kunstbus

Ben jij de slimste mens? Test je kennisniveau op YaGooBle.com.
Dit artikel is 28-05-2008 voor het laatst bewerkt.

Bertolt Brecht

Eugen Berthold Friedrich brecht

(geb. 10.2.1898 in Augsburg - gest. 14.8.1956 in Berlijn), Duits schrijver en dichter.
Brecht groeide op in Augsburg als zoon van een fabrieksdirecteur. Na het gymnasium studeerde hij eerst medicijnen en natuurwetenschappen in München. Na de Eerste Wereldoorlog, waarvan hij de laatste fase als soldaat had meegemaakt, richtte hij zich op het theater.

Zijn gedichten en liederen sloten inhoudelijk, stilistisch en formeel aan bij de populaire volkse tradities (straatliedjes, moriat). Daarnaast bekritiseerde hij in zijn vroege stukken de bestaande maatschappij in haar leugenachtigheid en haar onmenselijkheid. Sinds 1920 was hij als dramaturg en regisseur werkzaam aan het Münchner theater. Meestal zijn het buitenstaanders, de gestruikelde en vertrapte, die als rebellen tegenover de maatschappelijke conventies staan ('Baal', 1918). Voor zijn drama 'Trommeln in der Nacht' kreeg hij in 1922 de Kleistprijs.

Episch theater
In 1924 trok brecht naar Berlijn, waar hij met de 'Dreigroschenoper' (1928, muziek van Kurt Weill), gebaseerd op 'The Beggar's Opera' (1728) van John Gay, een van de grootste theatersuccessen uit de jaren '20 behaalde. Hij verwezenlijkte in dit stuk zijn concept van een episch theater. Deze theater- en dramavorm wil niet - zoals tot dan gebruikelijk was - de toeschouwer, door suggestieve middelen te gebruiken, emotioneel raken en tot identificatie met de handelende figuren overhalen. Hij wilde het publiek ertoe brengen zelf na te denken. Dit moest bereikt worden door het ontbreken van spanning, van conflicten en van een vast verloop van de handelingen. In plaats van te tonen hoe de mens een beter mens wordt of de veranderde omstandigheden waarin hij leven moet, roept het open einde ertoe op om zelf te oordelen.

Emigratie
Na de machtsovername door Adolf Hitler in 1933 moest brecht Duitsland verlaten. Hij emigreerde eerst naar Denemarken. In 1941, als gevolg van de aanval van de Duitse troepen op Scandinavië, vluchtte hij naar de VS. In zijn ballingschapsliteratuur, waarin hij - intussen geschoold in de marxistische ideologie en de dialectische kennismethode - ontwikkelde hij zijn episch theater tot leerstuk. Hij bereikte dit door het bewust beperken van het verloop van de handeling tot een fabel, tot een typering van de karakters of het bewust laten zien van een maatschappelijke toestand.Hij richtte zich vooral tegen het Duitse fascisme ('Die Rundköpfe und die Spitzköpfe', 1936; 'Furcht und Elend des Dritten Reiches', 1938; 'Der aufhaltsame Aufstieg des Arturo Ui', 1941) en op de gevolgen van de oorlog ('Mutter Courage und ihre Kinder', 1939).

Artistieke invloed
Na het einde van de Tweede Wereldoorlog vestigde brecht zich in 1948 in de DDR. Hij was ervan overtuigd dat daar gestreefd werd naar de opbouw van een waarachtige, rechtvaardige en democratische maatschappij. Hoewel hij, als intendant van het door hem opgerichte 'Berliner Ensemble', nooit openlijk protesteerde tegen het dictatoriale regime van Walter Ulbricht, hielp hij vele kunstenaars die in conflict waren gekomen met de staatsmacht en beschermde hij hen tegen dreigende arrestaties of beroepsverboden. Zijn artistieke invloed op veel jonge auteurs (bijv. Heiner Müller, Wolf Biermann) kan niet sterk genoeg benadrukt worden.

Andere werken
'Leben des Galilei' (1938-'39, toneel)
'Der gute Mensch von Sezuan' (1938-'42, toneel)
'Der kaukasische Kreidekreis' (1948, toneel)
'Die Geschäfte des Herrn Julius Caesar' (1949, romanfragment)
'Buckower Elegien' (1956, gedichten)


Test je competentie op YaGooBle.com.

Pageviews vandaag: 1298.