kunstbus

(advertentie)
Er staan 3 artikelen in onze webwinkel Kunstbus


teak fruitschaal of saladeschaal van Alfi voor Hans Hansen

Een grote stijlvolle teak salade- of fruitschaal, in de jaren vijftig vervaardigd door het Deense bedrijf Alfi voor de befaamde winkel en werkplaats Hans Hansen in Kolding, Denemarken. Het stickertje van het warenhuis zit nog op de bodem geplakt.
Prijs: € 800

Recensie

Een recensie is een kritische bespreking van een boek, een film, een toneelvoorstelling, een muziekuitvoering of enige andere culturele uiting, gepubliceerd in een krant of tijdschrift of op het internet. De persoon die een recensie schrijft, noemt men een recensent. Het gratis exemplaar van een boek, cd of dvd dat een recensent van de uitgever ontvangt, heet recensie-exemplaar.
Een recensie bevat op zijn minst een (liefst met argumenten onderbouwd) waardeoordeel over het culturele product. Daarnaast kan het besprokene in een ruimere context worden gesitueerd (bv. het oeuvre van een schrijver, ontwikkelingen in de literatuur, de tijdsgeest), de voorstelling worden beschreven of de korte inhoud van een film worden weergegeven.
Afhankelijk van het medium, verschijnen recensies in principe enkele dagen, weken of maanden nadat wat wordt besproken in de openbaarheid is gekomen. Bij een roman of ander boek dat men graag snel onder de aandacht wil krijgen, sturen uitgevers soms al de drukproeven naar recensenten opdat er meteen bij het verschijnen een bespreking in de media zou staan. Sommigen betreuren deze gehaaste vorm van literaire kritiek, die een gedegen oordeel, gebaseerd op rustige lectuur, in de weg kan staan.
Enkele critici bundelen hun al dan niet herwerkte recensies na verloop van tijd in boekvorm, vaak aangevuld met diepgaandere beschouwingen en/of overzichtsstukken.
Over de invloed van recensies zijn de meningen verdeeld. Ze worden over het algemeen gretig gelezen, maar beïnvloeden de verkoop van boeken veel minder dan een top-10-lijstje of een tv-optreden van een auteur. Omdat ook een negatieve recensie een boek onder de aandacht brengt, delen heel wat uitgevers de mening "Beter een slechte recensie dan geen recensie."

Recensent
Een recensent is iemand die recensies schrijft. De meeste recensenten zijn verbonden aan één of meer kranten of andere tijdschriften, maar er zijn er ook die freelance werken. Als opiniemakers kunnen recensenten veel invloed uitoefenen.


Kritiek (Oud-Grieks: krités: hij die beargumenteerd beoordeelt, analyseert, interpreteert of observeert) is het beoordelen van daden, werken, uitspraken, theorieën enzovoort. In de engere betekenis (zoals in "kritiek geven") bedoelt men er een afkeuring mee, hoewel kritiek in het algemeen zeker niet negatief hoeft te zijn. Wie aan kritiek doet is een criticus.

Kritiek bestaat in heel wat domeinen van de menselijke activiteit, zoals kunst, wetenschap, literatuur, politiek, filosofie...

Kunstkritiek (het bekritiseren) is het beoordelen van kunst op basis van bepaalde criteria, dit zijn punten aan de hand van dewelke men de kunst beoordeelt.

Kritiek op kunstvoorwerpen
In literaire en academische context wordt de term vooral gebruikt voor het kritisch beoordelen van boeken, kunstvoorwerpen en dergelijke. Zo zijn er critici (enkelvoud: criticus) die zich voor een specifieke kunstvorm inzetten om de voorwerpen te beoordelen. In deze context is de term "kritiek" niet als kwalificatie van het gegevene bedoeld.

Literaire kritiek
Literaire kritiek of literatuurkritiek ontstaat zodra iemand min of meer doordacht (en meestal geschreven) reageert op een literaire tekst. Dit kan gebeuren in de vorm van een signalement, een recensie in krant of tijdschrift, een lang kritisch stuk in een tijdschrift of boek. Altijd wordt er een waardeoordeel over het boek uitgesproken, dat in het beste geval met argumenten wordt onderbouwd. De argumenten kunnen verschillen, en vaak komen ze in combinatie voor:

esthetische (is het boek mooi of verrassend geschreven?)
morele (handelen de personages goed of slecht?)
structurele (zit het boek logisch in elkaar?)
literair-historische (zorgt het boek voor vernieuwing?)
emotionele (raakt het boek mij?)
Degelijke kritiek reikt verder dan een samenvatting en een waardeoordeel: ze analyseert en interpreteert het boek en plaatst het in een ruimer kader. Als de klemtoon valt op het werk zelf, spreekt men van ergocentrische kritiek (vergelijk close reading). Wanneer de criticus zich vooral bezighoudt met de persoon en de ideeën van de schrijver, spreekt men van personalistische kritiek. Dit staat in de Nederlandse literatuur bekend als de 'Vorm of vent'-discussie.

Als literair genre ontstond de literaire kritiek in het Frankrijk en Engeland van de 18e eeuw. (...) Mondelinge, geïmproviseerde literaire kritiek werd o.m. beoefend in de naoorlogse Duitse 'Gruppe 47' en in literaire radio- of televisieprogramma's als het Franse 'Apostrophes' (met Bernard Pivot) en het Duitse 'Literarisches Quartett' (met Marcel Reich-Ranicki).

Constructieve kritiek
Constructieve kritiek (ook wel "positieve" of "opbouwende" kritiek genoemd) is het gegrond en beargumenteerd geven van een mening over het werk van anderen, met als doel het helpen van die ander in het verbeteren van zijn werk. Een bijkomend effect is over het algemeen dat er een positieve omgeving wordt gecreëerd door de positieve grondhouding van de criticus.

Destructieve kritiek
Destructieve kritiek (ook wel "negatieve" of "afbrekende" kritiek genoemd) is het tegenovergestelde hiervan. Deze kritiek is vaak ongegrond en niet of slecht beargumenteerd. Het feit dat er een negatieve omgeving wordt gecreëerd kan hier zelfs een doel zijn (Argumentum ad hominem).

Kritiek op stromingen
Kritiek op stromingen binnen een stroming komt ook voor. Een voorbeeld is de kritiek op het libertarisme of de feministische kritiek op Jürgen Habermas. Die kritiek blijkt eveneens opbouwend of afbrekend te kunnen zijn.

Kritiek op bedrijven of overheden
Men kan zijn kritiek op bedrijven of overheden uiten door middel van protest - een grondrecht - en dit gaat vaak gepaard met slogans die de kritiek samenvatten.

Een kritische houding betekent dan weer dat men niet zonder meer iets zonder meer aanvaardt of gelooft, het tegenovergestelde van een naïeve of lichtgelovige houding.

Een apart geval is de historische kritiek, wat eigenlijk meer een onderzoeksmethode is in de geschiedenis.
Als bijvoeglijk naamwoord staat kritiek voor beslissend of hachelijk (zoals in "een kritieke toestand").


Opiniemaker
Een opiniemaker is iemand die publiekelijk zijn mening uit, met als doel die van een ander te beïnvloeden, bijvoorbeeld een columnist of een radio-dj. Bekende opiniemakers zijn bijvoorbeeld Theo van Gogh en Piet Grijs.

Columnist
(de column, ~s) - regelmatig verschijnende, ondertekende rubriek in een dag- of weekblad, met een eigen karakter => stukje
(de columnist, ~en) - iem. die een column schrijft => stukjesschrijver
(de columnistiek (v.)) - het schrijven van columns => het columnisme

Een columnist is een persoon die met enige regelmaat een artikel (column) in een krant of tijdschrift plaatst met als doel een gesprek op gang te brengen of een persoonlijke visie door te geven binnen het bestek van één krantenkolom.
De benaming columnist komt van column, het Engelse woord voor kolom. Een column is een kort stukje proza waarin de auteur spits en uitdagend zijn mening ventileert.
Er gelden nauwelijks beperkingen voor wat het onderwerp van een column kan zijn; het gamma reikt van huiselijke voorvallen tot de wereldpolitiek. Dag- en weekbladen hebben vaak een of meer vaste columnisten in huis, die inspelen op de actualiteit.
De column is een beschouwelijker variant van het cursiefje, dat het meer van humoristische observatie en vertelling moet hebben. Sinds de jaren '70-'80 heeft de column het cursiefje opgevolgd. Het essay onderscheidt zich van de column door de bredere uitwerking en grotere diepgang. Het is vaak ook iets objectiverender.
Aan columnisten wordt door de Nederlandse rechter een grote mate van vrijheid toegekend in hun columns. Deze vrijheid kan zich ook uitstrekken tot teksten die, als ze buiten een column geschreven zouden zijn, als kwetsend of beledigend gekenmerkt worden.

Cursiefje
Een cursiefje is een deels verhalend, deels beschouwend prozastukje in een dag- of weekblad. Het gaat over een verschijnsel of voorval uit het alledaagse leven, dat scherp wordt geobserveerd en met humor wordt belicht.
Het cursiefje dankt zijn naam aan de cursieve letter waarin het stukje in de krant verscheen. Later werd dit soort stukjes romein in een kadertje gezet. Uit het cursiefje ontwikkelde zich in de jaren '70-'80 de column.
De vader van het genre is Simon Carmiggelt (o.a. onder het pseudoniem Kronkel in Het Parool, van 1946 tot 1983). Andere cursiefjesschrijvers zijn Jan Blokker, Nico Scheepmaker ("Trijfel") en Kees van Kooten, in Vlaanderen Louis Paul Boon en Jos Ghysen.
Martin Bril is een hedendaagse schrijver van cursiefjes.


Copyright, This article is licensed under the GNU Free Documentation License. It uses material from the Wikipedia articles http://nl.wikipedia.org/wiki/Recensie and http://nl.wikipedia.org/wiki/Criticus

(advertentie)
Er staan 3 artikelen in onze webwinkel Kunstbus


teak fruitschaal of saladeschaal van Alfi voor Hans Hansen

Een grote stijlvolle teak salade- of fruitschaal, in de jaren vijftig vervaardigd door het Deense bedrijf Alfi voor de befaamde winkel en werkplaats Hans Hansen in Kolding, Denemarken. Het stickertje van het warenhuis zit nog op de bodem geplakt.
Prijs: € 800

Pageviews vandaag: 206.