kunstbus

(advertentie)
Er staan 3 artikelen in onze webwinkel Kunstbus


teak fruitschaal of saladeschaal van Alfi voor Hans Hansen

Een grote stijlvolle teak salade- of fruitschaal, in de jaren vijftig vervaardigd door het Deense bedrijf Alfi voor de befaamde winkel en werkplaats Hans Hansen in Kolding, Denemarken. Het stickertje van het warenhuis zit nog op de bodem geplakt.
Prijs: € 800

Dit artikel is 18-04-2009 voor het laatst bewerkt.

Vraagwoord

Vraagwoord / Vraagzin

Een vraagwoord is een woord dat een open vraag inleidt. Het kan een vragend voornaamwoord (of interrogatief pronomen) zijn (bijv. wie, wat, welke), een vragend bijwoord (bijv. waar, wanneer, hoe), een vragend voornaamwoordelijk bijwoord (bijv. waarmee, waarvan) of het vragende telwoord hoeveel.

Voorbeelden van open vragen zijn:
. Wat wil je weten?
. Wanneer is José jarig?
. Waarmee kan ik je een plezier doen?
. Hoeveel kost zoiets?

Een vraagwoord hoeft niet altijd het eerste woord van een zin te zijn. Het kan ook deel van het eerste zinsdeel zijn: Met wie spreek ik?

Een vraagzin (of: vragende zin) is een zin waarmee de spreker de toegesprokene om nadere informatie verzoekt.

De voornaamste types zijn de ja/nee-vraag, waarmee een bevestigend of ontkennend antwoord gevraagd wordt, en de open vraag, waarmee aan de toegesprokene gevraagd wordt een informatieve leemte op te vullen.

Op de open vraag kan niet eenvoudigweg met ja of nee geantwoord worden. Dit type bevat steeds een vraagwoord (het wordt daarom ook wel vraagwoordvraag genoemd), terwijl de ja/nee-vraag in de regel met een werkwoordsvorm begint. Een voorbeeld van elk type vraagzin is:
. Werken hier veel mensen? (ja/nee-vraag)
. Hoeveel mensen werken hier? (open vraag)

Er zijn drie hoofdsoorten te onderscheiden:
1. De werkwoordelijke vraagzin begint met een werkwoord: Is er een dokter in de zaal?

2. De bijwoordelijke vraagzin begint met een vragend bijwoord. Dit bijwoord wordt veelal (onterecht) over één kam geschoren met het vragend voornaamwoord. Een bijwoord heeft echter in tegenstelling tot een voornaamwoord betrekking op een werkwoord, bijvoeglijk naamwoord of een ander bijwoord. Voorbeelden van vragende bijwoorden zijn hoe, waar, waarheen, waarom enzovoort.
. Hoe spel je 'interrogatief pronomen'? m.b.t. werkwoord
. Hoe lelijk is deze plant? m.b.t. bijvoegelijk naamwoord
. Hoe verschrikkelijk snel ben je wel niet? m.b.t. bijwoord

3. De voornaamwoordelijke vraagzin begint met een vragend voornaamwoord (ofwel vraagwoord of interrogatief pronomen). Dit voornaamwoord heeft betrekking op een zelfstandig gebruikt (hoofd)woord dat al dan niet elders in de zin expliciet wordt genoemd. Het vragend voornaamwoord verwijst dus naar personen of zaken die nog geïdentificeerd moeten worden. Hiermee onderscheidt het vragend voornaamwoord zich van de andere soorten voornaamwoorden, die verwijzen naar iets dat reeds geïdentificeerd is. De belangrijkste vragende voornaamwoorden in het Nederlands zijn: Wie, Wat (voor (een)) en Welk(e).
. Wie ben jij?
. Wat ben jij voor (een) persoon? let op koppelwerkwoord
. Welke gasten hebben een VIP-plaats?

Vormen
. Een niet-zelfstandige vorm van een vragend voornaamwoord staat in directe relatie met een hoofdwoord: Welke talen zijn moeilijker dan het Nederlands?
. Een zelfstandig gebruikt vragend voornaamwoord daarentegen, heeft geen bijzondere relatie met zo een woord: Wie is hier de neerlandicus in de zaal?

Functie
Personen
Als men naar personen vraagt, begint men met wie.
. Wie is er hier afgestudeerd?

Een meervoudsvorm van wie is ook mogelijk, maar dan enkel in een naamwoordelijk gezegde.
. Wie zijn de acteurs die De Cock en Vledder spelen?
. Wie hebben er trek in een boterham fout, moet zijn heeft

Niet-personen
Naar niet-personen kan gevraagd worden met wat.
. Wat is het verschil tussen een constituent en een zinsdeel?

Het woord wat kan in de spreektaal ook gebruikt worden als synoniem voor een vragend bijwoord.
. Wat zit je te zaniken?

Keuzen en herhaling onderwerp
Als er keuze is uit zaken en/of personen kan wat voor (een)/welk(e) gebruikt worden.
. Welke boeken lees je graag?
. Wat voor een taal wil je studeren?

Ook kunnen deze vormen herhaling van het onderwerp voorkomen.
. Dit boek is leuk. Welk trekt jou aan?

Genitiefvormen
In archaïsch c.q. formeel taalgebruik resteren nog twee genitiefvormen; wiens voor mannelijk en wier voor vrouwelijk en meervoud. Van oudsher werd wiens tevens gebruikt voor onzijdig, maar dit is geheel in onbruik geraakt.
. Wiens vrouw ben jij? hier wordt verondersteld dat de vrouw een man gehuwd is
. Wier kinderen zijn jullie? hier wordt hetzij naar de beide ouders, hetzij naar de moeder gevraagd

Geen vragend voornaamwoord

Uitroepend voornaamwoord
Soms is wat een uitroepend voornaamwoord.
. Wat een onzin!

Betrekkelijk voornaamwoord
Wiens, wier en wat kunnen ook betrekkelijk voornaamwoorden zijn.
. De directrice wier beleid gehoond werd
. Hij is het zat, wat betekent dat hij definitief afhaakt informeel alternatief voor dat

Determinators
Bij iemand, iets en bijvoegelijk naamwoorden die eindigen op -s kan wat (voor (een)) ook als determinator fungeren.
. Hij weet precies wat voor iemand hij zoekt.
. Gaan we wat leuks doen vanmiddag? informeel


Copyright, This article is licensed under the GNU Free Documentation License. It uses material from the Wikipedia article http://nl.wikipedia.org/wiki/Vragende_zin

(advertentie)
Er staan 3 artikelen in onze webwinkel Kunstbus


teak fruitschaal of saladeschaal van Alfi voor Hans Hansen

Een grote stijlvolle teak salade- of fruitschaal, in de jaren vijftig vervaardigd door het Deense bedrijf Alfi voor de befaamde winkel en werkplaats Hans Hansen in Kolding, Denemarken. Het stickertje van het warenhuis zit nog op de bodem geplakt.
Prijs: € 800

Pageviews vandaag: 301.