kunstbus

Ben jij de slimste mens? Test je kennisniveau op YaGooBle.com.
Dit artikel is 12-04-2009 voor het laatst bewerkt.

dissimilatie

1. in de celbiologie en biochemie de afbraak van organische verbindingen.
2. een term in de taalkunde.

Dissimilatie (taalkunde)
Dissimilatie is in de taalkunde het verschijnsel dat bepaalde overeenkomstige taalklanken binnen een woord zodanige veranderingen ondergaan dat zij minder op elkaar lijken. Daarbij is het doorgaans een van beide klanken die verandert.

Verschillende talen
Het verschijnsel komt in verschillende talen voor. Het proces kent geen regelmaat: bij sommige woorden treedt het op, bij andere niet. Wel lijkt het vooral bij leenwoorden actief te zijn, wellicht doordat daar aanpassing gewenst is aan de regels van de lenende taal.

Nederlands
. LatijnĀ­s murmurare is in het Nederlands murmelen geworden.
. Een inheems voorbeeld is tovenaar, voortgekomen uit toveraar.
. Evenzo laat garnaal een dissimilatie zien van garnaar.

Nederlandse dialecten
. lepel uit de standaardtaal werd in sommige dialecten leper.
. lelijk uit de standaardtaal werd in sommige dialecten lerijk.

Italiaans
In het Italiaans (of het Laatlatijn) ontstond pelegrino (ons "pelgrim") uit Latijn peregrinus.

Indonesisch
Het Indonesisch kent een woord lapor, ontleend aan het Nederlandse rapport.
Een recenter dissimilatie in die taal is te vinden in laktop, van het EngelsĀ­e laptop; hier speelt mee dat het woord niet langer als geleed woord wordt gezien; het component lap- wordt niet ervaren als afzonderlijke betekenisdrager.

Dissimilatie kan gezien worden als het tegengestelde van assimilatie, waarbij taalelementen zich juist aan elkaar aanpassen.


Copyright, This article is licensed under the GNU Free Documentation License. It uses material from the Wikipedia article http://nl.wikipedia.org/wiki/Dissimilatie_(taalkunde).

Test je competentie op YaGooBle.com.

Pageviews vandaag: 48.