kunstbus

Ben jij de slimste mens? Test je kennisniveau op YaGooBle.com.
Dit artikel is 30-11-2008 voor het laatst bewerkt.

Provo

Provo was een beweging die midden jaren '60 in Nederland ontstond en weer verdween. Provo werd in mei 1965 opgericht door onder meer Roel van Duijn (filosoof), Rob Stolk (drukker, actievoerder), Luud Schimmelpennink (uitvinder) en Robert Jasper Grootveld (anti-rookmagiër).

Doel
De beweging was een ludieke revival van grotendeels geweldloos anarchisme en werd vooral zichtbaar door het provoceren van gevestigde autoriteiten. De beginselverklaring luidde o.a. : "Provo ziet zich voor de keus gesteld: desperaat verzet of lijdzame ondergang. Provo roept op tot verzet waar het kan. Provo ziet in dat het de uiteindelijke verliezer zal zijn, maar de kans deze maatschappij nog eenmaal hartgrondig te provoceren, wil het zich niet laten ontgaan." Met vaak simpele provocaties werden de autoriteiten uitgelokt tot gedrag dat veel weerstand opriep of waarmee zij hun eigen regels overtraden.
Een bekend voorbeeld is het uitdelen van gratis krenten op straat door studente Koosje Koster, waarop zij door de politie werd gearresteerd, opgesloten en mishandeld, wat tot veel protest leidde. Een ander voorbeeld is het demonstreren met witte lakens nadat de burgemeester de leuzen "Vrijheid van Meningsuiting", "Democratie" en "Recht op Demonstratie" verboden had. De demonstranten werden ook met onbeschreven lakens gearresteerd, wat aantoonde dat het recht op demonstratie door de autoriteiten niet werd gerespecteerd.
Provo richtte zich voor aanhang vooral op jongeren. Het 'provotariaat', een mengeling van straatjeugd (nozems) en meer artistieke (kunstenaarachtige) jongeren werd beschouwd als een revolutionaire kracht in een situatie waarin het oude proletariaat (arbeiders) door toenemend bezit alle opstandige potentie verloren had.
Inhoudelijk was Provo vooral bezig door een veelheid van, toen nieuwe, maatschappelijke vraagstukken aan de orde te stellen en daar ongebruikelijke oplossingen bij te verzinnen. De Provo's waren bezig met vrije liefde, ecologie en milieu, de stad als oord van emancipatie, vernieuwing van de kunst, afbraak van autoriteit, democratisering. Hun directe en duurzaam gebleken succes was de afbraak van 'autoriteit' in Nederland, maar eigenlijk waren ze meer bezig met (deels utopische) oplossingen voor de door hen aangedragen vraagstukken.

Ludiek
Met hun combinatie van ludieke actie, anti-autoritair wereldbeeld en oplossinggericht denken legden zij het fundament voor de bewegingen die in de jaren '70 tot bloei kwamen op terreinen als democratisering van de universiteiten, vrouwenemancipatie, stadsvernieuwing 'voor de buurt', en interactief theater. Zij waren een belangrijke motor van de politieke en culturele vernieuwing die in de jaren '60 en '70 Nederland veranderde. Ook internationaal hadden zij invloed, o.a. het oproer in Parijs in 1968 ("De verbeelding aan de Macht") was mede door het Provo-optreden geinspireerd.

Actiemiddel
Hun sterkste actiemiddel was 'autoriteiten in verwarring brengen'. Veel aandacht trokken bijvoorbeeld hun acties, in 1966, rond het huwelijk van prinses Beatrix met Claus von Amsberg (een Duitser en oud-Wehrmacht-soldaat). Provo excelleerde in het verspreiden van geruchten: er zouden hallucinerende stoffen in het drinkwater gedaan worden, de paarden van de vorstelijke rijtuigen zouden suikerklontjes met LSD krijgen, enzovoorts. Het anti-huwelijksgeschenk bleek uiteindelijk een rookbom; onschadelijk, maar het haalde wel de wereldpers.
De politie trad, naar Nederlandse maatstaven, zeer hard op en Provo maakte daar dankbaar gebruik van om de autoriteiten 'te kijk' te zetten.

Een wekelijks fenomeen waren de 'happenings' rond Het Lieverdje, een beeldje op het Spui. Volgens "anti-rookmagiër" Robert Jasper Grootveld was dit beeldje, dat aan de stad was geschonken door tabaksproducent Hunter, het symbool van de vercommercialiserende maatschappij en de "verslaafde consument van morgen". Eén van de hoogtepunten was, onder veel gejoel, de verwijdering door de politie van een witte fiets die door Provo tegen het beeldje was gezet en voor algemeen gebruik bestemd was. De politie nam de fiets in beslag wegens "het ontbreken van een slot" (de kleur wit was door Provo uitgeroepen tot symbool van anti-commercieel en dus gratis).
Ook acties tegen de oorlog in Vietnam en tegen de Spaanse en Portugese dictaturen werden door Provo ondersteund.

Publicaties
Provo gaf maandelijks een blad uit (Provo) waarvan de oplage steeg tot 20.000 exemplaren. Daarnaast werden talloze pamfletten en andere bladen uitgegeven, o.a. het cartoonblad "God, Nederland en Oranje". Veel Provopublicaties werden in beslag genomen. De makers hingen soms forse gevangenisstraffen boven het hoofd.

Weerstand en acceptatie
Aanvankelijk wekte Provo weerstand vanuit alle geledingen van de maatschappij. Het 'linkse' (PvdA) dagblad Het Vrije Volk bijvoorbeeld pleitte in maart 1966 in een redactioneel commentaar voor "bliksemsnelle berechting" en "onvoorwaardelijke vrijheidsstraffen van enkele maanden" en De Telegraaf drong aan op kaalscheren en opsluiten in werkkampen. Maar de creatieve acties en het steeds opnieuw vinden en blootleggen van zwakke plekken bij bestuur en rechterlijke macht in combinatie met de stroom van oplossingen en nieuwe ideeën bezorgde Provo na enige tijd steeds meer sympathie.

In juni 1966 behaalt Provo een zetel in de Amsterdamse gemeenteraad. Binnen de beweging gaan stemmen op die vrezen dat Provo wordt ingekapseld. Op 10 maart 1967 (dag van de anarchie) wordt een poot van een leeuw van het koloniale van Heutzmonument opgeblazen. Hoewel Provo zich niet van de daders distantieert, is het toch aanleiding voor felle discussie binnen Provo over de grenzen van actievoeren en toepassing van geweld.
Op 13 mei 1967 heft de beweging zichzelf op. Het doel was bereikt, de autoriteiten waren ontregeld, allerlei mensen waren aan het denken gezet. Grootveld ging een aantal maanden op Sicilië met dieren en planten praten en kwam toen terug om samen met Roel van Duijn en anderen de Kabouterbeweging op te richten. Deze beweging sloot meer aan bij de opkomst van de hippies.


Copyright, This article is licensed under the GNU Free Documentation License. It uses material from the Wikipedia article Provo de oprichters waren Kees Hoekert, Rob Stolk, Luud Schimmelpennink en vooral Robert Jasper Grootveld. Van Duijn heeft deze geschiedenisvervalsing in het leven geroepen middels de media. Van Duijn was in de beginne slechts een krantjes rondbrenger hoek Kalverstraat en de Dam in Amsterdam. Door b.g. Provo-oprichters werd van Duijn absoluut niet serieus genomen omdat hij in hun ogen een grote nul was die zich middels de media als oprichter van Provo bombardeerde. De ware oprichter lieten het zomaar want ze wilden aan deze "mediageile figuur" geen aandacht besteden. Kees Hoekert is de geestelijke vader van Provo samen met Robert Jasper Grootveld. Tijdens de ware oprichting van Provo op Kees zijn woonboot zijn Max Lewin en ik diverse keren uitgenodigd omdat Kees Hoekert ook geinteresseerd was in onze "extreem"rechtse ideologie en daar was GEEN van Duijn bij die copuleerde met de media. Van Duijn weet donders goed dat Lewin en ik op de hoogte zijn van Roel van Duijns geschiedvervalsing.Verder, waarom was van Duijn als "nep"oprichter niet nummer 1 op de gemeenteraadverkiezingslijst? Dat was namelijk Rob de Vries en van Duijn had nog diverse personen van de verkiezingslijst voor zich! Toen hij aan de beurt was greep van Duijn zijn kans op er voor zichzelf beter van te worden en heeft daarbij op rücksichtlose manier de ideologie van Provo op alle mogelijke manieren verraden. Godezijdank is hij niet in de 2e kamer gekomen en dat kwam doordat er mensen in zijn omgeving rondliepen die deze mediageile egoïst DOORHADDEN!'' - (door een bezoeker geplaatst commentaar. Wordt in de toekomst nader op ingegaan (redactie))


Test je competentie op YaGooBle.com.

Pageviews vandaag: 47.