kunstbus
Dit artikel is 14-08-2020 voor het laatst bewerkt.
Mail uw opmerking over of aanvulling op dit artikel naar kunstbus@gmail.com

ambacht

Een gilde was in de tijd van het ancien régime een belangenorganisatie van personen met hetzelfde beroep. In sommige delen van de Nederlanden sprak men van ambachten. Gilden en ambachten hebben vanaf de middeleeuwen tot eind 18e eeuw bestaan. Een gilde is een vereniging van burgers binnen een stad die hetzelfde beroep of bedrijf, als meesters uitoefenen. Het gilde stelde allerlei bepalingen vast en zorgde voor bescherming van het ambacht.

Sint Lucasgilde

Gedurende de middeleeuwen, renaissance en barok waren schilders, glasschrijvers, beeldhouwers en vervaardigers van toegepaste kunsten verenigd in het Sint Lucasgilde. De heilige Lucas was hun schutspatroon; deze zou volgens overlevering (als eerste) Maria met het Christuskind hebben geportretteerd.

Het Sint-Lucasgilde was de naam van broederschappen of gilden van kunstenaars en kunstambachtslieden in de Nederlanden, onder andere in Antwerpen, Utrecht, Delft, Amsterdam en Leiden.
Kunstschilders, glazeniers, beeldhouwers, graveurs, maar ook plateelbakkers, boekdrukkers en kunsthandelaren konden lid worden van het gilde. De gilde zorgde zelf voor kwaliteistcontrole en opleiding van jong talent. Van de van het gilde werd aantekening gehouden. De nog bestaande boeken zijn van groot belang voor de kennis van de kunstgeschiedenis.
Om gilde te worden moet een aspirant aan een aantal voorwaarden voldoen: een leertijd van zes jaar, maar soms ook korter als hij een meesterstuk produceerde. Ongeveer een derde van de inkomsten van het gilde werd besteed aan het onderhouden van arme leden en hun gezinnen.

Geschiedenis
Op 26 augustus 1382 werd het ambacht van de kunstenaars, later Sint-Lucasgilde genoemd, in Antwerpen opgericht. Daarmee is het wellicht één van de oudste in de Lage Landen. Ze verzamelde aanvankelijk de goud- en zilversmeden, borduurwerkers, glazeniers, beeldhouwers en schilders. De Sint-Lucasgilde overkoepelde zowel de kunstenaars als de kunstambachten, wat in de 18e eeuw tot conflicten en uiteindelijk tot de ophefing van de gilde zal leiden.

Vanaf 1480 maakte ook de rederijkerskamer De Violieren deel uit van de gilde, in 1680 gevolgd door de rederijkerskamer De Olijftak. Ook andere groepen sluiten aan zoals onder meer vanaf 1536 de drukkers en in 1565 de klavecimbelbouwers. Op initiatief van David Teniers wordt in de schoot van de Sint-Lucasgilde in 1663 bij koninklijk octrooi van Filips IV van Spanje de Academie opgericht. Ze heeft haar lokalen in de Beurs tot ze in 1811 verhuist naar de De gilde zelf wordt ontbonden in 1773. Ze werd heropgericht, maar tenslotte op 21 november 1791 definitief afgeschaft.


Leden

Enkele bekendere leden van de Antwerpse Sint-Lucasgilde: Osias Beert - Jan Brueghel de Jonge - Adriaen Brouwer - Hieronymus Cock - Wenceslas Coeberger - Pieter Coecke van Aelst - Gerard David - Gerard de Jode - Cornelis Floris De Vriendt - Jan Gossaert - Jacob Grimmer - Adriaen Key - Willem Key - Quentin Massys - Anthonie Mor - Frans Mostaert - Abraham Ortelius - Joachim Patinir - Christoffel Plantijn - Peter Paul Rubens - Pieter Thys- Jasper Tournay - Gillis van Coninxloo - Pieter Van Mol - Bernard van - Lucas van - Joos van



Pageviews vandaag: 788.