kunstbus
Dit artikel is 01-02-2009 voor het laatst bewerkt.
Mail uw opmerking over of aanvulling op dit artikel naar kunstbus@gmail.com

Venetiaans-glas

Venetiaans glas

Venetiaans glas is een voor velen direct herkenbare vorm van geblazen glaswerk, dat met gebruik van oorspronkelijk Romeinse technieken al sinds de 13e eeuw wordt vervaardigd op nagenoeg dezelfde wijze als toen.

Meer nog dan het Canal Grande, de Brug der Zuchten of het San Marco-plein is Venetië al eeuwenlang wereldberoemd om de prachtige voorwerpen die op Murano worden gemaakt, het glasblazerseiland. Vanaf de 11e eeuw waren hier de vervaardigers gevestigd van het meest toonaangevende en vermaarde glaswerk ter wereld, dat van Denemarken tot Byzantium gewild was.

Vanaf 1291 moesten alle glasblazers van Venetië vanwege eventueel brandgevaar naar de eilandengroep Murano in de lagune vertrekken. Tevens hoopte men daarmee de kennis van het procedé geheim te houden. Doordat zij daar dicht bij elkaar zaten en zeer goed waren georganiseerd, ontwikkelden zij hoogstaande blaas- en decoratietechnieken, die van gildemeester op gezel werden doorgegeven. Tevens speelden de uitstekende contacten tussen de Venetianen en de Oriënt een belangrijke rol; niet alleen vanwege de grote financiële rijkdom die het de stadstaat opleverde, maar ook vanwege het feit dat eeuwenoude glasblaastechnieken hun weg konden vinden naar la Serenissima.

Mogelijk hebben de Venetianen het procedé van glas ontkleuren, wat in de vergetelheid geraakt was, toen herontdekt en maakten daarmee het zuivere kristalglas. Dit werd in later eeuwen in diverse steden in Europa nagemaakt onder andere in Antwerpen, daar noemde men het façon de Venise. Ook het gebruik van diverse kleuren glas door en naast elkaar is een typisch kenmerk van Venetiaans glas.

Nog voor het begin van de 16e eeuw kreeg met de techniek van het emailleschilderen, oorspronkelijk ontdekt in de islamitische wereld, onder de knie en men gebruikte deze techniek voor decoratie. Ook ging men het glas graveren en vergulden.

In de 16e eeuw beheerste men de technieken zo goed, dat men zeer ingewikkelde vormen en versieringen wist te maken. Het glas uit Venetië en de vakkundigheid waarmee deze doorschijnende juwelen werden gemaakt, waren al snel van grote invloed in Europa. In de vijftiende eeuw werd een kleurloos en flinterdun glas ontwikkeld, cristallo, dat het paradepaardje werd van de Venetiaanse glaskunst. Cristallo is een zeer helder stro- of grijsachtig glas dat werd uitgevonden bij een poging het bergkristal na te bootsen door mangaan aan krijtglas toe te voegen.

Daarnaast had de handelsgeest van de Venetianen die de stadstaat zo rijk en machtig had gemaakt, ook zijn invloed op de glasindustrie: de Venetianen bekwaamden zich in het maken van verschillende soorten glas voor verschillende markten. Venetiaans glas voor Slot Rosenborg in Kopenhagen was onvergelijkbaar met producten die de sultan in Constantinopel ontving. Tot op de dag van vandaag is de glasproductie nog steeds een belangrijke bron van inkomsten voor de economie en voor toeristische souvenirs uit Venetië.

Maar hoezeer de Venetianen al hun glasgeheimen ook trachtten te bewaren, toch ontstonden na de Renaissance ook ten noorden van de Alpen glasblazerijen die zich de traditionele technieken eigen maakten en verder perfectioneerden. Vooral het glas uit Bohemen is bekend geworden, maar ook in de Nederlanden werd glas à la façon de Venise gemaakt. Het monopoly heeft Venetië dan misschien niet meer, maar het glas uit deze stad van het water heeft nog steeds, mede dankzij een opleving van de industrie rond het jaar 1900, de terechte naam het beste van de wereld te zijn.

Zie ook:
. Façon de Venise


Copyright, This article is licensed under the GNU Free Documentation License. It uses material from the Wikipedia article http://nl.wikipedia.org/wiki/Venetiaans_glas.


Klik hier voor informatie over auteurs, literatuur en websites waar veelvuldig uit geciteerd of geparafraseerd is.

Pageviews vandaag: 726.