kunstbus

Ben jij de slimste mens? Test je kennisniveau op YaGooBle.com.

Rudyard Kipling

Brits schrijver en dichter, geboren 30 december 1865, Bombay, India – overleden 18 januari 1936, Londen.

Zijn bekendste werk is The Jungle Book (Het jungleboek), een fabel geschreven in een mengvorm van proza en verhalende poëzie rond het jongetje Mowgli dat opgevoed werd door wolven, tegenwoordig vooral bekend door de diverse strips en (teken)films die er o.a. door Walt Disney van zijn gemaakt.

Tijdens zijn leven werd hij zeer veel gelezen en in vele lagen van de bevolking hogelijk gewaardeerd, later werd hij echter vooral gezien als een vertegenwoordiger van het koloniale Britse Rijk en raakte hij als literator in de vergetelheid. De boeken, verhalen en gedichten van Kipling spelen zich grotendeels af in koloniaal India waarin het kolonialisme als een volstrekt natuurlijk gegeven wordt behandeld. Kipling was een uitgesproken bepleiter van het imperialisme. Zo schreef hij het gedicht White man's burden (de last van de blanke), waarmee hij bedoelde te zeggen dat de westerse wereld de plicht heeft de andere volken op te voeden en te beheersen.

Conservatief, imperialistisch en filistijns zijn vaak adjectieven die het werk en de persoon van Kipling begeleiden. Toch moet de draagwijdte van die woorden niet overdreven worden. Zijn Anglo-Indiase verhalen waren immens populair, omdat ze een blik boden op een Britse kolonie die de meeste Britten eigenlijk nauwelijks kenden. Die onwetendheid van de Britten was vaak een bron van irritatie voor de auteur. Zijn landgenoten hadden een typische „eiland-mentaliteit“, die ervoor zorgde dat alles wat niet Brits was hen eigenlijk niet interesseerde. Kipling wilde daar verandering in brengen, ook en vooral wanneer Europa op een oorlog afstevende en Groot-Britannië dat weigerde in te zien. ( Rudyard Kipling)
Lange tijd werd Kipling beschouwd als de nationale Britse bard. Maar de thema’s of motieven die in zijn werk voorkwamen, maakten hem niet meteen razend populair in meer vooruitstrevende maatschappelijke kringen. Zo kantte de auteur zich openlijk tegen wat op het eind van de negentiende eeuw bekend stond als „de nieuwe (onafhankelijke) vrouw“ en schreef hij hoe dan ook liever over mannen dan over vrouwen. Mannelijke vriendschappen traden in zijn boeken vaak op als plaatsvervangers voor liefdesrelaties tussen mannen en vrouwen en deden dan ook twijfel reizen over Kiplings heteroseksuele geaardheid. ( Biografie
Joseph Rudyard Kipling werd geboren in Indië, dat toen nog een Britse kolonie was. Zijn ouders waren kunstzinnig ingesteld, zijn vader was beeldhouwer en leraar beeldhouwen aan de Bombay School of Art. Drie jaar na Rudyards geboorte werd zijn zusje Trix geboren. Tot zijn zesde jaar woonde hij in India waarna hij samen met zijn zusje voor zijn opvoeding naar Engeland werd gezonden. Rudyard en Trix verbleven bij een streng calvinistisch pleeggezin dat Rudyard later het „House of Desolation“ zou noemen. Hij voelde er zich slecht en verlangde naar huis. Ook de kleine privé-school waar hij en zijn zus lessen volgden, zou in zijn later werk als een verschrikkelijke plaats worden afgeschilderd.
Toen hij twaalf was stuurden zijn ouders hem naar een andere privé-school in North Devon waar zijn ervaringen positiever waren. Vooral de erecode die er onder de schooljongens heerste, maakte een diepe indruk op hem en zou zijn visie op concepten als 'eer, trouw, trots en mannelijkheid' diep beïnvloeden.

Na zijn officiersopleiding ging Kipling in 1882 op de leeftijd van zeventien terug naar zijn ouders in India, waar hij zeven jaar lang als journalist werkte waarin hij bekend stond om zijn anekdotische en beschouwende artikelen. Verder schreef hij zijn eerste gedichten en verhalen, die in Engeland uitgegeven werden. Langzaam maar zeker groeide Kipling uit tot één van Engelands bekendste schrijvers en tot één van de voortrekkers van het Brits imperiaal beleid.

Het laatste decennium van de 19e eeuw reisde hij regelmatig naar Londen waar hij werd geïntroduceerd in literaire kringen. Zo leerde hij de Amerikaan Walcott Balestier kennen, waarmee hij geruime tijd een innige (sommigen zeggen homoseksuele) vriendschapsrelatie had. Wanneer Balestier stierf aan typhus besloot Kipling in 1892 met diens zus Carrie te trouwen en naar het landgoed van de familie in Vermont te verhuizen. Daar in Vermont schrijft hij de Jungle Books.

Tegenwoordig berust Kiplings roem vooral op zijn short stories, m.n. op de (dieren)verhalen die in India spelen, zoals de beide Jungle books (1894 en 1895); ze zijn avontuurlijk, levendig en idealistisch.

Vanwege geruzie met Carrie's familieleden werd Kipling na vijf jaar ook daar gedwongen te vertrekken en ging hij samen met zijn vrouw terug naar Groot-Britannië.

Meer en meer raakte de auteur verknocht aan Engeland, dat in zijn gedichten en verhalen een prominente plaats begon op te eisen. Zijn visie op het Britse landschap en het Britse verleden was vaak gekleurd door een idealistische blik, net zoals zijn visie op de verhouding tussen Groot-Britannië en India gevoed werd door een idealistische beeld van gelijkwaardigheid (zie bv. Kim, 1901).

Joseph Rudyard Kipling ontving in 1907 als eerste Brit de Nobelprijs voor de Literatuur "In consideration of the power of observation, originality of imagination, virility of ideas and remarkable talent for narration which characterize the creations of this world-famous author".

Kiplings teksten en gedichten zijn uitgesproken toegankelijk met meestal een voor ieder duidelijke betekenis en (vooral in de gedichten) een rollend, lopend ritme dat zich goed leent voor declamatie. Een goed voorbeeld is If— uit 1910.

De Boerenoorlog en vooral de Eerste Wereldoorlog betekenden een bittere slag voor zijn idealisme.
Kiplings liefde voor Engeland ontlokte hem ook politieke uitspraken over de rol van Groot-Britannië op het Europese vlak. Tevergeefs waarschuwde hij de Britse leiders voor hun lakse houding tgo. het groeiende gevaar in Duitsland. In 1915 werd zijn zoon John, lid van Irish Guards, opgegeven als “missing in action”. Kipling en zijn vrouw waren er kapot van. The Irish Guars in the Great War was Kiplings manier om een grafmonument voor zijn zoon te bouwen.

In zijn laatste levensperiode hield hij zich met het geestelijk en lichamelijk lijden van de individuele mens bezig.

Wanneer hij stierf in 1936 was zijn werk en zijn invloed op de jonge generatie van auteurs wat verouderd. Maar zijn verdiensten voor de literatuur waren duidelijk. De Nobelprijs voor literatuur, die Kipling in 1907 toegezen kreeg, was maar één van vele onderscheidingen.

Hij werd begraven in Westminster Abbey.

Het 17de-eeuwse huis Bateman’s in Burwash (Sussex) waar hij vanaf 1902 woonde en dat hij beschreef in Puck of Pook’s Hill (1906) is thans Kipling-museum. Behalve de Jungle books wordt nu alleen nog Kim (1901) gelezen, volgens sommigen zijn meesterwerk. Het verhaal "The man who would be king" is verfilmd met Michael Caine en Sean Connery.

Werken:
- Romans: The light that failed (1891); Captains courageous (1897); Stalky & Co (1899).
- Kinderboeken: Just-so stories for little children (1902); Rewards and fairies (1910).
- Korte verhalen: Plain tales from the hills (1888); The phantom rickshaw (1888); Soldiers three (1888); Wee Willie Winkie (1889); Life’s handicap (1891); Many inventions (1893); The day’s work (1898); Traffic and discoveries (1904); Sea warfare (1916); A diversity of creatures (1917); Debits and credits (1926); Limits and renewals (1932).
- Poëzie: Departmental ditties (1886); Barrack-room ballads and other verses (1892); The seven seas (1899); Recessional and other poems (1899); Five nations (1903); Songs from books (1913); The years between (1919).
- Verder: Letters of travel, 1892-1913 (1923); Something of myself: for my friends known and unknown (1936; autobiogr., onvolt.).

Websites: GNU Free Documentation License. It uses material from the Wikipedia article http://nl.wikipedia.org/wiki/Rudyard_Kipling


Test je competentie op YaGooBle.com.

Pageviews vandaag: 40.