in saffloerolie.
De anataas versie van titaanwit wordt door kunstschilders gebruikt sinds ongeveer 1920. Dit oxide kan men dus niet aantreffen in vermeend oudere documenten of schilderijen.

Zinkwit

Zinkwit is enigszins transparant en heeft dus andere toepassingen. Ook is zinkwit tenopzichte van titaanwit een wat koelere kleur omdat titaanwit een enigszins (warme) gele gloed heeft.

Zinkoxide heeft een geringe zuur- en alkaliebestendigheid, beschermt tegen algen, schimmel en roest en zorgt voor een goed verloop van verf. Zinkoxide absorbeert alle straling beneden 360 nm waardoor het beschermt tegen veroudering door UV-licht. Zinkoxide reageert met zure componenten in coatings en verf waarmee de flexibiliteit en de hardheid van de verf kan worden beïnvloed. Het wordt gebruikt in rubber, keramiek, cosmetica, coating op papier en farmaceutische middelen als zonnebrandcreme. Zinkoxide is transparant en een prima halfgeleider waarom het ook wordt gebruikt in zonnecellen of een LCD-scherm.

Gebruik en gevoelswaarde
. Wit wordt gezien als de kleur van de reinheid en zuiverheid en de kleur van de dood. Ook is het de kleur van overgave in een witte vlag.

Kleuren wit: Zilverwit, sneeuwwit, hagelwit, melkwit, titaanwit, zinkwit, loodwit, ivoorwit, verkeerswit, vuilwit, gebroken wit


Test je competentie op YaGooBle.com.

Pageviews vandaag: 94.