kunstbus

Ben jij de slimste mens? Test je kennisniveau op YaGooBle.com.

Gilgamesh

Volgens de lijst van koningen van Sumer was Gilgamesh koning in Uruk van ca. 2652 v.Chr.-2602 v.Chr. en de opvolger van Dumuzi.

Gilgamesh is vooral bekend van het Gilgamesjepos, een verzameling heldenverhalen die later rond zijn persoon zijn geschreven. Ook wordt van hem beweerd dat hij de onafhankelijkheid van Uruk voltooide, en de stad met stadsmuren omringde.

Het was Gilgamesh die, volgens diezelfde legende, Agga koning van Kish versloeg. En zo een einde maakte aan de heerschappij van Kish over Sumer. Nochtans was het niet Uruk, de stad van Gilgamesh, die hiervan profiteerde. Het was de welgestelde stad Ur, waar rond dezelfde tijd een nieuwe dynastie gesticht was door Meshannepada, die over het grootste gedeelte van Sumeriƫ heerste, en als de eerste dynastie van Ur opgetekend werd.

Gilgamesjepos
Het Gilgamesjepos stamt uit Sumer en het dateert van lang nadat Gilgamesj zelf waarschijnlijk koning van Uruk in Sumer geweest is. De meest volledige versie van het verhaal is aangetroffen in de verzameling van de Assyrische koning Assurbanipal uit de 7e eeuw v.Chr.. Sommige versies dateren echter al van de derde dynastie van Ur, dwz de 21e eeuw v.Chr..

Er zijn elf kleitabletten:
. Gilgamesj is de grootse koning op aarde, twee derde god, een derde mens en de sterkste held ooit. Zijn volk echter vindt hem te hardvochtig en daarom schept de hemelgod Anu de wildeman Enkidu die door de nadītu of tempelslavin Shamhat getemd wordt.
. Enkidu vecht met Gilgamesj maar verliest. Zij worden grote vrienden. Gilgamesj stelt voor op avontuur te gaan in het cederwoud.
. Voorbereidingen voor de tocht naar het cederwoud; velen steunen de helden, onder anderen de zonnegod Shamash.
. De tocht naar het cederwoud.
. Gilgamesj en Enkidu doden Humbaba, de demonische beschermer van het woud met hulp van Shamash. Zij hakken de bomen om en bouwen een vlot, waarop zij naar Uruk terugdrijven.
. Gilgamesh is niet gediend van de seksuele aandacht van de godin Ishtar. Zij laat haar vader Anu de Stier des Hemels sturen als wraak op Gilgamesj en zijn stad. Gilgamesj en Enkidu doden de stier echter.
. De goden besluiten dat iemand gestraft moet worden voor de dood van Humbaba, namelijk Enkidu. Hij wordt ziek en als hij op zijn sterfbed ligt beschrijft hij hoe de hel eruit ziet.
. Klaagzang van Gilgamesj voor zijn vriend Enkidu.
. Gilgamesj krijgt angst voor de dood. Hij besluit op zoek te gaan naar het eeuwig leven, door een gevaarlijke reis te ondernemen om Utnapishtim en zijn vrouw te bezoeken. Zij zijn de enige mensen die onsterfelijk zijn en zijn al in leven sinds voor de Zondvloed.
De reis. De voerman Urshanabi boomt Gilgamesj over de Wateren des Doods.
. Gilgamesj ontmoet Utnapishtim, die hem het verhaal van de zondvloed vertelt en hem twee kansen op onsterfelijkheid geeft. Het verhaal van de zondvloed komt ook terug in het nog oudere Atrahasis-epos. Gilgamesj vergooit zijn kansen op onsterfelijkheid echter allebei en keert naar Uruk terug.
. Het heldendicht is eeuwenlang verloren geweest. Of er delen zijn van het Gilgamesjepos die enige geschiedkundige waarheid bevatten, is twijfelachtig. Het is wel interessant te noemen dat de Bijbel en het Gilgamesjepos beide de zondvloed noemen. Dit is te danken aan het feit dat dit verhaal uit het Gilgamesjepos in het gehele Midden-Oosten verteld werd. Tot in de 20e eeuw vertelden verhalenvertellers dit verhaal door.


Copyright, This article is licensed under the GNU Free Documentation License. It uses material from the Wikipedia article http://nl.wikipedia.org/wiki/Gilgamesjepos.

Test je competentie op YaGooBle.com.

Pageviews vandaag: 995.