kunstbus

Ben jij de slimste mens? Test je kennisniveau op YaGooBle.com.
Dit artikel is 11-12-2008 voor het laatst bewerkt.

William Blake

Brits schrijver, dichter, tekenaar, schilder, graveur en illustrator uit de romantiek, geboren 28 november 1757 te Londen – overleden 12 augustus 1827 aldaar.

William Blake maakte deel uit van de Engelse romantische stroming. Hij leefde in een tijd waarin zowel de ideeën van de verlichting als het christendom sceptisch werden bekeken.

Uit het werk van William Blake blijkt dat hij de verbeelding belangrijker vindt dan de rede. Blake plaatste vraagtekens bij alle heersende waarden van zijn tijd, op het gebied van kunst, religie en filosofie. Zijn poëzie loopt vooruit op de grote veranderingen die zouden komen: het loslaten van de conventies van de 18e eeuw. Zijn moeilijke mystieke gedichten worden weinig gelezen. Wellicht kon hij in de werken geen goede uitdrukkingsvorm vinden voor zijn ideeën. In de kortere gedichten weet hij zich echter volkomen open te stellen voor de lezer.

Blakes' oeuvre komt voort uit een mystieke wereldvisie die berust op een eenheid van filosofische uitdrukking en maatschappelijk engagement waarbij hij zichzelf als een profeet ziet. Blake heeft als aanhanger van de neo-platonische kunsttheorie van de renaissance waarin het primaat van de uitbeelding boven een de zinnen begoochelende schilderwijze werd gesteld nooit in olieverf willen schilderen. Hij wilde zijn combinatie van 'schrift' en 'illuminatie', die herinnert aan de traditie van de middeleeuwse handschriften, beschouwd zien als een totaal­kunstwerk, waarvan hij de iconografie ontwierp. Bij hem gaan profetische visie, poëzie en omzetting in beeld een unieke versmelting aan.

William Blake leefde haast als een kluizenaar en had weinig oog voor materiele zaken. Zijn werk raakte weldra in vergetelheid, maar thans wordt hij beschouwd als een van de belangrijkste kunstenaars aan het begin van een nieuwe tijd.

Levensloop
Blake groeide op in een warm en onconventioneel middenstandsgezin in Londen. Zijn vader James was van Ierse afkomst en heette eigenlijk O'Neill. De jonge William was een obstinate jongen; hij ging niet naar school en ontving zijn opleiding grotendeels van zijn moeder. Hij las alles wat los en vast zat, waaronder Shakespeare, Milton, Ben Jonson en de bijbel en deed ook de nodige kennis op van Frans, Italiaans, Latijn, Grieks en Hebreeuws. Ook bleek hij een mystieke inslag te hebben en zag visioenen, waardoor hij zich in zijn latere leven ook zou laten leiden.

Op veertienjarige leeftijd ging hij in de leer bij de graveur James Basire. Deze liet hem schetsen en tekeningen maken van Westminster Abbey en andere oude kerken in Londen. De eerste gravure die van Blake bekend is, 'Jozef van Arimathea tussen de rotsen van Albion', die hij maakte naar een tekening van Salviati naar Michelangelo. Hij was toen vijftien jaar.

In juli 1779, toen hij 21 was, werd hij toegelaten tot de Royal Academy.

Blake vestigde zich als zelfstandig reproductiegraveur. Hij wilde echter meer zijn dan alleen graveur en verzette zich bovendien tegen de heersende conventionele kunstopvattingen.

Zijn kunsttheorie vertoont de invloed van de neo-platonische leer die sinds de laat-renaissance de kunstacademies beheerste en die de absolute voorrang gaf aan de uitbeelding en het zinnelijke moment van de kleur volstrekt verwierp. Deze ook door hem gehuldigde opvatting leidde tot een conflict met de andersdenkende directeur van de Royal Academy, Joshua Reynolds, en vormde voor Blake de aanleiding tot het verlaten van de academie. Sindsdien moest hij met het maken van reproduktiegrafiek in zijn levensonderhoud voorzien.

Vanaf de tijd van de Amerikaanse revolutie in 1775 tot de opkomst van Napoleon in 1796 was Blake een rebel op de meest openhartige manier. Hij was een aanhanger van de Amerikaanse en Franse revoluties, hij eerde Washington en Lafayette, hij schreef tegen George III en de Franse koning Lodewijk XVI en hij werd aangetroffen in kringen van de vrienden van de Amerikaanse revolutionair Thomas Paine (1737-1809) en de uit Zwitserland afkomstige Engelse schilder Henry Fuseli (1741-1825) en hun uitgever Joseph Johnson.

Na zijn huwelijk met Catherine Boucher in 1782, wist hij op aandringen en met steun van enkele vrienden een eerste publicatie te laten verschijnen: 'Poetical sketches' (1783).

Vanaf 1789 werkte hij volgens het procédé van de z.g. geïllumineerde druk, waarbij beeld en schrift werden geëtst en vervolgens met de hand werden ingekleurd of in kleur werden nagedrukt. Hierbij waren slechts beperkte oplagen mogelijk. Voorts maakte Blake, geheel volgens zijn kunsttheorie, aquarellen, temperaschilderijen en monotypen, maar hij schilderde nooit in olieverf.

Hoewel zijn mystieke inslag leidde tot met veel symboliek beladen en vaak duister werk, waarin hij een eigen mythologie ontwikkelde, verscheen in 1789 zijn 'Songs of Innocence' met eenvoudige lyrische gedichten. In 1794 werd hier in een heruitgave 'Songs of Experience' aan toegevoegd. Dit laatste werk werd nooit apart uitgegeven maar altijd als eenheid met het eerdere, onder de titel 'Songs of Innocence and of Experience showing the Two Contrary States of the Human Soul'.

Zijn belangrijkste prozawerk, met gravures, 'The Marriage of Heaven and Hell' ontstond in 1790. In dit werk uit zich zijn verlangen naar vrijheid. De erin opgenomen Proverbs of Hell bevatten een beknopte weergave van zijn levens- en kunstbeschouwing; zijn revolutionaire ideeën verwoordde hij in 'The French Revolution' (1791), 'America' (1793) en 'Visions of the Daughters of Albion' (1793).

In 1794 maakte hij het schilderij 'The Ancient of Days'. Het doek heeft een grootte van 23,3cm x 16,8cm. De techniek die William Blake gebruikte was reliëfetsen met waterverf. Het werk wordt bewaard in het British Museum in Londen.

In de jaren na 1794, toen Engeland en Frankrijk in oorlog waren, werden Blakes radicale politieke uitingen hem steeds meer tot last, wat de achteruitgang van zijn populariteit betekende. Zijn respectabele vrienden wilden dat hij een nieuwe frisse start maakte ver weg van Londen. Uiteindelijk verhuisde Blake naar Felpham in Sussex waar hij gravures maakte voor de liberale dichter William Hayley.

Voordat hij in 1803 Felpham verliet, had hij een geschil met een soldaat. Hij kwam er zonder kleerscheuren vanaf, maar het had hem wel beangstigd. Deze gebeurtenis, tezamen met het feit dat Napoleon de Franse Revolutie tot een tirannie had gemaakt, deed Blakes politieke felheid afnemen. De politieke ondertoon in zijn werk verdween en maakte plaats voor een steeds meer Christelijke sfeer. Dit betekent niet dat hij als persoon veranderde: hij was en bleef een robuuste rebel vanaf zijn vroege radicale tijd tot aan zijn latere religieuze werk.

In zijn latere werken als 'Milton' (1804-1808) en 'Jerusalem' (1804-1820) maakte zijn wanhoop plaats voor een filosofie waarin de redding wordt gezien in liefde en vergeving.

Zijn bekendste werk vormt de verluchting van het boek Job (1823-25).

William Blake stierf in 1827 en werd begraven op Bunhill Fields in Londen.

Websites en bronnen:
. GNU Free Documentation License. It uses material from the Wikipedia article http://nl.wikipedia.org/wiki/William_Blake.


Test je competentie op YaGooBle.com.

Pageviews vandaag: 816.

Tweets by kunstbus