kunstbus

Ben jij de slimste mens? Test je kennisniveau op YaGooBle.com.

Zeger Reyers

Nederlandse kunstenaar, geboren in Voorburg (Den Haag).

Zeger Reyers is bekend geworden met installaties waarbij hij ruimten liet begroeien met paddestoelen of schimmels. Natuurlijke processen als eten en gegeten worden, groei, bloei en verval hebben zijn speciale aandacht. Hij laat zwammen uit meubels en apparaten groeien en hij zonk stoelen af in de Oosterschelde, om ze te laten overwoekeren door mosselen.

Het werk van Zeger Reyers laat zich niet eenduidig lezen en heeft altijd een sterk psychologische werking. Natuurlijke processen als eten en groeien, ontluiken, bloeien en verwelken hebben zijn speciale aandacht. Het werk van Zeger Reyers straalt een lyriek uit die doet denken aan het enthousiasme waarmee in Victoriaanse tijden de natuur werd bestudeerd. In de gepassioneerde wijze waarop Reyers paddestoelen kweekt en er recepten en wetenswaardigheden bij verzamelt, liggen wetenschap en kunst - net als in het Westerse wereldbeeld van de 19e eeuw - op een logische manier in elkaars verlengde.

Reyers doorliep de kunstacademie in Rotterdam (1990-1995). Bij zijn eindexamen kreeg hij de 'drempel-prijs'. Kort daarna ontving hij de 'Zuid-Hollandse Beeldende Kunst prijs'.

Reyers was 24 jaar toen hij aan de Willem de Kooning Academie (WdKA) begon, daarvoor was hij druk in de kraakbeweging en bezig met het organiseren van feestjes en festivals.

Door Reyers interventies in de ruimte lijkt de natuur weer bezit te nemen van een door mensen geannexeerde leefomgeving. Zo presenteerde hij bij zijn afstuderen aan de kunstacademie in Rotterdam, een installatie waarbij hij een kantoorruimte kunstmatig vochtig had gehouden. Bij iedere stap die de bezoeker zette, verdwenen de schoenzolen diep in het zompige tapijt; schimmels en zwammen overwoekerden de vloeren en het meubilair.

Aan zijn studie autonome beeldende kunst denkt hij met gemengde gevoelens terug. Hij deed er vijf jaar over: ‘Ik had er ontzettend veel moeite mee, het wilde maar niet lukken. Ik was mateloos geïnteresseerd in kunst- en cultuurgeschiedenis. Ik verzamelde allerlei plaatjes, kasten vol, het werd een puinhoop. In het begin maakte ik er collages van, maar het bleven maar plaatjes. Het gevoel van 1+1=11 kwam maar niet. Ik ben eerst een jaartje blijven zitten en een jaar later kreeg ik ook nog eens het advies om er maar helemaal mee te stoppen. Na die zomervakantie kwam ik terug. Mijn probleem was dat ik de lat te hoog wilde leggen. Ik heb toen mijn auto volgeladen met keukenapparatuur en mijn atelier omgetoverd tot keuken en ben gewoon gaan spelen met die spullen en ineens was het er. Ik kon een tomeloze werklust ontwikkelen. Als ik kan spelen in mijn atelier met de elementen waarvan ik houd, dan voel ik me een vrij mens.'

1997 Hij exposeerde onder andere bij Witte de With in Rotterdam, die van hem in de toiletten een installatie behield. Dit jaar kwam hij voor de tweede maal in aanmerking voor een Startstipendium van het Fonds voor de Beeldende Kunst in Amsterdam.

In 1997 neemt hij deel aan de reizende Tentententoonstelling van de stichting Sporades (Arnhem). In december 1997 verzorgde hij een presentatie bij Stroom in de Toussaintkade 55, Den Haag.

2001 Witte de With, Centrum voor hedendaagse kunst
Breeze of Air / Hortus Conclusus / Onder-tussen II

Zeger heeft zijn sporen al eerder in Witte de With achtergelaten; mocht je naar het toilet moeten, kijk dan vooral even naar boven... Voor Hortus heeft Zeger opnieuw een oesterzwammeninstallatie gemaakt, met de mysterieuze titel 'Onder-tussen II'. Zijn hortus conclusus bestaat uit meerdere fasen, die je kunt volgen. In de kelder van Witte de With heeft hij de daar aanwezige objecten (oude computer, boeken, laarzen, kapotte apparaten) geënt met oesterzwammenbroed*. Eenmaal flink begroeid, brengt hij de objecten naar de tentoonstellingsruimte, waar een droogkamer is ingericht. Deze droogkamer is een exacte replica van de vochtige kelderruimte beneden in het pand. In de laatste fase, als de oesterzwammen voldoende zijn gedroogd, wordt het object in een glazen vitrine geplaatst, en voila: een kunstwerk!

2004 Drumstel
In het werk ‘Drumstel' koppelde hij deze zomer honderd lege oliedrums aan elkaar en legde die in de branding van de zee bij het strand van Heemskerk. Door de golfslag slaan de vaten tegen elkaar aan en wordt de kluwen oliedrums een merkwaardig instrument dat doffe, bonkende geluiden voortbrengt. Tegelijkertijd maakt het werk de enorme kracht van de zee aanschouwelijk. Al na korte tijd verloren de drums hun rode en blauwe verf, verschillende keren sloegen ze van elkaar los en waren na ruim een maand zo gedeukt dat ze nog maar net als vaten herkenbaar waren.

2004 GeM (Museum voor Actuele Kunst)
Voor zijn nieuwste installatie Agua Boogie zal hij de laagst gelegen zaal van het GEM onder water zetten. Bij het betreden van Aqua Boogie komen bezoekers van het GEM terecht in een ruimte met een geheel eigen geur, klank en vochtigheid. Het is er aardedonker. Bezoekers kunnen de zaal doorkruisen via lange vlonders en loopbruggen. Onder hen opent zich een gitzwart waterbassin waarvan de diepte nauwelijks peilbaar is. Aan het oppervlak treden voortdurend rimpelingen op, doordat het bassin door levende vissen wordt bevolkt.

Reyers: “Er wordt een nieuwe biotoop geïmporteerd op een plek waar deze een groot bestaansrecht heeft. Eigenlijk meer dan de museumfunctie die de ruimte nu heeft. Als de pompen in de kelder niet zouden werken, zou deze kelder na enkele regenbuien onderlopen, net als een groot deel van Nederland. In mijn werk wil ik de natuur zijn gang laten gaan. Consequent gedacht had ik dan ook gewoon gaten in de grond moeten boren en het grondwater moeten toe laten. Dat zou een pure variant op dit werk zijn. Dan heb je geen last van de parketvloer die eronder ligt, het bassinfolie wat daar weer op ligt, de ventilatie tussen de vlondertjes”.

Aqua Boogie is volgens de kunstenaar op verschillende niveaus te interpreteren. Zo is er een visuele verwantschap met Armando's installatie Het Zwarte Water, die in 1964 in de tentoonstelling Zero-O-Nul in deze voormalige vleugel van het Gemeentemuseum werd getoond. De titel Aqua Boogie flirt ook met de Victory Boogie Woogie, waarop Mondriaan alleen horizontalen en verticalen toeliet. Aqua Boogie zal echter alle kanten op kronkelen… Een week voor het eind van de tentoonstelling zal hij aansluitend op Aqua Boogie zijn Mosselstoel uit 2001 aan het publiek opdienen. Hiervoor zullen Parijse terrasstoeltjes die hij in de Oosterschelde plaatste worden geoogst en ‘dagvers' worden klaargestoomd in een speciaal daarvoor ontwikkelde pan.

Vroeger bewaarde Zeger niets van zijn installaties, nu fotografeert hij ze. Foto's van zijn werk maakte hij altijd al, maar hij zag ze nooit als werk op zich.

Reyers heeft zowel in binnen- als buitenland geëxposeerd en aan verschillende academies lesgegeven.
Over het beleid van overheidsinstanties als opdrachtgever is hij niet altijd gelukkig. ‘Soms word je gevraagd om een schetsontwerp te maken voor een bepaalde situatie. Men wil iets, maar gaandeweg het proces kom je erachter dat ze eigenlijk helemaal geen kunst willen, maar een soort van aankleding. Dat is lastig, want men verwacht ook nog dat je blij bent dat je daarvoor wordt gevraagd.' Ook over tentoonstellingsbeleid is hij niet echt positief: ‘Behalve de kunstenaar verdient íedereen geld aan een tentoonstelling: Het gehele overkoepelende circuit, inclusief de grafisch vormgever en de suppoosten die tijdens de opbouw met de handen in de zakken je staan aan te staren. Er wordt gewoon over het hoofd gezien dat je ervoor moet werken: nadenken over ruimte, plannen en realiseren. De academie heeft me in die zin ook weinig geboden; er werd niet over gepraat wat een tentoonstelling is en wat voor zin dat heeft. Wat ze me wel leerden, is van wie of wat de toeschouwer is. Maar niet hoe je moet documenteren, budgetteren en hoe je projecten opzet. Ik vind dat academies er te weinig rekening mee houden dat de praktijk totaal anders is. Als kunstenaar ben je een kleine projectontwikkelaar en alleen met geestdrift kun je iets bereiken.'

R.A.M.


Test je competentie op YaGooBle.com.

Pageviews vandaag: 40.