kunstbus
Mail uw opmerking over of aanvulling op dit artikel naar kunstbus@gmail.com

Romulus-en-Remus

Romulus en Remus zijn in de Romeinse mythologie de tweelingzonen van Mars en Rhea Silvia (ook Ilia genoemd) en stichters van Rome. De stichting wordt in de legende gedateerd op 21 april 753 v.Chr..

Het verhaal over de stichting van Rome werd voor het eerst opgetekend in de 3e eeuw voor Christus. Romulus en Remus zouden de nakomelingen zijn van de Trojaan Aeneas. Aeneas ontsnapte met zijn vader Anchises en zijn zoon Ascanius uit het brandende Troje en belandde na veel omzwervingen aan de rivier de Tiber in Italië. Een van zijn nakomelingen, de priesteres en Vestaalse maagd Rhea Silvia, was zwanger van de oorlogsgod Mars. Nadat zij werd vermoord werden Romulus en Remus in een rieten mand in de Tiber geworpen, waarna ze werden gevonden en gezoogd door een wolvin, de Lupa Capitolina.

Volgens de legende vermoordde Romulus zijn tweelingbroer Remus na een ruzie over de vraag wie van beiden over de nieuw gestichte stad zou gaan heersen en er zijn naam aan mocht geven. Aldus werd Romulus de eerste koning van Rome. Hij zou zijn naam aan de stad Rome die werd gebouwd op de Mons Palatinus hebben gegeven (hoewel het waarschijnlijker is dat het omgekeerd was).

Alhoewel het verhaal zelf als een mythe wordt beschouwd, lijkt het erop dat het jaar 753 v.Chr. een vrij goede schatting is voor het ontstaan van de polis Rome (er was al veel eerder bewoning, maar pas rond 750 v.Chr. begonnen deze zich echt te organiseren als gemeenschap).

Legende: Verwekking en geboorte van de jongens
Ascanius, de overgrootvader van Romulus en Remus en zoon van Aeneas, had de stad Alba Longa gesticht en nagelaten aan zijn zonen Amulius en Numitor. Zijn zonen spraken af dat de eerste de schatkist zou beheren, terwijl de tweede de regering bekwam. Het duurde echter niet lang of Amulius stootte zijn broer Numitor van de troon.

Omdat hij vernomen had dat hij van de troon verstoten zou worden door de kleinzonen van zijn broer, beval hij zijn nicht Rhea Silvia, de enige dochter van Numitor, om een Vestaalse maagd te worden en aldus haar kuisheid te bewaren. Dat was echter buiten de god Mars gerekend, die Rhea Silva overmeestert en bij haar een tweeling verwekte: Romulus en Remus. Rhea Silva werd hierop volgens sommigen levend begraven, zoals het gebruik in Rome nog altijd als straf voorschreef voor onkuise Vestalinnen. Volgens anderen gevangen gezet maar na de dood van Amulius bevrijd. Hoewel het ook kan dat ze in de Tiber geworpen werd en de stroomgod haar als echtgenote nam.

Toen Amulius dit vernam, beval hij dat de tweeling in een mandje in de Tiber geworpen moesten worden, opdat ze zouden verdrinken. Toevallig was de rivier net buiten haar oevers getreden. De jongens bleven, toen de rivier zich terugtrok naar haar bedding, achter op het droge land onder een vijgenboom. Daar werden ze gezoogd door een wolvin, zodat de jongens konden overleven (het Latijnse woord voor wolvin, lupa, kan echter ook prostituee betekenen; vandaar dat er ook wel gesuggereerd wordt dat de jongens helemaal niet door een wolvin zijn opgevoed maar gewoon door een vrouw). Uiteindelijk werden de jongens gevonden door de herder Faustulus, die hen met zijn echtgenote Acca Larentia opvoedde samen met hun eigen kroost.

Toen één van Acca Larentia's zonen overleden was, trad Romulus in diens plaats op en alle twaalf offerden zij éénmaal in het jaar voor het gedijen der veldvruchten. Dit zou het ontstaan van de fratres Arvales verklaren.

De jongens groeiden op en hielpen bij het beschermen van de kuddes. Toen ze van hun adoptievader vernamen wat hun afkomst was, trokken ze op naar Alba Longa om hun grootvader te wreken. Ze onttroonden hun oudoom Amulius en herstelden hun grootvader Numitor op de troon. Vervolgens besloten de jongens op hun beurt een eigen stad te stichten.

Stichting van Rome en de dood van Remus
De beide jongemannen besloten een stad te stichten op de plaats waar ze gevonden waren. Deze plek leek ideaal gelegen te zijn, want er was daar een eiland in de Tiber, waardoor deze rivier (die toen nog niet overspannen werd door bruggen) kon worden overgestoken. Toen stonden de broers voor een dilemma: wie moest over hun nieuwe stad heersen? Bij het ochtendkrieken zag Remus zes gieren. Hij zag dit als een teken van de goden dat hij de heerser van de nieuwe stad moest worden. Romulus nam enige tijd later twaalf gieren waar en meende dat hij door de goden verkozen was om over de stad te heersen. Hierop kregen de broers een hoog oplopende ruzie.

Een eerste versie vertelt dat beide broers een eigen achterban hadden die hun kandidaat uitriepen tot koning en vervolgens slaags geraakten. In deze gevechten zou Remus dodelijk zijn getroffen. Een andere, meer bekende versie, is dat Romulus met een ploeg de grenzen van zijn nieuwe stad getrokken had (die het Pomerium zouden afbakenen). Remus zou over deze grens gesprongen zijn om zijn broer uit te dagen, die hem in zijn woede doodde.

Andere versies waarin Remus een rol speelt:
Volgens Alkimos van Sicilië zou Remus (Rhodius, corruptie in de tekst voor Rhomos?) de (klein)zoon geweest zijn van Romulus (Rhomylos) die de zoon was van Aeneas. Hij zou de stichter van Rome geweest zijn en de naam van zijn vader aan zijn nieuw gestichte stad gegeven hebben (FGrH 560F4.). Een andere versie is die van een zekere Xenagoras, die Remus als een afstammeling van Odysseus ziet (FGrH 240F29.).

Romulus; Eerst Koning van Rome 753-716 v.Chr. (?) - Opvolger Numa Pompilius
Romulus was samen met zijn tweelingsbroer Remus een zoon van Mars en Rhea Silvia (ook Ilia genoemd) én legendarische stichter van Rome.

Op de dood van Remus volgden nog meer gevechten waarbij onder meer Romulus' pleegvader Faustulus gedood werd. Nadat Romulus Remus en Faustulus had begraven, werkte hij verder aan de uitbouw van zijn stad. De stad zou haar ontstaan gekend hebben op zeven heuvels: de Palatijn (waar Romulus zijn grenzen getrokken had), de Aventijn (waar Remus begraven lag), de Capitolijn of het Capitool, de Coelius of Caelius, de Esquilijn, de Quirinaal en de Viminaal. Vervolgens deelde Romulus het volk in in groepen van 3000 man infanterie en 300 man cavalerie, welk geheel hij een legioen noemde. De honderd edelste mannen stelde hij aan als adviesraad: de senaat.
De bloeiende nieuwe stad Rome, genoemd naar haar stichter - hoewel het intussen duidelijk is dat de figuur van Romulus jonger is dan de naam "Rome" - , trok ook figuren van bedenkelijk allooi (door een asylplaats in te stellen, werd iedereen die naar Rome kwam vrijgepleit van rechtsvervolgingen, met als gevolg veel criminelen in Rome) aan, maar helaas geen vrouwen. Om aan dit probleem een mouw te passen nodigde Romulus zijn buren, de Sabijnen, uit om met hen de Consualia - het feest ter ere van Consus - te vieren. Tijdens dit feest schaakten de Romeinse mannen de Sabijnse maagden, waarop de Sabijnen woedend naar huis gingen, zinnend op een oplossing voor dit conflict. Intussen huwden de Romeinse mannen de Sabijnse meisjes en kregen velen van hen een kind.

Oorlog met de Sabijnen
De Sabijnen begonnen onderhandelingen waarbij ze de teruggave van de meisjes eisten. Dit kon Romulus niet toestaan en hij eiste dat de Sabijnen huwelijken tussen Sabijnen en Romeinen zouden toelaten. Hierop reageerden de Sabijnen door zich voor te bereiden op oorlog en de wapens op te nemen tegen Rome.
Terwijl de Sabijnen zich nog aan het voorbereiden waren, vielen enkele steden al Rome aan en werden in een slag door Romulus' leger overwonnen. Hierop gaven ze zich over aan Romulus, die hen naar Rome liet voeren en de gronden aan de Romeinse burgers gaf, met uitzondering van die gronden die behoorden aan de ouders van de geroofde meisjes.
Hierop trokken de Sabijnen onder het opperbevel van Titus Tatius op naar Rome, waar men zich op het Capitool had teruggetrokken. De burcht viel echter door Tarpeia, de dochter van de Romeinse bevelhebber en Vestaalse maagd, die de schitterende armbanden gezien had van de Sabijnen en aan Titus Tatius vroeg om deze aan haar te overhandigen voor haar verraad. Toen de Sabijnen de burcht waren binnengedrongen beval Titus Tatius dat ze haar moesten bedelven onder dat wat ze aan hun arm hadden. Tarpeia werd bedolven onder de Sabijnse schilden in plaats van armbanden en stierf aldus voor haar verraad. Hierop werden de gevechten vervolgd op het Forum Romanum, maar uiteindelijk kwamen de Sabijnse maagden zelf tussenbeide. Ze pleiten voor hun ontvoerders, die nu hun mannen waren en schoonzonen van vele van de Sabijnse krijgers. Ze toonden hun zonen, die zowel Romeins als Sabijns bloed door hun aderen hadden stromen. Hierop werd er vrede gesloten tussen de Romeinen en Sabijnen, waarbij Titus Tatius als mederegent van Romulus werd aangesteld en het Romeinse volk verder werd uitgebreid.
Na vijf jaar coregentschap werd Titus Tatius vermoord door buitenlandse ambassadeurs in Rome en werd Romulus opnieuw de enige koning te Rome. Romulus deelde nu ook de Romeinen in in drie tribus: de Ramnites, de Tities en de Luceres. Hij verdeelde hen in tien curiae die vervolgens de Comitia curiata vormden. Romulus stelde ook een eigen lijfwacht aan van de driehonderd beste ruiters, die Celeres werden genoemd naar Celers, een vriend van Romulus die hem had bijgestaan in zijn strijd tegen Remus en nu als tribunus Celerum leider van de Celeres en na Romulus de belangrijkste politieke figuur.

Quirinus
De identificatie van Romulus met Quirinus kreeg steun van de gens Iulia die net zoals Romulus banden hadden met Aeneas (Titus Livius, Ab Urbe Condita I 16; Virgilius, Aeneis I 292.). Daar Romulus de drie functies van de trias (koning, krijger, herder) in zich verenigde én men bij Indo-Europese goden van de derde stand zoals Quirinus vaak menselijke trekjes terugvindt, was het een logische stap deze twee met elkaar te identificeren. De identificatie met de behoorlijk oorlogzuchtige Romulus, bracht echter het oorlogselement in Quirinus naar voren.
De echtgenote van Romulus, Hersilia, zou na de dood van haar echtgenoot gewenst hebben hem teruggezien. Hierop gaf Iuno haar het advies om naar het aan Quirinus gewijde bos op de Quirinaal te gaan. Daar daalde een ster uit de hemel op haar hoofd neer en Hersilia verdween van de aarde. Ze werd hierop vereerd in het heiligdom van Quirinus als Hor(t)a Quirini, daar deze vereenzelvigd was met haar echtgenoot Romulus. Zij werd gezien als beschermingsgodin van het huwelijk, die goede raad aan de mensen gaf. Haar tempel moest altijd openstaan (Ovidius, Metamorphosen XIV 772.).

Een andere versie waarin Romulus een rol speelt
Volgens Alkimos van Sicilië zou Romulus (Rhomylos) een zoon zijn van Aeneas. Zijn (klein)zoon Remus (Rhodius, corruptie in de tekst voor Rhomos?) zou dan de stichter van Rome geweest zijn en zou de naam van zijn vader aan de nieuw gestichte stad gegeven hebben.


Copyright, This article is licensed under the GNU Free Documentation License. It uses material from the Wikipedia article http://nl.wikipedia.org/wiki/Romulus_en_Remus


Pageviews vandaag: 62.