kunstbus

Ben jij de slimste mens? Test je kennisniveau op YaGooBle.com.
Dit artikel is 02-01-2016 voor het laatst bewerkt.

bijstelling

1 het bijstellen

2 (taalkunndig) verklarende bijvoeging bij een zelfstandig naamwoord; (ook: appositie)
Een bijstelling of appositie is een bijvoeglijke bepaling zonder gezegde die bestaat uit een zelfstandig naamwoord dat (of zelfstandig-naamwoordgroep die) onmiddellijk (d.w.z. zonder verbindingswoord, bijv. een voorzetsel) die direct achter het woord of de woordgroep staat waar ze naar verwijst (het antecedent). Net als andere soorten bijvoeglijke bepalingen vormt een bijstelling altijd een zinsdeel samen met het antecedent. Een bijstelling drukt een verklarende toevoeging uit bij het eraan voorafgaande zelfstandig naamwoord, is daarvan in gesproken taal door een pauze gescheiden. In geschreven taal staat een bijstelling vrijwel altijd tussen komma's.

In de volgende voorbeelden is de bijstelling steeds cursief weergegeven:
. De oud-burgemeester van Den Haag, Wim Deetman, was vroeger minister.
. De oude dame droeg haar mooiste juwelen, een gouden ketting met oorbellen, alleen op feestdagen.
. Saddam Hussein, een gewetenloze potentaat, vergaste in de jaren tachtig zo'n tienduizend Koerden.
. Het onderzoek werd geleid door de heer Pietersen, een deskundige op het gebied van belastingfraude.
. De heer Lubbers, de toenmalige minister-president, kon zich van dat voorval niets herinneren.

Verwante begrippen
Een bijstelling onderscheidt zich van een bijvoeglijke bijzin door het ontbreken van een zelfstandig gebruikte werkwoordsvorm. Een bijvoeglijke bijzin bevat - ook in beknopte vorm - nog altijd een werkwoordelijk gezegde:
. De man die daar woont koopt elke dag een krant (niet-beknopte bijzin).
. De door zijn vrouw bedrogen echtgenoot werd gespeeld en gezongen door Anthony Berendse (beknopte bijzin).

Een bijwoordelijke bepaling bevat vaak ook geen werkwoordelijk gezegde, maar is tevens een apart zinsdeel.

Bronnen:
. taaladvies.net/taal/advies/term/18/bijstelling/
. nl.wikipedia.org/wiki/Bijstelling


Test je competentie op YaGooBle.com.

Pageviews vandaag: 1376.